Động lực chuyển đổi xanh của Australia

Nhằm thúc đẩy vị thế “siêu cường về năng lượng tái tạo” của Australia, chính phủ nước này vừa quyết định cấp 840 triệu AUD (550 triệu USD) để xây dựng nhà máy lọc và khai thác đất hiếm kết hợp đầu tiên.
Mỏ đất hiếm thuộc sở hữu của Công ty Thăm dò khoáng sản Arafura của Australia, cách thị trấn Alice Springs khoảng 125 km về phía bắc. (Ảnh: ABC News)
Mỏ đất hiếm thuộc sở hữu của Công ty Thăm dò khoáng sản Arafura của Australia, cách thị trấn Alice Springs khoảng 125 km về phía bắc. (Ảnh: ABC News)

Đây là dự án quan trọng thúc đẩy ngành công nghệ mới có mức phát thải thấp, đáp ứng các mục tiêu về khí hậu. Trong lộ trình đưa phát thải ròng về 0, Australia cũng phát triển mạnh năng lượng mặt trời và xây dựng trang trại điện gió quy mô lớn.

Kế hoạch xây dựng nhà máy lọc và khai thác đất hiếm là dự án đầu tiên và là một bước tiến đầy tham vọng đối với ngành khai thác đất hiếm và khoáng sản quan trọng của Australia. Mỏ khai thác và nhà máy lọc đất hiếm nằm cách thị trấn Alice Springs 125 km về phía bắc, do công ty thăm dò khoáng sản Arafura của Australia điều hành. Đất hiếm là thành phần thiết yếu trong công nghệ quốc phòng và năng lượng tái tạo. Khoản đầu tư mang tính đột phá nêu trên được kỳ vọng sẽ đưa Australia trở thành quốc gia dẫn đầu toàn cầu về sản xuất đất hiếm một cách bền vững.

Australia xác định các khoáng sản quan trọng là nền tảng cho một tương lai năng lượng sạch và chính phủ trở thành nhà đầu tư, đối tác lớn trong lĩnh vực quan trọng này. Với trữ lượng khoáng sản quan trọng lớn nhất thế giới, thông qua dự án này, Australia khuyến khích nhiều đối tác quốc tế, trong đó có Hàn Quốc và Đức, tới đầu tư góp phần đa dạng hóa chuỗi cung ứng toàn cầu. Bộ trưởng Thương mại và Du lịch Australia Don Farrell cho biết, chính phủ cam kết “mở khóa” các dự án khoáng sản quan trọng mới để giúp Australia trở thành “siêu cường về năng lượng tái tạo”.

Đất hiếm là thành phần thiết yếu trong công nghệ quốc phòng và năng lượng tái tạo. Khoản đầu tư mang tính đột phá nêu trên được kỳ vọng sẽ đưa Australia trở thành quốc gia dẫn đầu toàn cầu về sản xuất đất hiếm một cách bền vững.

Chính phủ Australia do Công đảng lãnh đạo đang tập trung đẩy nhanh tốc độ phê duyệt các dự án năng lượng tái tạo nhằm thực hiện các mục tiêu khí hậu đầy tham vọng và đưa quốc gia châu Đại Dương trở thành một trong những cường quốc năng lượng sạch. Các dự án năng lượng tái tạo trước đây đã chững lại trong nhiều năm do các chính sách về khí hậu trì trệ, giờ đây được chú trọng đầu tư đáng kể. Trong “lộ trình xương sống” để Australia có thể đạt được mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, Quốc hội Australia đã thông qua luật chính sách khí hậu mới, trong đó áp đặt mức giới hạn phát thải đối với những cơ sở công nghiệp gây ô nhiễm nhiều nhất tại Australia.

Luật mới quy định 215 cơ sở công nghiệp lớn (phát thải hơn 100.000 tấn khí thải nhà kính mỗi năm) phải giảm 30% lượng khí thải trong bảy năm. Cũng theo luật mới, các nhà máy luyện nhôm, mỏ than, nhà máy lọc dầu và các cơ sở gây ô nhiễm lớn khác ở Australia sẽ buộc phải cắt giảm 4,9% lượng khí thải mỗi năm. Với việc đưa vào luật nhằm hạn chế lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính, Chính phủ Australia dự báo họ có thể cắt giảm 200 triệu tấn carbon phát thải vào khí quyển trong vòng 10 năm tới.

Việc chuyển đổi sang năng lượng sạch và nền kinh tế khử carbon trên toàn cầu là một cơ hội kinh tế lớn đối với Australia. Quốc gia châu Đại Dương quyết tâm nắm bắt cơ hội này và đang đầu tư 500 triệu AUD vào các trung tâm hydro trên khắp Australia. Theo báo cáo “Triển vọng Năng lượng thế giới năm 2022” của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), Australia được dự báo sẽ trở thành nước xuất khẩu ròng lớn thứ hai thế giới về hydro phát thải thấp vào năm 2030 và đạt vị trí dẫn đầu vào năm 2050.

Nhằm thực hiện bước đi để thúc đẩy Australia trở thành một cường quốc về năng lượng tái tạo, đầu năm 2024, Chính phủ Australia cho biết có kế hoạch đầu tư lên tới 70 triệu AUD (46,23 triệu USD) để phát triển Trung tâm Hydro vùng Townsville, phía bắc bang Queensland. Dự án có sự hợp tác với chính phủ và các doanh nghiệp Đức, với kế hoạch khởi công xây dựng vào năm 2025, hoàn thiện vào năm 2026 và đưa vào khai thác thương mại ban đầu vào năm 2027.

Trong giai đoạn đầu, trung tâm sẽ sản xuất 800 tấn hydro xanh/năm, đủ để cung cấp nhiên liệu cho hơn 40 phương tiện hạng nặng mỗi năm. Công suất sẽ được nâng lên khoảng 3.000 tấn/năm để cung cấp cho nhu cầu trong nước, cuối cùng là vượt 150.000 tấn/năm để phục vụ xuất khẩu. Trung tâm sẽ do Edify Energy - công ty lưu trữ và phát triển năng lượng tái tạo hàng đầu của Australia - chủ trì điều hành. Ngoài ra, trung tâm mới sẽ bao gồm một cơ sở sản xuất năng lượng tái tạo có công suất 17,6 MW với hệ thống lưu trữ pin tích hợp.

Chính phủ Australia cũng đã phê duyệt dự án dự trữ năng lượng tái tạo mới, mang tên Trung tâm Năng lượng tái tạo Melbourne, ở khu vực Plumpton, ngoại ô thành phố Melbourne, bang Victoria. Dự án được kỳ vọng sẽ là một trong những trung tâm năng lượng tái tạo lớn nhất thế giới và là nơi có hệ thống pin lưu trữ lớn nhất khu vực châu Á và châu Đại Dương.

Theo Bộ Môi trường và Nước Australia, dự án Trung tâm Năng lượng tái tạo Melbourne sẽ là nơi lưu trữ năng lượng điện gió, thủy điện và điện mặt trời từ các khu vực nông thôn và ngoại ô của bang Victoria, đồng thời có thể lưu trữ năng lượng dư thừa sản sinh ra từ các tấm pin năng lượng Mặt trời áp mái tại các hộ gia đình. Với việc trang bị hệ thống pin có công suất 2,4GWh, đây sẽ là nơi cung cấp năng lượng cho hơn 1 triệu hộ gia đình và giúp ổn định nguồn cung năng lượng tái tạo trong khu vực lân cận.

Chính phủ Australia mới đây cũng đã phê duyệt dự án Trang trại điện gió Yanco Delta tại bang New South Wales (NSW) - một trong những dự án năng lượng sạch lớn nhất của quốc gia châu Đại Dương này. Trang trại điện gió Yanco Delta dự kiến sẽ có công suất 1.500 megawatt, đủ để cung cấp điện cho 700.000 ngôi nhà ở bang NSW. Dự án sẽ giúp hạn chế gần 5 triệu tấn khí thải nhà kính mỗi năm, tương đương với việc loại bỏ 1,5 triệu ô-tô khỏi đường phố. Đây được đánh giá là một bước tiến lớn trong kế hoạch của Chính phủ Australia nhằm đưa quốc gia này trở thành “siêu cường về năng lượng tái tạo”.

Có thể bạn quan tâm

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng dịch Ebola tại khu vực y tế Bulape, miền trung Cộng hòa dân chủ Congo, tháng 9/2025. (Ảnh: WHO/XINHUA)

Nỗ lực tự chủ y tế tại châu Phi

Hành trình hướng đến tự chủ chiến lược trong sản xuất các loại vaccine, bảo đảm an ninh y tế của châu Phi đang là nhu cầu cấp bách, xuất phát từ những bài học rút ra trong giai đoạn dịch Covid-19 hoành hành.

Cờ EU tung bay bên ngoài Trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Xinhua)

Tham vọng chiến lược và năng lực thực tế trong kế hoạch ngân sách của EU

Ngân sách là vấn đề thường dấy lên tranh cãi trong Liên minh châu Âu, khi các nước thành viên duy trì những quan điểm khác biệt về quy mô đóng góp và phân bổ tài chính. Hiện Liên minh Cờ xanh đang đứng trước bài toán cân bằng giữa tham vọng chiến lược và năng lực thực tế của các nước liên quan đến kế hoạch ngân sách dài hạn...

Hiện trường vụ tấn công tại một khu chợ ở Omdurman, Sudan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Sudan chưa yên bình

Giao tranh tại Sudan đang gia tăng trên nhiều mặt trận, làm thay đổi cục diện kiểm soát giữa Quân đội Sudan (SAF) với phe đối lập là Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) và Phong trào Giải phóng nhân dân Sudan-Bắc (SPLM-N). Xung đột gia tăng đẩy dân thường vào thế mắc kẹt giữa hai làn đạn.