Cộng đồng doanh nghiệp sẵn sàng bứt phá

Cộng đồng doanh nghiệp - một động lực tăng trưởng của nền kinh tế vẫn phải đối mặt nhiều thách thức từ biến động toàn cầu, rào cản thương mại và cải cách nội tại.

Chủ Nhật, ngày 18/01/2026 - 07:27

Ông Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI).

Để làm rõ bức tranh hoạt động doanh nghiệp hiện nay, những khó khăn điển hình, cũng như mục tiêu và triển vọng của doanh nghiệp trong năm 2026 về một chu kỳ tăng trưởng mới sau khi Việt Nam đạt những thành tựu đáng mừng về kinh tế trong năm 2025, phóng viên Báo Nhân Dân đã có cuộc trao đổi với ông Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI).

Phóng viên: Nhìn lại năm 2025, ông đánh giá thế nào về bức tranh tổng thể của cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam? Đâu là những chuyển biến tích cực nổi bật và khó khăn điển hình?

Chủ tịch VCCI Hồ Sỹ Hùng: Năm 2025 là năm nhiều thử thách nhưng cũng thể hiện rõ sức bền và khả năng thích ứng của doanh nghiệp Việt Nam. Kim ngạch xuất khẩu Việt Nam năm 2025 đạt hơn 475 tỷ USD, tăng 17% so với 2024; vốn FDI thực hiện đạt 27,62 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay, phản ánh niềm tin của nhà đầu tư quốc tế. Tinh thần khởi nghiệp, kinh doanh cũng rất mạnh mẽ với gần 300.000 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới và quay trở lại hoạt động, tăng 27,4% so với năm trước, nâng tổng số doanh nghiệp đang hoạt động lên 1,1 triệu, bổ sung vốn đăng ký cho nền kinh tế khoảng 6,4 triệu tỷ đồng, tăng 77,8% so với năm 2024.

Tuy nhiên, doanh nghiệp phản ánh vẫn đối mặt nhiều khó khăn khi khả năng tiếp cận vốn, đất đai, thông tin thị trường còn hạn chế. Khảo sát của VCCI cho thấy, gần 41% số doanh nghiệp lỗ hoặc hòa vốn, biên lợi nhuận mỏng, tâm lý đầu tư thận trọng; 55,3% số doanh nghiệp phản ánh nhũng nhiễu phổ biến; 47,5% từng chi trả chi phí không chính thức và 87% cho rằng việc này “có thể chấp nhận được”. Đây là dấu hiệu cho thấy sự bình thường hóa tiêu cực, đe dọa nghiêm trọng nỗ lực xây dựng nền hành chính liêm chính, hiện đại.

Phát huy vai trò của cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân trong kỷ nguyên mới

08/10/2025 18:14

Phóng viên: Để hỗ trợ doanh nghiệp vượt khó, củng cố niềm tin kinh doanh, VCCI đề xuất những giải pháp nào?

Chủ tịch VCCI Hồ Sỹ Hùng: Tín hiệu tích cực khi có 59,3% số doanh nghiệp được VCCI khảo sát cho biết dự kiến có lãi trong năm 2025, 31,3% số doanh nghiệp khẳng định mở rộng hoạt động trong hai năm tới. Niềm tin kinh doanh này bắt nguồn từ các cải cách thực chất như số hóa thủ tục thuế, đất đai và tinh gọn bộ máy hành chính theo mô hình hai cấp. Nhưng việc củng cố niềm tin cho doanh nghiệp không chỉ đến từ các tín hiệu vĩ mô tích cực, quan trọng hơn phải từ những cải cách và giải pháp cụ thể, trọng tâm, thực chất và có thể cảm nhận được trong thực tiễn.

Thứ nhất, cần đẩy mạnh cải cách thể chế, đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ, hỗ trợ tiếp cận nguồn lực đất đai và tín dụng.

Thứ hai, Chính phủ cần ưu tiên chính sách tài khóa linh hoạt như tín dụng xanh cho chuyển đổi bền vững, có cơ chế tín dụng linh hoạt hơn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, mở rộng các chương trình bảo lãnh tín dụng, giãn hoãn nghĩa vụ thuế và phí trong những giai đoạn khó khăn.

Thứ ba, phải hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị và khả năng thích ứng, giúp doanh nghiệp tự tin hơn trước các biến động của thị trường trong nước và quốc tế.

Thứ tư, xây dựng đội ngũ doanh nghiệp, doanh nhân có đạo đức, văn hóa kinh doanh, đáp ứng tiêu chuẩn toàn cầu...

Phóng viên: Việc triển khai thực hiện Nghị quyết số 68- NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân đang diễn ra thế nào? Đâu là những chuyển động tích cực và đâu là vướng mắc?

Chủ tịch VCCI Hồ Sỹ Hùng: Sau gần 10 tháng, điểm tích cực nổi bật là Quốc hội thông qua Nghị quyết số 198/2025/ QH15 về cơ chế, chính sách đặc biệt cho kinh tế tư nhân; Chính phủ ban hành nhiều nghị định, chương trình hành động, đẩy mạnh cải cách thủ tục, chuyển đổi số quản lý nhà nước. Nhiều bộ, ngành, địa phương chủ động điều chỉnh chính sách thuận lợi hơn, chú trọng cải cách gia nhập thị trường, hỗ trợ khởi nghiệp, chuyển đổi hộ kinh doanh thành doanh nghiệp, hướng tới có thêm hàng trăm nghìn doanh nghiệp mới trong năm 2026.

Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn không ít vướng mắc lớn, tạo rào cản, nhất là trong vấn đề tiếp cận vốn, đất đai, mặt bằng sản xuất, đặc biệt với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Thủ tục hành chính dù cải thiện nhưng ở một số lĩnh vực, địa phương còn chồng chéo, thiếu thống nhất, làm tăng chi phí tuân thủ. Chính sách thay đổi nhanh trong khi doanh nghiệp tiếp cận thông tin, nguồn lực chưa đồng đều. Từ thực tiễn đó, VCCI cho rằng, để Nghị quyết số 68-NQ/TW thật sự đi vào cuộc sống, cần hoàn thiện thể chế ổn định, nhất quán, dễ dự đoán; tăng cường đối thoại chính sách; hỗ trợ thiết thực hơn về vốn, đất đai, chuyển đổi xanh và nâng cao năng lực cạnh tranh cho kinh tế tư nhân.

Phóng viên: Bước sang năm 2026, theo ông, mục tiêu, kỳ vọng của cộng đồng doanh nghiệp là gì?

Chủ tịch VCCI Hồ Sỹ Hùng: Mục tiêu của cộng đồng doanh nghiệp trong năm 2026 không chỉ phục hồi mà sẵn sàng bứt phá theo hướng đổi mới, sáng tạo và phát triển bền vững. Tuy nhiên, để đạt được, Nhà nước cần thiết lập cơ chế tiếp cận pháp luật dễ dàng và thống nhất, hạn chế thay đổi quá nhanh và sửa luật nhiều để tránh tình trạng các doanh nghiệp không kịp dự đoán, cập nhật hoặc không có điều kiện tham gia góp ý. Cần rà soát và loại bỏ các thủ tục không còn phù hợp hoặc chồng chéo, tập trung cải cách sâu vào các lĩnh vực được doanh nghiệp đánh giá là “điểm nghẽn” như: Đất đai, thuế, bảo hiểm xã hội, phòng cháy chữa cháy và bảo vệ môi trường. Việc cải cách không chỉ dừng ở đơn giản hóa quy định pháp luật mà cần tái cấu trúc toàn bộ quy trình xử lý trên thực tế, tối ưu hóa quy trình thủ tục, lược bỏ các tầng nấc trung gian không cần thiết.

Quan trọng hơn, cần xây dựng cơ chế tín dụng linh hoạt và hiệu quả hơn, thúc đẩy các gói vay tín chấp dựa trên lịch sử hoạt động và năng lực tài chính thay vì chỉ dựa vào tài sản bảo đảm. Khuyến khích các ngân hàng thương mại phát triển sản phẩm tín dụng phù hợp doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ. Tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp trong chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, thực hành ESG và nâng cao đạo đức doanh nhân, hỗ trợ nâng cao năng lực, kết nối thị trường, nhằm giúp doanh nghiệp đóng góp xứng đáng vào sự phát triển của kinh tế đất nước.

Phóng viên: Xin cảm ơn ông!

MINH DŨNG

Thực hiện