Chuyển hướng sản xuất thủy sản bền vững

Khai thác lợi thế về địa lý, điều kiện thổ nhưỡng, nguồn nước, tỉnh Sóc Trăng phát triển nền nông nghiệp khá đa dạng. Trong đó, sản xuất thủy sản đang được Sóc Trăng phát triển theo hướng bền vững, bảo đảm môi trường sinh thái và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Nông dân Sóc Trăng thu hoạch tôm nước lợ tại đầm nuôi của gia đình.
Nông dân Sóc Trăng thu hoạch tôm nước lợ tại đầm nuôi của gia đình.

Năm 2023, tỉnh Sóc Trăng thả nuôi thủy sản hơn 67.000 ha, trong đó, diện tích tôm nước lợ gần 48.000 ha. Cả năm, tổng sản lượng thủy, hải sản toàn tỉnh được hơn 284.000 tấn, tăng gần 7% so với cùng kỳ năm 2022; trong đó, sản lượng nuôi trồng hơn 232.000 tấn, tăng gần 9% so với cùng kỳ năm 2022.

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Huỳnh Ngọc Nhã cho biết, tỉnh đang tăng cường công tác nắm tình hình nuôi tôm và thực hiện tốt quan trắc môi trường nước vùng nuôi, kịp thời thông tin tình hình thời tiết để cảnh báo đến người nuôi tôm. Tỉnh tiếp tục hỗ trợ các tổ hợp tác, hợp tác xã nuôi thủy sản thực hiện sản xuất theo các quy chuẩn VietGAP, GlobalGAP, ASC, BAP để nâng cao chất lượng sản phẩm.

Bên cạnh đó, tăng cường kết nối các doanh nghiệp cung ứng vật tư “đầu vào” gắn với thị trường tiêu thụ, theo chuỗi giá trị để hạ giá thành và bảo đảm “đầu ra” cho thủy sản. Đẩy mạnh việc cấp giấy đăng ký đối tượng nuôi chủ lực, khuyến khích nhân rộng các mô hình nuôi thủy sản hiệu quả cao.

Hiện, mô hình “Nuôi tôm sú lót bạt bờ có hệ thống siphon và xử lý chất thải” được ngành nông nghiệp triển khai cho người nuôi tôm ở Sóc Trăng. Bà Ngô Thị Ngọc Tuyết ở khóm 7, Phường 1, thị xã Vĩnh Châu tình nguyện tham gia mô hình với diện tích 1.000m2, mật độ thả nuôi ban đầu 30 con/m2. Sau bốn tháng nuôi, tôm đạt tỷ lệ sống 90%, trọng lượng trung bình 30 con/kg. Sản lượng tôm thu được 900 kg. Với giá bán 220.000 đồng/kg, gia đình bà Tuyết có lợi nhuận 86 triệu đồng/1.000m2/vụ.

So sánh với các hộ nuôi lân cận cho thấy, tôm nuôi của gia đình bà Tuyết có tỷ lệ sống cao hơn 10-20% và giá bán cao hơn 5.000-10.000 đồng/kg so với tôm nuôi thông thường. Mô hình được thực hiện rất phù hợp trong bối cảnh chất lượng nước và môi trường ao nuôi ngày càng ô nhiễm, các chi phí về giống, thức ăn, vật tư thiết yếu ngày tăng cao...

Dự án Phát triển thủy sản bền vững được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn triển khai tại bảy tỉnh, thành phố trong cả nước. Sóc Trăng là một trong những địa phương có tiến độ triển khai thực hiện dự án nhanh nhất. Tổng kinh phí thực hiện dự án trên địa bàn tỉnh hơn 992 tỷ đồng với mục tiêu xây dựng, nâng cấp cơ sở hạ tầng, đổi mới công nghệ, tăng cường năng lực quản lý và tổ chức sản xuất nhằm phát triển ngành thủy sản theo hướng nâng cao giá trị, hội nhập quốc tế sâu rộng, thân thiện với môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu. Cùng với đó, khuyến khích, thu hút các thành phần kinh tế tham gia đóng góp cho mục tiêu phát triển bền vững ngành thủy sản của tỉnh, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội gắn với bảo vệ môi trường.

Mới đây, Ủy ban nhân dân tỉnh Sóc Trăng đã ban hành kế hoạch triển khai thực hiện Nghị quyết số 26/NQ-CP của Chính phủ ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 19-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XIII) về nông nghiệp, nông dân, nông thôn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 và Chương trình hành động của Tỉnh ủy Sóc Trăng thực hiện Nghị quyết số 19-NQ/TW của Trung ương Đảng.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Trần Văn Lâu cho biết, mục tiêu của kế hoạch nhằm nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nông dân và người dân nông thôn, phát triển nhanh nông nghiệp một cách bền vững, hiệu quả, bảo đảm môi trường sinh thái, thích ứng với biến đổi khí hậu. Đồng thời, phát triển nông thôn toàn diện, có kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội đồng bộ, hiện đại, giàu bản sắc văn hóa dân tộc; an ninh, chính trị, trật tự an toàn xã hội được bảo đảm...

Theo đó, tỉnh Sóc Trăng tập trung phát triển nông nghiệp theo hướng quy mô sản xuất hàng hóa lớn, bền vững, có sức cạnh tranh cao; sản xuất theo hướng nông nghiệp sạch, hữu cơ, tuần hoàn, công nghệ cao gắn với phát triển công nghiệp chế biến nông sản, thích ứng với biến đổi khí hậu, thân thiện với môi trường và phát triển du lịch sinh thái, nông thôn.

Riêng lĩnh vực sản xuất thủy sản, đến năm 2025, diện tích nuôi thủy sản của tỉnh đạt 83.300 ha, trong đó, diện tích thả nuôi tôm nước lợ đạt 57.000 ha, nuôi thủy sản nước ngọt 24.900 ha và thủy sản khác 1.400 ha. Tổng sản lượng thủy sản đến năm 2025 đạt 417.000 tấn và đến năm 2030 đạt 549.150 tấn. Trong đó, sản lượng nuôi trồng năm 2025 đạt 342.300 tấn; năm 2030 đạt 454.665 tấn. Phấn đấu sản lượng nuôi tôm nước lợ đến năm 2025 là 233.800 tấn với giá trị kim ngạch xuất khẩu đạt một tỷ USD và phấn đấu đến năm 2030 là 311.400 tấn, giá trị kim ngạch xuất khẩu thủy sản khoảng 1,3 tỷ USD...

Để thực hiện đạt mục tiêu đề ra, tỉnh Sóc Trăng sẽ triển khai nhiều giải pháp đồng bộ. Trong đó, tăng cường ứng dụng khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong phát triển nông nghiệp. Tập trung triển khai chính sách nông nghiệp, nông dân, nông thôn; đổi mới tổ chức sản xuất, hợp tác, liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị và phát triển, mở rộng thị trường tiêu thụ. Cùng với đó, tăng cường hiệu quả quản lý, sử dụng tài nguyên, bảo vệ môi trường nông thôn, nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu; phòng, chống thiên tai, dịch bệnh...

Có thể bạn quan tâm

Diêm dân vùng ven biển xã Vĩnh Hậu (Cà Mau) đang vào cao điểm vụ sản xuất muối. (Ảnh THANH CƯỜNG)

Khát vọng làm giàu, đi lên từ biển

Những ngày đầu năm 2026, chúng tôi trở lại vùng ven biển thuộc các xã Vĩnh Hậu, Long Điền, Đông Hải, Gành Hào (tỉnh Bạc Liêu trước đây), nay thuộc tỉnh Cà Mau.

Khi thương mại hóa được tín chỉ carbon, Cà Mau sẽ có thêm nguồn thu khoảng hơn 3.500 tỷ đồng nhờ “kho báu xanh” ở đại ngàn rừng ngập mặn.

Đánh thức “kho báu xanh” giữa rừng đước Cà Mau

Bao đời nay, người dân vùng Đất Mũi-Cà Mau vẫn xem những cánh rừng ngập mặn là “mái nhà” che chắn bão dông. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, ẩn sâu dưới những tán rừng bạt ngàn ấy là một “cỗ máy” vĩ đại đang ngày đêm thực hiện sứ mệnh “khóa chặt” khí thải nhà kính cho hành tinh.

Cơ giới hóa trong trồng lúa chất lượng cao ở Hợp tác xã Tiến Thuận, thành phố Cần Thơ.

Chuyển đổi sản xuất theo hướng xanh, tuần hoàn

Sau sáp nhập, thành phố Cần Thơ có hơn 640 hợp tác xã nông nghiệp. Nhiều hợp tác xã hoạt động hiệu quả nhờ đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng thị trường, liên kết với doanh nghiệp để tiêu thụ, tăng thu nhập cho xã viên.

Nông dân xã Long Bình, tỉnh Đồng Tháp thu hoạch lúa hè thu 2025.

Trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải

Trong những năm qua, nông dân tỉnh Đồng Tháp đã tích cực tham gia trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải. Nhờ sản xuất theo quy trình tiên tiến, thân thiện với môi trường, liên kết đầu vào, đầu ra chặt chẽ cho nên chi phí giảm, lợi nhuận tăng…, nông dân rất phấn khởi.

Màu xanh của các loại cây rau, trong đó có lục bình bên dòng sông Cái Lớn, đoạn qua TP Cần Thơ.

Sinh kế từ lục bình

Cái Lớn, Cái Bé (tỉnh An Giang) là dòng sông cặp đôi duy nhất ở Đồng bằng sông Cửu Long. Nơi đây, người dân bền bỉ bám đất, bám sông để mưu sinh đầy sáng tạo, trong đó có nghề đan lục bình đem lại thu nhập ổn định và cuộc sống bình yên.

Sạt lở nhấn chìm nhiều nhà dân xuống sông Hậu.

Nỗi lo lắng sạt lở ở cù lao

Trên địa bàn xã Mỹ Hòa Hưng, tỉnh An Giang gần đây xảy ra nhiều vụ sạt lở, sụp lún đất ven bờ sông Hậu với diễn biến nhanh và phức tạp, ảnh hưởng đời sống, tài sản và sinh hoạt của nhiều hộ dân.

Chính quyền và nhân dân khắc phục sự cố vỡ một đoạn cồn Sơn của thành phố Cần Thơ.

Bảo vệ mùa màng trước triều cường lịch sử

Mùa nước nổi năm nay kết hợp triều cường và mưa lớn gây thiệt hại lớn đến đời sống cũng như sản xuất của người dân Đồng bằng sông Cửu Long. Tại nhiều nơi, chính quyền địa phương và nhân dân đã cùng nhau đồng tâm, hợp sức chống chọi với mực nước dâng cao, bảo vệ thành công mùa màng và sinh kế.

Mô hình trồng sen mùa nước nổi tại xã Tân Hòa, thành phố Cần Thơ.

Lan tỏa mô hình sản xuất “thuận thiên”

Sau khi Nghị quyết 120 của Chính phủ về phát triển bền vững Đồng bằng sông Cửu Long thích ứng với biến đổi khí hậu được triển khai, nhiều nông dân ở thành phố Cần Thơ đã thay đổi cách nghĩ, cách làm. Thay vì chống lại tự nhiên, họ chọn cách thuận theo quy luật đất - nước - mùa vụ để canh tác hiệu quả, tiết kiệm chi phí.

Vườn rau đọt choại nhìn từ trên cao.

Đặc sản độc đáo đất miền Tây

Rau choại từ một loại dây hoang dại ở rừng tràm, rừng dừa nước nay trở thành đặc sản được săn tìm, giúp nhiều hộ dân vùng Đồng bằng sông Cửu Long nói chung và thành phố Cần Thơ nói riêng thoát nghèo, ổn định cuộc sống. Theo nhiều nông dân, dây choại có sức sống dẻo dai, thích ứng với mọi điều kiện thời tiết.

Tuyến đê biển quốc gia đoạn đi qua ấp Giồng Bàn, xã Long Vĩnh bị sạt lở chân đê, dài 70m.

Khắc phục sạt lở ven sông, bờ biển

Thời gian qua, tình trạng sạt lở trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long diễn biến phức tạp, gây thiệt hại sản xuất nông nghiệp, ảnh hưởng đến sinh kế của nhân dân.

Ông Nguyễn Văn Đời, Giám đốc Hợp tác xã Trầu Vàng Vị Thủy chăm sóc vườn trầu của gia đình.

Nét đẹp hồn quê làng trầu Vị Thủy

Giữa nhịp sống hiện đại, nơi phố thị đang đổi thay từng ngày, vẫn còn đó làng trầu Vị Thủy (xã Vĩnh Thuận Đông, thành phố Cần Thơ) yên bình, mộc mạc với sắc xanh mướt mắt của những giàn trầu trải dài.

Nhiều ngôi nhà ở Đồng Tháp bị đổ sụp xuống sông do sạt lở.

Chủ động, linh hoạt ứng phó với biến đổi khí hậu

Đồng bằng sông Cửu Long là vùng kinh tế trọng điểm của cả nước. Tuy nhiên, nơi đây luôn phải đối mặt nhiều thách thức do tác động của biến đổi khí hậu gây ra. Trước thực trạng này, các địa phương trong vùng có nhiều giải pháp nhằm hạn chế thiệt hại, thích ứng với điều kiện cực đoan của thiên nhiên.

Dự án Hạ tầng thiết yếu hỗ trợ phát triển vùng cây ăn trái hoa kiểng khu vực Mỏ Cày Bắc và Chợ Lách vừa hoàn thành đưa vào sử dụng.

Hoàn thiện hệ thống thủy lợi, thúc đẩy phát triển kinh tế

Những năm gần đây, hệ thống thủy lợi tại khu vực các cù lao Minh, Bảo và An Hóa (Vĩnh Long) được đầu tư nhằm ngăn mặn, trữ ngọt phục vụ nhu cầu sản xuất, sinh hoạt của người dân. Nhờ vậy, nhiều “túi nước ngọt” được hình thành giúp tưới tiêu vườn cây ăn quả, ruộng lúa, hoa màu.

Nông dân Vĩnh Bình, tỉnh An Giang thu hoạch tôm càng xanh bán cho thương lái.

Xứ sở tôm càng xanh chuyển mình

Vĩnh Bình từng được ví như “rốn phèn” của vùng Miệt Thứ, tỉnh An Giang, với muôn vàn khó khăn. Ngày nay, địa phương này đã vươn lên mạnh mẽ, trở thành một “xứ sở tôm càng xanh”.

Thành viên Hợp tác xã Sản xuất nông nghiệp sinh thái Quyết Tiến kiểm tra lưới bao quanh vùng nuôi trữ cá.

Nuôi trữ cá kết hợp du lịch sinh thái mùa nước nổi

Khi nước lũ (mùa nước nổi) tràn đồng cũng là lúc bà con nông dân đầu nguồn của tỉnh Đồng Tháp triển khai thực hiện mô hình nuôi trữ cá trên đồng ruộng. Mô hình này vừa góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản, tránh kiểu đánh bắt tận diệt, vừa có lợi thế khai thác du lịch theo mùa.

Chế biến các sản phẩm từ dừa tại tỉnh Vĩnh Long đã tạo nhiều việc làm cho lao động nông thôn.

Vĩnh Long phát triển bền vững ngành dừa

Sau sáp nhập, tỉnh Vĩnh Long có diện tích dừa lớn nhất khu vực và cả nước với khoảng 120 nghìn ha, chiếm gần 50% diện tích của cả nước. Địa phương đang tập trung xây dựng vùng sản xuất tập trung có mã số vùng trồng để phục vụ chế biến và xuất khẩu dừa bền vững.

Hệ thống tưới nhỏ giọt do Viện Nghiên cứu phát triển Đồng bằng sông Cửu Long chuyển giao tại phường Vĩnh Châu.

Giải pháp hiệu quả giảm nguy cơ cạn kiệt nguồn nước ngầm

Vĩnh Châu, thành phố Cần Thơ là nơi chuyên canh trồng hành tím lớn nhất cả nước, với diện tích gần 7.000 ha. Nguồn nước tưới tiêu phục vụ sản xuất ở đây chủ yếu khai thác từ mạch nước ngầm. Tuy nhiên, trước tác động của biến đổi khí hậu và việc khai thác quá mức, nguồn nước ngầm ngày càng suy giảm nghiêm trọng.

Hoạt động thả cá về tự nhiên nhằm đa dạng nguồn lợi thủy sản được tổ chức tại thành phố Cần Thơ.

Bảo vệ, phát triển nguồn lợi thủy sản

Thành phố Cần Thơ có nhiều ao, hồ, sông, rạch,... mang đến những lợi ích không nhỏ về nguồn lợi thủy sản. Tuy nhiên, trước những ảnh hưởng do biến đổi khí hậu, nạn đánh bắt trái phép,… nguồn thủy sản tại địa phương ít nhiều bị ảnh hưởng. Bảo vệ nguồn lợi, phát triển nuôi trồng thủy sản đang là việc được địa phương chú trọng.

Ông Lê Văn Sấm bên ao nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao

Hiệu quả từ ứng dụng nuôi tôm công nghệ cao

Gần 20 năm theo nghề nuôi tôm, ông Lê Văn Sấm, (sinh năm 1958, ngụ xã Thạnh Hải, tỉnh Vĩnh Long) chuyển dần từ cách nuôi truyền thống sang ứng dụng công nghệ cao thu lợi nhuận hàng chục tỷ đồng mỗi năm. Ông đã hỗ trợ, giúp giải quyết việc làm cho nhiều lao động địa phương.

Ao Bà Om, phường Nguyệt Hóa, tỉnh Vĩnh Long rợp bóng cây cổ thụ.

Trải nghiệm du lịch xanh, thân thiện môi trường

Những năm gần đây, tỉnh Vĩnh Long không ngừng phát huy vai trò của cộng đồng dân cư trong phát triển du lịch xanh, thân thiện môi trường. Nhiều sản phẩm mới lạ, hấp dẫn du khách trong nước và nước ngoài được hình thành, góp phần tạo động lực thúc đẩy kinh tế-xã hội địa phương.

Lối vào khu dân cư khóm Sa Phô nằm dọc tuyến sông Cửa Lớn (thị trấn Năm Căn, huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau) bị sạt lở làm hư hỏng.

Cà Mau ứng phó tình trạng sạt lở đất ven sông

Vào mùa mưa hằng năm, tình trạng sạt lở đất ven sông lại trở nên “nóng” tại nhiều địa phương vùng sông nước Cà Mau, gây bất an cho người dân, đe dọa đời sống, sản xuất và làm hư hỏng nhiều công trình hạ tầng.

Sếu đầu đỏ tại Vườn quốc gia Tràm Chim. (Ảnh tư liệu Vườn quốc gia Tràm Chim)

Bảo tồn và phát triển sếu đầu đỏ tại Tràm Chim

Sau một thời gian dài vắng bóng, sếu đầu đỏ - loài chim quý hiếm đứng trước nguy cơ tuyệt chủng - đã chính thức quay trở lại Vườn quốc gia Tràm Chim (huyện Tam Nông, Đồng Tháp) để được nuôi dưỡng và phục hồi.