Chân trời hợp tác mới giữa Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ

Tổng thống Ai Cập Abdel-Fattah El-Sisi vừa thực hiện chuyến thăm đầu tiên kể từ khi ông nhậm chức năm 2014 tới Thổ Nhĩ Kỳ. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực cải thiện quan hệ song phương sau mười năm rạn nứt, chuyến thăm của lãnh đạo Ai Cập được kỳ vọng góp phần sưởi ấm quan hệ của hai quốc gia vốn chia sẻ nhiều lợi ích chung trong các vấn đề ở khu vực đông Ðịa Trung Hải.
Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah El Sisi thăm Thổ Nhĩ Kỳ. (Ảnh: Getty/VOV)
Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah El Sisi thăm Thổ Nhĩ Kỳ. (Ảnh: Getty/VOV)

Mối quan hệ giữa Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ trải qua nhiều thăng trầm, có thời điểm bị rạn nứt sâu sắc. Năm 2013, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ cắt quan hệ ngoại giao sau khi Tổng thống Ai Cập khi đó là Mohamed Morsi, một đồng minh của Thổ Nhĩ Kỳ, bị lật đổ. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa hai nước đã tiến triển trong hai năm qua, nhất là sau khi Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ nâng cấp quan hệ ngoại giao lên cấp Ðại sứ hồi tháng 7/2023. Hợp tác giữa hai nước đạt được những bước phát triển tích cực, đặc biệt trong lĩnh vực du lịch, thương mại và đầu tư.

Hoạt động thương mại giữa hai nước không ngừng tăng. Thổ Nhĩ Kỳ là đối tác thương mại lớn thứ 5 của Ai Cập, trong khi Ai Cập là đối tác thương mại lớn nhất của Thổ Nhĩ Kỳ ở châu Phi. Thổ Nhĩ Kỳ là một trong những điểm đến quan trọng nhất đối với hàng xuất khẩu của quốc gia Bắc Phi. Theo số liệu của Bộ Thương mại và Công nghiệp Ai Cập, kim ngạch thương mại giữa hai nước đạt khoảng 5,875 tỷ USD năm 2023. Thổ Nhĩ Kỳ có kế hoạch thành lập một khu công nghiệp tại Khu kinh tế Kênh đào Suez của Ai Cập.

Chuyến thăm của Tổng thống El-Sisi tới Thổ Nhĩ Kỳ được kỳ vọng khởi đầu một chương mới trong quan hệ hai nước. Với 17 thỏa thuận hợp tác được ký kết nhân chuyến thăm, hai bên sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thương mại song phương và mở rộng phạm vi của Hiệp định Thương mại tự do (FTA) giữa Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ nhằm nâng kim ngạch thương mại lên 15 tỷ USD trong những năm tới. Tổng thống Erdogan khuyến khích các doanh nhân Thổ Nhĩ Kỳ đến làm ăn tại Ai Cập, đồng thời bày tỏ sẵn sàng chào đón các doanh nhân Ai Cập đến kinh doanh tại Thổ Nhĩ Kỳ.

Cùng là hai quốc gia có vị trí địa chính trị và tầm ảnh hưởng quan trọng ở khu vực, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ chia sẻ lợi ích chung trong nhiều vấn đề liên quan an ninh và sự ổn định chung. Hai bên mong muốn phối hợp chặt chẽ và tham vấn thường xuyên nhằm tìm giải pháp chính trị cho các cuộc khủng hoảng trong khu vực. Phát biểu trong cuộc họp báo chung sau hội đàm với Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ, Tổng thống Ai Cập El-Sisi một lần nữa khẳng định mục tiêu của Cairo là duy trì sự bình yên và giải quyết bất đồng giữa các quốc gia ven bờ Ðông Ðịa Trung Hải vì lợi ích chung của khu vực.

Lập trường chung và thống nhất của Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ là yêu cầu ngừng bắn ngay lập tức ở Dải Gaza và phản đối sự leo thang căng thẳng hiện nay ở khu Bờ Tây, vùng lãnh thổ bị chiếm đóng của Palestine. Nhà lãnh đạo Ai Cập kêu gọi khởi động một tiến trình để tiến tới thành lập một Nhà nước Palestine độc lập với thủ đô là Ðông Jerusalem.

Hai nhà lãnh đạo cũng trao đổi quan điểm về các cuộc khủng hoảng ở Libya, Sudan và Syria cũng như tình hình hiện nay ở vùng Sừng châu Phi, đặc biệt là Somalia. Tổng thống El-Sisi nêu bật sự cấp thiết phải tổ chức đồng thời các cuộc bầu cử tổng thống và cơ quan lập pháp, rút các lực lượng nước ngoài hoạt động bất hợp pháp và lính đánh thuê ra khỏi Libya, qua đó giúp nước này vượt qua tình cảnh chia rẽ, đạt được an ninh và ổn định lâu dài.

Cả Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ đều khẳng định tầm quan trọng của việc thúc đẩy quan hệ giữa hai nước nhằm khôi phục các cơ chế hợp tác song phương, cũng như tăng cường hợp tác khu vực. Hai bên nhiều lần cho rằng, trong quan hệ giữa hai nước, cách tiếp cận chiến lược vững chắc theo nguyên tắc cùng tôn trọng lẫn nhau, vì lợi ích chung và với những ý định chân thành sẽ góp phần bảo đảm an ninh và ổn định ở khu vực Ðông Ðịa Trung Hải.

Sau mười năm với biến động tiêu cực trong quan hệ ngoại giao, kỷ nguyên mới, chân trời hợp tác mới giữa Ankara và Cairo đang được mở ra với hy vọng sẽ mang lại lợi ích thiết thực cho cả hai bên, góp phần quan trọng vào hòa bình và ổn định ở bờ đông Ðịa Trung Hải.

Có thể bạn quan tâm

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng dịch Ebola tại khu vực y tế Bulape, miền trung Cộng hòa dân chủ Congo, tháng 9/2025. (Ảnh: WHO/XINHUA)

Nỗ lực tự chủ y tế tại châu Phi

Hành trình hướng đến tự chủ chiến lược trong sản xuất các loại vaccine, bảo đảm an ninh y tế của châu Phi đang là nhu cầu cấp bách, xuất phát từ những bài học rút ra trong giai đoạn dịch Covid-19 hoành hành.

Cờ EU tung bay bên ngoài Trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Xinhua)

Tham vọng chiến lược và năng lực thực tế trong kế hoạch ngân sách của EU

Ngân sách là vấn đề thường dấy lên tranh cãi trong Liên minh châu Âu, khi các nước thành viên duy trì những quan điểm khác biệt về quy mô đóng góp và phân bổ tài chính. Hiện Liên minh Cờ xanh đang đứng trước bài toán cân bằng giữa tham vọng chiến lược và năng lực thực tế của các nước liên quan đến kế hoạch ngân sách dài hạn...

Hiện trường vụ tấn công tại một khu chợ ở Omdurman, Sudan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Sudan chưa yên bình

Giao tranh tại Sudan đang gia tăng trên nhiều mặt trận, làm thay đổi cục diện kiểm soát giữa Quân đội Sudan (SAF) với phe đối lập là Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) và Phong trào Giải phóng nhân dân Sudan-Bắc (SPLM-N). Xung đột gia tăng đẩy dân thường vào thế mắc kẹt giữa hai làn đạn.