Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao lần thứ tư của nhóm Bộ tứ:

Cam kết vững chắc về một khu vực Ấn Độ Dương, Thái Bình Dương tự do, rộng mở

Biến đổi khí hậu, đại dịch Covid-19 và an ninh khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương là những chủ đề chính được thảo luận tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao lần thứ tư của nhóm Bộ tứ (gồm Australia, Ấn Độ, Nhật Bản và Mỹ), vừa diễn ra tại thành phố Melbourne của Australia.

Biến đổi khí hậu là một trong những chủ đề chính được thảo luận tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao lần thứ tư của nhóm Bộ tứ vừa diễn ra tại thành phố Melbourne, Australia.(Ảnh minh họa).
Biến đổi khí hậu là một trong những chủ đề chính được thảo luận tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao lần thứ tư của nhóm Bộ tứ vừa diễn ra tại thành phố Melbourne, Australia.(Ảnh minh họa).

Tại hội nghị và các cuộc gặp song phương bên lề, các thành viên Bộ tứ đều khẳng định cam kết vững chắc về một khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do, rộng mở.

Các nhà ngoại giao hàng đầu của Mỹ, Australia, Nhật Bản, Ấn Độ đều nhấn mạnh yếu tố then chốt trong khuôn khổ các cuộc thảo luận của Bộ tứ là mục tiêu tạo môi trường tự do, không ép buộc trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Hợp tác ứng phó đại dịch Covid-19 được xem là vấn đề quan trọng và cấp bách nhất, các vấn đề an ninh mạng và an ninh hàng hải, phát triển cơ sở hạ tầng, hành động vì khí hậu và khắc phục hậu quả thiên tai cũng là trọng tâm thảo luận. Mỹ khẳng định, hợp tác của Bộ tứ giúp tạo một cơ chế vững chắc để phân phối vắc-xin phòng Covid-19 trên toàn thế giới, tăng cường khả năng răn đe đối với mọi hành động "hiếu thắng và ép buộc" trong khu vực.

Một trong những trọng tâm các cuộc thảo luận là vấn đề bảo đảm an ninh khu vực. Nhóm đã nhất trí tăng cường hợp tác về chống khủng bố trên không gian mạng, gồm cả tấn công bằng mã độc tống tiền. Các biện pháp nhằm ứng phó nguy cơ xảy ra thảm họa trong khu vực đã được thông qua và các bên nhất trí hỗ trợ nỗ lực chống đánh bắt thủy hải sản bất hợp pháp. Bộ tứ cũng nhất trí ưu tiên tăng cường hỗ trợ an ninh hàng hải cho các đối tác tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nâng cao nhận thức về lĩnh vực hàng hải, cũng như khả năng phát triển các nguồn tài nguyên biển nhằm bảo đảm tự do hàng hải, hàng không.

Bộ tứ cam kết hợp tác chặt chẽ hơn với các quốc gia Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trong bảo tồn các nguồn tài nguyên ngoài khơi, đồng thời khẳng định luật pháp quốc tế, hòa bình và an ninh trong lĩnh vực hàng hải là nền tảng cho sự phát triển và thịnh vượng của cả khu vực. Để tăng cường hiệu quả và khả năng đối phó các thách thức an ninh ở khu vực, Bộ tứ khẳng định tầm quan trọng của việc nâng cao năng lực và hỗ trợ kỹ thuật, hỗ trợ các đối tác trong việc phát triển các nguồn tài nguyên ngoài khơi, phù hợp Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982, bảo đảm tự do hàng hải và hàng không, thúc đẩy an toàn và an ninh của các tuyến thông tin liên lạc trên biển.

Trong khuôn khổ kỳ họp, các thành viên cũng tận dụng bầu không khí thuận lợi của không gian thảo luận Bộ tứ để tăng cường các mối quan hệ song phương theo hướng đôi bên cùng có lợi. Nhật Bản và Mỹ đã nhất trí duy trì liên lạc chặt chẽ, nỗ lực thúc đẩy mối quan hệ Nhật-Mỹ phát triển. Hai bên khẳng định sự cần thiết của việc tăng cường khả năng ứng phó của liên minh Nhật-Mỹ, làm sâu sắc hơn hợp tác với các đối tác như Australia, Ấn Độ, ASEAN và châu Âu. Trao đổi quan điểm về các chính sách xây dựng đất nước của mỗi nước, hai bên cũng nhấn mạnh vai trò của cơ chế Ủy ban tham vấn chính sách kinh tế Nhật-Mỹ (phiên bản đối thoại 2+2 giữa các Bộ trưởng Ngoại giao và Kinh tế hai nước) để mở rộng hợp tác kinh tế song phương.

Trong khi đó, Nhật Bản và Australia nhất trí làm việc tích cực để sửa đổi tuyên bố chung năm 2007 về hợp tác an ninh giữa hai nước. Theo Bộ Ngoại giao Nhật Bản, hai bên đã tái khẳng định nỗ lực nhằm hoàn thành các thủ tục trong nước cần thiết để thực hiện Thỏa thuận tiếp cận đối ứng (RAA), được ký kết tại cuộc họp trực tuyến giữa các nhà lãnh đạo hai nước hồi tháng 1, nhằm tạo điều kiện cho các cuộc tập trận chung và tăng cường hợp tác an ninh giữa Tokyo và Canberra. Ấn Độ và Mỹ cũng khẳng định mối quan hệ song phương bền chặt và nhất trí tiếp tục phát triển quan hệ trong quỹ đạo tích cực hiện nay.

Hàng loạt mối quan tâm chung đã được các Bộ trưởng Ngoại giao nhóm Bộ tứ thảo luận trong khuôn khổ hội nghị lần này. Các bên đều thể hiện cam kết vững chắc về tăng cường hợp tác vì một khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương an ninh và thịnh vượng.

Có thể bạn quan tâm

Công nhân khai thác mỏ ở Nam Phi. (Ảnh: WORLDFINANCE)

Cơ hội và thách thức của châu Phi

Sở hữu khoảng 30% trữ lượng khoáng sản chiến lược trên thế giới, châu Phi đang trở thành “mắt xích” quan trọng trong chuỗi cung ứng nguyên liệu thiết yếu phục vụ quá trình phát triển công nghệ và chuyển đổi năng lượng. 

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hòa bình tại Gaza: Cánh cửa hé mở nhưng các bên vẫn khó qua

Hy vọng mới cho hòa bình tại Gaza đang được nhen nhóm, sau khi Hội đồng Hòa bình do Mỹ bảo trợ hồi cuối tháng 7/2026 công bố lộ trình 15 điểm nhằm chấm dứt chiến sự. Cánh cửa hòa bình đã hé mở, song không dễ dàng, bởi vẫn còn tồn tại nhiều “nút thắt” khó gỡ trong quá trình thực thi.

Một góc đường phố Thủ đô Jakarta của Indonesia. (Ảnh: TTXVN)

Bước chuyển hướng chiến lược của Indonesia

Tuyên bố mới đây của Bộ trưởng Thương mại Indonesia Budi Santoso về việc nước này và Brazil đang thúc đẩy đề xuất xây dựng Thỏa thuận Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Indonesia và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược đáng chú ý trong chính sách ngoại giao kinh tế của Jakarta.

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.