Cam kết đáng hoan nghênh về ngăn chặn phổ biến vũ khí hạt nhân

Năm cường quốc sở hữu vũ khí hạt nhân, đồng thời cũng là năm nước Ủy viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (P5) vừa ra tuyên bố chung, trong đó nhất trí ngăn chặn phổ biến vũ khí hạt nhân. Cộng đồng quốc tế hoan nghênh cam kết chính trị của P5, nhất là trong bối cảnh thế giới vẫn đương đầu nhiều vấn đề an ninh tiềm ẩn.

Cuộc đàm phán tại Vienna, Áo về thỏa thuận hạt nhân Iran. (Ảnh: REUTERS)
Cuộc đàm phán tại Vienna, Áo về thỏa thuận hạt nhân Iran. (Ảnh: REUTERS)

Trong một tuyên bố chung được Nhà trắng công bố ngày 3/1, nhóm P5 gồm Mỹ, Anh, Pháp, Nga và Trung Quốc cùng khẳng định "không thể có quốc gia nào giành chiến thắng trong một cuộc chiến hạt nhân" và cuộc chiến này không bao giờ nên xảy ra. Các cường quốc cho rằng, sử dụng hạt nhân sẽ gây hậu quả sâu rộng và vũ khí hạt nhân phải phục vụ các mục đích phòng thủ, ngăn chặn sự xâm lược và chiến tranh.

Gác lại những căng thẳng hiện tại, các cường quốc khẳng định lại tầm quan trọng của việc giải quyết một cách hòa bình các mối đe dọa hạt nhân, cũng như việc duy trì, tuân thủ các thỏa thuận, cam kết song phương và đa phương về ngăn chặn phổ biến vũ khí hạt nhân.

Năm cường quốc nhấn mạnh mong muốn hợp tác với tất cả các nước nhằm bảo đảm môi trường an ninh thuận lợi hơn cho tiến trình giải trừ quân bị, với mục tiêu cuối cùng là một thế giới không có vũ khí hạt nhân. P5 cam kết tiếp tục tìm kiếm các cách tiếp cận ngoại giao song phương và đa phương nhằm tránh xảy ra đối đầu quân sự, cùng nỗ lực tăng cường sự ổn định và khả năng dự báo, nâng cao sự hiểu biết và tin cậy lẫn nhau, cùng ngăn chặn nguy cơ xảy ra một cuộc chạy đua vũ trang.

Bình luận về cam kết vừa đưa ra, Bộ Ngoại giao Nga cho rằng, trong điều kiện khó khăn chung của tình hình an ninh quốc tế hiện nay, việc thông qua một tuyên bố chính trị như vậy giúp giảm mức độ căng thẳng quốc tế. Người phát ngôn Ðiện Kremlin Dmitry Peskov nhấn mạnh thêm rằng, Nga vẫn coi hội nghị cấp cao giữa các cường quốc hạt nhân trên thế giới là điều cần thiết. Trong khi đó, Trung Quốc khẳng định rằng, tuyên bố chung của P5 giúp tăng cường sự tin cậy lẫn nhau giữa các cường quốc và giúp "thay thế cạnh tranh bằng sự hợp tác".

Tuyên bố chung hiếm hoi được P5 đưa ra trước thềm một hội nghị dự kiến của Liên hợp quốc nhằm rà soát lại quá trình thực hiện Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT), vốn có hiệu lực từ năm 1970. Tuy nhiên, hội nghị này đã bị hoãn do sự gia tăng nhanh chóng số ca nhiễm Covid-19 với biến thể Omicron.

Giải quyết mối đe dọa vũ khí hạt nhân được Liên hợp quốc coi là một trong những ưu tiên hành động kể từ khi tổ chức hợp tác quốc tế này được thành lập. Sử dụng vũ khí hạt nhân là trái với luật quốc tế, trong đó có luật nhân đạo, nhân quyền quốc tế. NPT, cũng như các điều ước quốc tế liên quan như Hiệp ước cấm thử hạt nhân toàn diện (CTBT), Hiệp ước cấm vũ khí hạt nhân (TPNW), Hiệp ước về các khu vực không có vũ khí hạt nhân (NWFZ) cùng nhiều nghị quyết của Liên hợp quốc đã góp phần hình thành khuôn khổ pháp lý, chuẩn mực quốc tế về chống phổ biến, giải trừ và cấm vũ khí hạt nhân.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres từng cho biết, mặc dù tổng số vũ khí hạt nhân đã giảm trong nhiều thập niên qua, nhưng vẫn còn khoảng 14.000 vũ khí được dự trữ trên khắp thế giới. Ðánh giá rằng con người phải đối mặt mức rủi ro hạt nhân cao nhất trong gần 4 thập niên, Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi thế giới nỗ lực hơn nữa để loại bỏ vũ khí hạt nhân và bắt đầu một giai đoạn mới của đối thoại, tin cậy và hòa bình.

Chủ tịch Ðại hội đồng Liên hợp quốc Abdulla Shahid hoan nghênh tuyên bố chung vừa được nhóm P5 công bố, cho rằng đây là "thông điệp đúng đắn" của các cường quốc đối với thế giới khi vừa bắt đầu năm mới. Dựa trên cam kết đã đưa ra, các nước trên thế giới, nhất là các quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân cần thực hiện nghiêm túc nghĩa vụ, sẵn sàng chung tay cùng cộng đồng quốc tế xây dựng niềm tin, tăng cường sự hiểu biết, hợp tác và bảo vệ nhân loại khỏi vũ khí hạt nhân.

Có thể bạn quan tâm

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng. 

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: Quang Vinh/TTXVN)

Quan hệ bình đẳng, cùng có lợi

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov vừa thực hiện chuyến công du 4 nước châu Phi, gồm Ethiopia, Niger, Mozambique và Burundi, gửi đi thông điệp mạnh mẽ về việc Moskva tiếp tục hỗ trợ Lục địa Đen bảo đảm an ninh, phát triển kinh tế, tăng cường vị thế quốc tế.

Một tòa nhà bị hư hỏng tại quận Shevchenkivskyi ở Thủ đô Kiev, Ukraine ngày 21/7/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngã rẽ nguy hiểm trong xung đột tại Ukraine

Cuộc xung đột tại Ukraine bước vào ngã rẽ mới đầy sóng gió, với những đòn tấn công của Nga và Ukraine với cường độ và quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu chiến lược của nhau. Cùng với đó, khoảng trống ngoại giao giữa lúc xung đột leo thang đang gây lo ngại làm chậm nỗ lực tìm kiếm hòa bình.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (bên phải) và Tổng thống lâm thời Syria Ahmed al-Sharaa trước cuộc gặp tại Cung điện Nhân Dân ở Syria. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Pháp và Syria hướng đến giai đoạn hợp tác mới

Trong chuyến thăm được đánh giá là mang tính lịch sử đến Syria mới đây, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tái khẳng định cam kết hỗ trợ Syria xây dựng lại đất nước sau xung đột. Bắc thêm nhịp cầu giúp Damascus tái thiết và hội nhập quốc tế sau nhiều năm bị cấm vận, điều Paris nhận lại cũng rất đáng giá.

Hội nghị thượng đỉnh về AI diễn ra tại Seoul, Hàn Quốc. (Ảnh: AISUMMIT.CO.KR)

Hàn Quốc kiên định mục tiêu trở thành cường quốc AI

Chính phủ Hàn Quốc vừa công bố các siêu dự án trị giá hàng nghìn tỷ USD với mục tiêu đưa Xứ sở Kim chi trở thành cường quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Giữa làn sóng công nghệ thông tin bùng nổ mạnh mẽ, AI được xác định là “quân bài chiến lược” định hình tương lai phát triển của Hàn Quốc trong những thập niên tới.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và người đồng cấp Nhật Bản Sanae Takaichi. (Nguồn: Văn phòng Thủ tướng Ấn Độ)

Luồng gió mới trong quan hệ Ấn Độ-Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae vừa kết thúc chuyến thăm kéo dài 3 ngày tới Ấn Độ. Điểm nhấn trong chuyến công du được đánh giá là thành công ngoài mong đợi lần này là Hội nghị thượng đỉnh Ấn Độ-Nhật Bản lần thứ 16 - một hoạt động thường niên thể hiện quan hệ nồng thắm giữa hai nền kinh tế lớn thứ 2 và 3 châu Á.

Ảnh minh họa.

Không chủ quan với dịch bệnh

Dịch Ebola vẫn đang diễn biến phức tạp tại Cộng hòa Dân chủ Congo, với tốc độ lây nhiễm nhanh và số lượng ca nhiễm lớn. Đáng lo ngại hơn, trong quá trình truy vết, giới chức y tế châu Phi đã “mất dấu” hàng trăm người được xác nhận dương tính với virus Ebola.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Kỳ vọng và thách thức

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đang thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao để đẩy nhanh tiến trình đưa Kiev gia nhập Liên minh châu Âu (EU) - một trong những mục tiêu chiến lược của quốc gia bên bờ Biển Đen. Tuy vậy, hành trình này được cho là sẽ không êm ả, sự khác biệt quan điểm giữa các nước thành viên EU là một rào cản lớn.

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Phép thử cho quan hệ đồng minh

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước áp lực phải giảm căng thẳng trước thềm Hội nghị thượng đỉnh của liên minh quân sự dự kiến diễn ra vào các ngày 7-8/7 tới tại Thổ Nhĩ Kỳ. Trong bối cảnh Mỹ gia tăng sức ép các đồng minh châu Âu gánh vác nhiều hơn trách nhiệm an ninh...

Các chuyên gia khí tượng Pháp cảnh báo sự xuất hiện quá sớm của các đợt nắng nóng cực đoan trong năm nay có thể gây ra thiệt hại nặng nề về hạ tầng, kinh tế và năng lượng.

Giải pháp của hai bài toán khó

Thế giới đang cùng lúc gánh chịu những tác động nặng nề từ hai cuộc khủng hoảng: Biến đổi khí hậu và chủ quyền năng lượng. Tuy nhiên, giải pháp cho hai bài toán khó nêu trên chỉ có một. Đó là chấm dứt kỷ nguyên của nhiên liệu hóa thạch, đẩy mạnh tiến trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.