Bước chuyển hướng chiến lược của Indonesia

Tuyên bố mới đây của Bộ trưởng Thương mại Indonesia Budi Santoso về việc nước này và Brazil đang thúc đẩy đề xuất xây dựng Thỏa thuận Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Indonesia và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược đáng chú ý trong chính sách ngoại giao kinh tế của Jakarta.

Tuyên bố được Bộ trưởng Budi Santoso đưa ra bên lề Hội nghị Bộ trưởng Thương mại Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS), diễn ra tại Jaipur (Ấn Độ) hôm 7/8, phản ánh một tư duy thực tiễn trong bối cảnh địa kinh tế toàn cầu đang chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng hợp tác Nam-Nam và đa dạng hóa thị trường.

Tiến trình đàm phán Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện (CEPA) giữa Indonesia và Mercosur trước đây rơi vào tình trạng bế tắc do những khác biệt quan điểm mang tính nội bộ giữa các quốc gia thành viên Mercosur (hiện gồm Brazil, Argentina, Paraguay, Uruguay và Bolivia).

CEPA là một hiệp định thế hệ mới đòi hỏi phạm vi cam kết sâu rộng, từ cắt giảm thuế quan sâu, mở cửa dịch vụ, đầu tư đến các quy định phi thuế quan và lao động-môi trường. Sự chênh lệch trong mức độ sẵn sàng của các nền kinh tế Nam Mỹ khiến việc đạt được sự đồng thuận toàn khối trở nên phức tạp và kéo dài. Chính vì vậy, việc đề xuất thu hẹp quy mô xuống một thỏa thuận PTA thể hiện tư duy ngoại giao linh hoạt của Indonesia.

Thay vì sa lầy vào những thỏa thuận toàn diện khó khả thi trong ngắn hạn, PTA tập trung cắt giảm thuế quan cho các nhóm hàng hóa chiến lược cốt lõi. Đây là mô hình “thu hoạch sớm”, giúp hai bên xây dựng niềm tin, tạo dòng chảy thương mại thực tế trước khi tính đến các cấp độ liên kết kinh tế cao hơn.

Mối quan hệ thương mại giữa Indonesia và Brazil - nền kinh tế lớn nhất Mercosur - đang phát triển với tốc độ đầy ấn tượng. Kim ngạch thương mại song phương năm 2025 đạt 7 tỷ USD và riêng 6 tháng đầu năm 2026 đã vượt mốc 3,53 tỷ USD. Tuy nhiên, dư địa hợp tác vẫn còn rất lớn nhờ cơ cấu hàng hóa mang tính bổ trợ rõ rệt. Indonesia xuất khẩu sang Brazil dầu thực vật (đặc biệt là dầu cọ), phụ tùng xe cơ giới, máy móc điện tử, sản phẩm cao-su và nhiên liệu khoáng sản.

Ở chiều ngược lại, Brazil xuất khẩu sang Indonesia phế liệu công nghiệp thực phẩm, đường, bông, thuốc lá, quặng kim loại và nguyên liệu đầu vào cho ngành nông nghiệp chăn nuôi. PTA được thiết kế để giải quyết rào cản thuế quan đối với những mặt hàng này. Khi rào cản thuế được dỡ bỏ, chi phí chuỗi cung ứng của cả hai nền kinh tế sẽ giảm đáng kể.

Triển vọng của PTA Indonesia-Mercosur là rất lớn, song việc triển khai trên thực tế đứng trước lực cản không nhỏ. Đầu tiên là đồng thuận nội khối Mercosur. Brazil cần thuyết phục các quốc gia thành viên khác trong khối như Argentina hay Paraguay chấp thuận khung đàm phán. Khác biệt về ưu tiên kinh tế nội địa giữa các nước Nam Mỹ luôn là thách thức lớn nhất của Mercosur.

Kế đến là khoảng cách địa lý và chi phí logistics. Tuyến vận tải biển giữa Đông Nam Á và Nam Mỹ dài và chi phí cao hơn so với các tuyến nội Á hay Thái Bình Dương. Nếu PTA chỉ cắt giảm thuế ở mức vừa phải, lợi ích thu được có thể bị triệt tiêu bởi chi phí vận chuyển.

Cuối cùng là cạnh tranh danh mục hàng hóa. Một số mặt hàng nông sản hoặc hàng chế biến nhẹ của hai bên có thể tạo ra áp lực cạnh tranh nhất định đối với các ngành sản xuất nội địa nhạy cảm.

Việc Indonesia đề xuất xây dựng PTA với Mercosur qua cầu nối Brazil là một bước đi thực tế, khôn khéo và đúng thời điểm, giúp vượt qua tình trạng bế tắc của các cuộc đàm phán CEPA phức tạp, được kỳ vọng không chỉ mang lại lợi ích kinh tế trực tiếp cho Jakarta và Brasilia, mà còn tạo động lực lan tỏa, thúc đẩy tiến trình liên kết kinh tế giữa toàn khối ASEAN và Mercosur trong tương lai gần.

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng. 

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: Quang Vinh/TTXVN)

Quan hệ bình đẳng, cùng có lợi

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov vừa thực hiện chuyến công du 4 nước châu Phi, gồm Ethiopia, Niger, Mozambique và Burundi, gửi đi thông điệp mạnh mẽ về việc Moskva tiếp tục hỗ trợ Lục địa Đen bảo đảm an ninh, phát triển kinh tế, tăng cường vị thế quốc tế.

Một tòa nhà bị hư hỏng tại quận Shevchenkivskyi ở Thủ đô Kiev, Ukraine ngày 21/7/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngã rẽ nguy hiểm trong xung đột tại Ukraine

Cuộc xung đột tại Ukraine bước vào ngã rẽ mới đầy sóng gió, với những đòn tấn công của Nga và Ukraine với cường độ và quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu chiến lược của nhau. Cùng với đó, khoảng trống ngoại giao giữa lúc xung đột leo thang đang gây lo ngại làm chậm nỗ lực tìm kiếm hòa bình.