Bước ngoặt trong tiến trình hòa bình Syria

Liên đoàn Arab (AL) vừa quyết định khôi phục tư cách thành viên của Syria và nhất trí thành lập một ủy ban liên lạc nhằm tìm giải pháp toàn diện cho cuộc khủng hoảng Syria. Những nỗ lực này được kỳ vọng có thể thúc đẩy tiến trình giải quyết hòa bình cuộc xung đột đã bước sang năm thứ 13 ở quốc gia Trung Đông.
Phiên họp của Liên đoàn Arab, ngày 7/5/2023. Ảnh: REUTERS
Phiên họp của Liên đoàn Arab, ngày 7/5/2023. Ảnh: REUTERS

Tại cuộc họp kín bất thường ở Ai Cập, các bộ trưởng ngoại giao của liên đoàn thông qua quyết định khôi phục tư cách thành viên của Syria, vốn bị đình chỉ sau khi xung đột nổ ra tại quốc gia Trung Đông này năm 2011. AL thành lập một ủy ban liên lạc cấp bộ trưởng về vấn đề Syria, gồm các đại diện của Ai Cập, Saudi Arabia, Jordan, Iraq, Liban và Tổng Thư ký AL.

Liên đoàn thống nhất về cách tiếp cận từng bước nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng, theo đó ủy ban mới thành lập sẽ theo dõi tình hình và liên lạc chặt chẽ với Chính phủ Syria, các bên liên quan cũng như cộng đồng quốc tế về vấn đề này.

Cuộc khủng hoảng ở Syria trở thành chủ đề chính trong nhiều cuộc thảo luận cấp khu vực thời gian gần đây. Cuộc họp bất thường kể trên của AL diễn ra một tuần sau khi các bộ trưởng ngoại giao Jordan, Ai Cập, Saudi Arabia, Iraq và Syria gặp nhau tại thủ đô Amman của Jordan để bàn về cuộc xung đột ở Syria. Tháng trước, tại Saudi Arabia, Ai Cập và tám quốc gia Arab đã tham gia một cuộc tham vấn nhằm giảm bớt sự cô lập đối với Syria. Các đại biểu dự họp nhấn mạnh vai trò dẫn dắt của thế giới Arab trong các nỗ lực nhằm chấm dứt cuộc khủng hoảng ở Syria.

Dư luận quốc tế cũng dễ dàng nhận thấy dấu hiệu “tan băng” xuất hiện ngày càng nhiều trong quan hệ giữa Syria và các nước trong khu vực.

Dư luận quốc tế cũng dễ dàng nhận thấy dấu hiệu “tan băng” xuất hiện ngày càng nhiều trong quan hệ giữa Syria và các nước trong khu vực. Sau hơn một thập niên căng thẳng, Syria và Tunisia nhất trí mở cửa trở lại đại sứ quán tại mỗi nước.

Ngày 12/4 vừa qua, trong chuyến thăm đầu tiên của một bộ trưởng ngoại giao Syria đến Saudi Arabia kể từ năm 2011, hai bên nhất trí nối lại các dịch vụ lãnh sự và các chuyến bay giữa hai nước. Ngay sau đó, hôm 18/4, Hoàng tử Faisal bin Farhan Al Saud đến thủ đô Damascus trong chuyến thăm đầu tiên của Bộ trưởng Ngoại giao Saudi Arabia tới Syria sau 12 năm.

Các nhà ngoại giao hàng đầu của Thổ Nhĩ Kỳ và Syria có cuộc họp mang tính bước ngoặt ngày 10/5 ở thủ đô Moskva của Nga, là cuộc họp chính thức đầu tiên kể từ năm 2011.

Ankara và Damascus duy trì rất ít kênh liên lạc chính thức kể từ khi xung đột nổ ra tại Syria. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan gần đây để ngỏ ý định tổ chức một hội nghị cấp cao nhằm xây dựng nền hòa bình khu vực, với sự tham dự của Tổng thống Syria Bashar al-Assad.

Theo Bộ Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ, một cuộc họp cấp nguyên thủ quốc gia giữa Thổ Nhĩ Kỳ, Nga, Iran và Syria về vấn đề Syria có thể sẽ được tổ chức trong năm 2023.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres hy vọng việc AL khôi phục tư cách thành viên của Syria có thể thúc đẩy tiến trình giải quyết cuộc xung đột ở quốc gia Trung Đông này.

Hy vọng việc AL khôi phục tư cách thành viên của Syria có thể thúc đẩy tiến trình giải quyết cuộc xung đột ở quốc gia Trung Đông này.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres

Nhấn mạnh vai trò của các nước khu vực trong việc tìm kiếm giải pháp cho cuộc khủng hoảng, Tổng Thư ký Guterres cảnh báo về tình hình nhân đạo nghiêm trọng ở Syria. Kể từ khi xung đột nổ ra, khoảng 500.000 người thiệt mạng và hơn 10 triệu người, chiếm tới 50% dân số Syria, phải sơ tán.

Tuy nhiên, Tổng Thư ký AL Ahmed Abul-Gheit nhấn mạnh thực tế vấn đề Syria không thể hóa giải trong một sớm một chiều. Một số quốc gia trong khu vực, trong đó có Qatar, vẫn phản đối bình thường hóa hoàn toàn quan hệ với Syria nếu không có một giải pháp chính trị cho xung đột tại quốc gia này.

Trong tuyên bố ngày 8/5, Nhà trắng chỉ trích quyết định trên của AL, đồng thời khẳng định Mỹ sẽ không bình thường hóa quan hệ với chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad và các biện pháp trừng phạt đối với quốc gia Trung Đông vẫn có hiệu lực đầy đủ.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.