Bế tắc về tài trợ cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu

Hội nghị tham vấn của Liên hợp quốc về khí hậu diễn ra tại Bonn (Đức) vừa kết thúc mà không đạt được các đột phá lớn. Một lần nữa, hội nghị phơi bày những rạn nứt chưa thể hàn gắn trong một sớm, một chiều giữa các nền kinh tế lớn nhất thế giới về chi phí, tài trợ cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu, vốn còn lâu dài và đầy cam go.
Cây nảy mầm giữa mặt đất nứt nẻ của hồ chứa La Vinuela trong đợt hạn hán nghiêm trọng ở La Vinuela, gần Malaga, miền nam Tây Ban Nha, ngày 8/8/2022. Ảnh: Reuters.
Cây nảy mầm giữa mặt đất nứt nẻ của hồ chứa La Vinuela trong đợt hạn hán nghiêm trọng ở La Vinuela, gần Malaga, miền nam Tây Ban Nha, ngày 8/8/2022. Ảnh: Reuters.

Chỉ còn 5 tháng nữa sẽ diễn ra Hội nghị lần thứ 29 Các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP29), nhưng các nước vẫn bất đồng về nhiều vấn đề, trong đó có quy mô tài trợ toàn cầu nhằm hỗ trợ các nước đang phát triển chống biến đổi khí hậu.

Dù mục tiêu tài trợ khí hậu mới sẽ là một trong những vấn đề chính mà các nước cần thông qua tại COP29, dự kiến diễn ra tại Baku, Azerbaijan tháng 11 tới, song các cuộc đàm phán sơ bộ trong khuôn khổ Hội nghị tham vấn của Liên hợp quốc về khí hậu, với tên gọi chính thức là Hội nghị Ban bổ trợ khoa học và công nghệ lần thứ 60 (SB-60), đã không đạt được đột phá lớn. Không chỉ vậy, hội nghị tiếp tục phơi bày những rạn nứt chưa thể hàn gắn giữa các nền kinh tế lớn nhất thế giới về việc nước nào sẽ phải chi nhiều tiền nhất và chi bao nhiêu cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu.

Phát biểu tại lễ bế mạc, Thư ký điều hành Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC) Simon Stiell đánh giá hội nghị chỉ đạt được những bước đi khiêm tốn và nhiều vấn đề vẫn còn gây tranh cãi khi chỉ còn ít thời gian nữa sẽ diễn ra COP29. Ông Stiell nhấn mạnh: “Chúng ta đã đi đường vòng đến Baku”, khi còn những nút thắt chưa được tháo gỡ. Trong đó, vấn đề nổi cộm nhất là tài trợ khí hậu, hay cách thức các nước giàu hỗ trợ các nước đang phát triển thực thi những biện pháp thích ứng với biến đổi khí hậu và chuyển đổi năng lượng sạch.

Năm 2009, các nước phát triển nhất trí đóng góp 100 tỷ USD/năm để giúp các nước nghèo đầu tư vào năng lượng sạch và đối phó những tác động ngày càng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu. Sau hơn một thập niên, các nước giàu cuối cùng cũng đạt mục tiêu này lần đầu vào năm 2022, với số tiền huy động là 115,9 tỷ USD. Phần lớn số tiền này được giải ngân năm 2022 dành cho hành động khí hậu nhằm hạn chế phát thải khí nhà kính, cải thiện năng lượng sạch và giao thông. Tuy nhiên, Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) phàn nàn rằng các nước giàu “về đích” muộn hơn hai năm so với cam kết, gây tâm lý chán nản và mất lòng tin đối với các nước nghèo, vốn đang rất cần tiền cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu.

Do việc đóng góp 100 tỷ USD mỗi năm sẽ hết hạn vào năm 2025, nên các nước cần nhất trí mục tiêu mới tại COP29, nhưng những bất đồng về số tiền cần huy động, nước nào sẽ trả và nhận, cũng như hình thức tài trợ đã trở thành những rào cản trong các cuộc đàm phán kéo dài hơn 10 ngày ở Bonn. Các nước đang phát triển, không bao gồm Trung Quốc, ước tính đến năm 2030 cần ít nhất 2.400 tỷ USD để đối phó biến đổi khí hậu. Những nước này kêu gọi nhiều khoản tài trợ hơn và ít khoản vay hơn trong giai đoạn tiếp theo, trong khi một số nước giàu muốn các thị trường đang nổi như Trung Quốc cũng phải tham gia tài trợ cho các sáng kiến khí hậu.

Trong khi đó, Thứ trưởng Kinh tế Brazil Cristina Reis cảnh báo các hiện tượng thời tiết cực đoan do biến đổi khí hậu đang trở thành mối đe dọa ngày càng lớn đối với nền kinh tế toàn cầu, nhất là các nước đang phát triển vốn dễ bị tổn thương trước những thảm họa thiên tai. Bão lũ và hạn hán thường xuyên gây thiệt hại nặng nề cho cơ sở hạ tầng, an ninh tài chính, chuỗi cung ứng, làm tăng chi phí sản xuất nông nghiệp và gia tăng bất bình đẳng trên thế giới. Bà Reis kêu gọi các quốc gia chung tay chuyển đổi sang các hoạt động kinh tế hướng tới bảo tồn, bảo vệ và tái tạo hệ sinh thái.

Thư ký điều hành UNFCCC Simon Stiell cho rằng, để các chính phủ có cơ hội ký kết một thỏa thuận vào tháng 11 tới, các nước cần đưa ra những lựa chọn rõ ràng và thực chất cho dự thảo. Quan chức Liên hợp quốc kêu gọi các bên nỗ lực thu hẹp bất đồng, bởi khó có thể tìm ra một giải pháp chính trị vẹn toàn vào thời điểm phút chót ở Baku, đồng thời cảnh báo các nhà đàm phán sẽ phải vượt một chặng đường chông gai để đạt kết quả như mong đợi.

Có thể bạn quan tâm

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hòa bình tại Gaza: Cánh cửa hé mở nhưng các bên vẫn khó qua

Hy vọng mới cho hòa bình tại Gaza đang được nhen nhóm, sau khi Hội đồng Hòa bình do Mỹ bảo trợ hồi cuối tháng 7/2026 công bố lộ trình 15 điểm nhằm chấm dứt chiến sự. Cánh cửa hòa bình đã hé mở, song không dễ dàng, bởi vẫn còn tồn tại nhiều “nút thắt” khó gỡ trong quá trình thực thi.

Một góc đường phố Thủ đô Jakarta của Indonesia. (Ảnh: TTXVN)

Bước chuyển hướng chiến lược của Indonesia

Tuyên bố mới đây của Bộ trưởng Thương mại Indonesia Budi Santoso về việc nước này và Brazil đang thúc đẩy đề xuất xây dựng Thỏa thuận Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Indonesia và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược đáng chú ý trong chính sách ngoại giao kinh tế của Jakarta.

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.