Mối đe dọa chưa từng có

Trong khi LHQ và nhiều nước trên thế giới đang ra sức đảo chiều tác động của tình trạng biến đổi khí hậu, Anh và Mỹ lại cắt giảm nhiều chương trình viện trợ khí hậu dành cho các nước đang phát triển làm dấy lên lo ngại về khả năng thực hiện các cam kết quốc tế của hai nước này.

Biếm họa: SIGNE WILKINSON
Biếm họa: SIGNE WILKINSON

Theo Reuters, một số quỹ và sáng kiến quy mô lớn, trị giá hàng trăm triệu bảng Anh, đã bị thu hẹp phạm vi hoạt động, thậm chí tạm dừng triển khai tại nhiều khu vực ở châu Phi, châu Á và Nam Mỹ. Đáng chú ý, Quỹ Cảnh quan Đa dạng sinh học trị giá 100 triệu bảng Anh (hơn 130 triệu USD) - được thiết kế nhằm bảo vệ các hệ sinh thái quan trọng tại những khu vực nghèo - đã bị cắt giảm đáng kể, từ sáu khu vực xuống còn hai. Các chương trình như thích ứng khí hậu và đại dương, hay sáng kiến thúc đẩy chuyển đổi khí hậu tại các nước đối tác, cũng ghi nhận mức cắt giảm lớn.

Trong khi đó, tương lai của Quỹ Blue Planet trị giá 500 triệu bảng Anh, chuyên hỗ trợ bảo vệ đại dương và hệ sinh thái biển, hiện chưa rõ ràng dù trước đó được đánh giá hoạt động hiệu quả. Theo kế hoạch giai đoạn 2021-2026, Anh cam kết chi 11,6 tỷ bảng Anh cho Tài chính khí hậu quốc tế (ICF), nhằm hỗ trợ các nước đang phát triển giảm phát thải khí nhà kính và thích ứng với tác động của biến đổi khí hậ. Trong đó, khoảng 3 tỷ bảng Anh được phân bổ cho các chương trình bảo vệ thiên nhiên.

Tuy nhiên, có thông tin cho rằng, ngân sách ICF trong chu kỳ tiếp theo có thể giảm xuống còn khoảng 9 tỷ bảng Anh trong 5 năm, tương đương mức giảm hơn 20%. Một số chuyên gia nhận định, việc điều chỉnh này có thể ảnh hưởng tới vai trò và uy tín của Anh trong nỗ lực toàn cầu về khí hậu, nhất là khi các nước phát triển đã cam kết tăng mạnh nguồn tài chính hỗ trợ các quốc gia dễ bị tổn thương.

Trong khi đó, chính quyền của Tổng thống Donald Trump đang thực hiện các bước để rút Mỹ khỏi hiệp ước khí hậu nền tảng của LHQ, đồng thời quay lại thúc đẩy khai thác dầu mỏ, khí đốt và than đá. Quyết định này của Mỹ không những khiến các kế hoạch chống biến đổi khí hậu của LHQ có nguy cơ thiếu hụt nguồn tài chính, mà còn làm suy giảm các nỗ lực kiềm chế biến đổi khí hậ.

Trước tình hình đó, LHQ đã lên tiếng kêu gọi các quốc gia đoàn kết chống lại "mối đe dọa chưa từng có" đối với hợp tác quốc tế trong ngăn chặn biến đổi khí hậtoàn cầu. Hành động chống biến đổi khí hậcủa các nước giàu nếu bị đảo ngược sẽ gây tổn thương không chỉ với các nước nghèo mà còn làm lung lay hợp tác quốc tế trong việc làm mát “hành tinh xanh”.