Qua thời e ngại dùng điện thoại thông minh
Đăk Hà có địa bàn rộng, dân cư đông, gồm 29 thôn, trong đó 7 thôn đồng bào dân tộc thiểu số. Theo Phó Chủ tịch UBND xã Trương Văn Thành, Đăk Hà xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm, gắn chặt với phát triển kinh tế - xã hội. Ngay khi triển khai phong trào, xã tổ chức lễ phát động, rồi đồng loạt tập huấn, tuyên truyền tại các khu dân cư. Toàn xã có 5.477 học viên tham gia khóa học trực tuyến trên Cổng bình dân học vụ số tỉnh Quảng Ngãi, trong đó 4.457 học viên đã hoàn thành và được cấp chứng nhận.
Cả hệ thống chính trị ở cơ sở cùng vào cuộc. Đến nay, 100% văn bản trao đổi giữa các cơ quan hành chính trên địa bàn xã được thực hiện qua môi trường điện tử và ký số; 100% cán bộ, công chức sử dụng thư điện tử công vụ để giải quyết công việc. Xã cũng thành lập và duy trì 29 tổ công nghệ số cộng đồng với trên 188 thành viên là đoàn viên thanh niên, giáo viên, công an cơ sở và người am hiểu công nghệ thông tin. Đây là “cánh tay nối dài” của chính quyền trong phổ cập kỹ năng số.
“Chúng tôi không làm hình thức mà tập trung vào nhu cầu thực tế của người dân. Dân cần gì hướng dẫn nấy, từ cài VNeID, nộp hồ sơ trực tuyến, thanh toán điện tử đến tìm hiểu kỹ thuật sản xuất trên internet. Trước đây nhiều người còn e ngại dùng điện thoại thông minh, nay việc tra cứu thông tin, nộp hồ sơ trực tuyến, sử dụng VNeID hay sổ sức khỏe điện tử đã dần trở thành thói quen”, ông Thành cho biết.
Tại các thôn Đăk Hà 1 và Đăk Hà 2A, mô hình ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý biến động dân cư phát huy hiệu quả rõ rệt. Trưởng thôn cùng công an cơ sở và Tổ công nghệ số cộng đồng thường xuyên cập nhật thông tin cư trú trên nền tảng số, hỗ trợ người dân làm thủ tục hành chính trực tuyến ngay tại thôn. Nhiều người trước phải lên xã nhiều lần xác nhận giấy tờ, nay chỉ cần thao tác trên điện thoại hoặc được hướng dẫn ngay tại nhà văn hóa thôn. “Lúc đầu tôi không biết dùng điện thoại để làm thủ tục. Được cán bộ thôn hướng dẫn, giờ tôi có thể tự tra cứu giấy tờ, nộp hồ sơ trên mạng, nhanh hơn trước nhiều”, ông Trần Minh Thao ở thôn Đăk Hà 2A chia sẻ.
Ở thôn Hà Mòn 4, phong trào gắn với nhiệm vụ bảo đảm an ninh trật tự và an toàn giao thông. Theo Bí thư chi bộ, Trưởng thôn Nguyễn Tấn Phát, được chính quyền vận động, người dân chủ động tham gia các nhóm Zalo cộng đồng để cập nhật thông tin, phản ánh tình hình an ninh trật tự và các vụ việc phát sinh. Nhiều tuyến đường trong khu dân cư được lắp camera an ninh kết nối với điện thoại của người dân và công an cơ sở.
Thiếu tá Lê Quang Tung, Phó Trưởng Công an xã Đăk Hà cho biết, trước đây việc nắm tình hình ở cơ sở chủ yếu dựa vào báo cáo trực tiếp, nay qua nền tảng số, thông tin được cập nhật nhanh và chính xác hơn nhiều. Cảnh báo lừa đảo trên mạng, kỹ năng nhận diện tin giả được phổ biến thường xuyên đến từng hộ. Nhờ đó, sự phối hợp giữa Ban quản lý thôn với công an phụ trách địa bàn hiệu quả hơn, nhiều vụ việc được phát hiện, xử lý kịp thời.
"Lên" internet học cách làm ăn
Nếu ở khu vực trung tâm, “Bình dân học vụ số” giúp người dân làm thủ tục hành chính thuận lợi hơn, thì tại thôn Đăk Tiêng K’Tu, phong trào đang mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế cho đồng bào Ba Na Rơ Ngao. Anh A Kân, Bí thư chi bộ, thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng của thôn cho biết, với đồng bào dân tộc thiểu số, việc tiếp cận công nghệ ban đầu gặp nhiều khó khăn do rào cản ngôn ngữ, trình độ dân trí và điều kiện kinh tế, nên cán bộ cơ sở phải kiên trì hướng dẫn bằng cách trực quan, dễ hiểu nhất.
“Chúng tôi tổ chức tuyên truyền ngay tại nhà rông, lồng ghép trong sinh hoạt cộng đồng. Mỗi thành viên của tổ được giao phụ trách từng nhóm đối tượng, theo độ tuổi hoặc theo lĩnh vực, trực tiếp hướng dẫn bà con cài đặt ứng dụng, sử dụng điện thoại thông minh và truy cập internet an toàn”, anh Kân chia sẻ.
Già làng A Jet kể, những năm trước bà con chủ yếu sản xuất theo tập quán truyền thống, ít tiếp cận khoa học kỹ thuật. Qua các buổi tập huấn của tổ công nghệ số cộng đồng, nhiều hộ đã biết lên internet tìm hiểu kỹ thuật canh tác, phòng trừ sâu bệnh và tiếp cận mô hình sản xuất mới. Nhiều hộ mạnh dạn ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất lúa nước, dùng máy làm đất, gieo sạ, theo dõi thời tiết qua điện thoại để chủ động mùa vụ.
“Đáng mừng là phong trào không chỉ giúp bà con tiếp cận công nghệ mà còn thay đổi tư duy sản xuất. Người dân bắt đầu quan tâm quảng bá nông sản trên mạng xã hội, kết nối tiêu thụ sản phẩm và học hỏi mô hình kinh tế hiệu quả từ nhiều nơi”, già làng A Jet nói.