Cần chuyên nghiệp ngay từ khâu đào tạo

Nhiều, nhưng thiếu chuyên nghiệp

Những công ty được nhắc nhiều nhất trong lĩnh vực đào tạo người mẫu là PL, Elite Việt Nam, Venus, New Talent, Á Đông, BB Plus… Hầu hết giám đốc của những công ty này đều là những người đã thành danh trong giới giải trí nói chung và giới người mẫu nói riêng. Về tiêu chí tuyển sinh ở mỗi công ty có thể khác nhau nhưng cách thức đào tạo hầu như giống nhau. Các học viên đến với công ty cũng chỉ học cách đi đứng, trình diễn, tạo dáng chụp hình, nâng cao sự tự tin, kỹ năng nói chuyện trước công chúng... Ngoài ra, với loại hình nghệ thuật này ở Việt Nam thì giáo trình vẫn chỉ được soạn riêng cho từng khóa học và được viết bởi nhiều nguồn tư liệu khác nhau như: kinh nghiệm cá nhân, từ các tài liệu của nước ngoài, từ các tạp chí chuyên trang về người mẫu.

Không thể phủ nhận vai trò của các trung tâm, các công ty đào tạo người mẫu của tư nhân. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ sở đào tạo có uy tín thì cũng có rất nhiều những cơ sở đào tạo manh mún, thiếu chuyên nghiệp. Nguyên nhân của thực trạng này một phần nằm ở chính những kẽ hở luật pháp trong việc kiểm soát lĩnh vực hoạt động này. Không chỉ các doanh nghiệp tư nhân mà một cá nhân nào đó không có giấy phép cũng có thể tự ý đào tạo người mẫu bằng một mẩu tin quảng cáo trên trang rao vặt mạng trôi nổi. Ông Nguyễn Đăng Chương, Cục trưởng Cục Nghệ thuật Biểu diễn (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cho biết: “Các cơ sở đào tạo người mẫu hiện nay đều của tư nhân đứng ra và mang tính tự phát. Chứng chỉ được cấp mang dấu doanh nghiệp là xong. Đứng về mặt quy định pháp luật thì các chứng chỉ này không có giá trị bởi việc đào tạo không theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo hay chí ít là bộ chủ quản của cơ sở đào tạo. Giáo trình đào tạo người mẫu hiện nay do các công ty tư nhân tự soạn thảo chứ không có bộ giáo trình theo quy định của ngành giáo dục hay bộ chủ quản”.

Người mẫu nên được đào tạo ở trình độ nào?

Cần phải hiểu nghề người mẫu cho đúng với bản chất của nó thay vì việc đơn giản cho rằng người mẫu chỉ cần có một nhan sắc và vóc dáng chuẩn. Những lợi thế trời ban về nhan sắc sẽ vô dụng nếu người đẹp không có kỹ năng trình diễn. Bà Nguyễn Hoài Hương (chuyên viên Quỹ Văn hóa Hà Nội) cho biết: “Đa số các người mẫu cho rằng họ chỉ cần có một cơ thể chuẩn, đẹp là đủ rồi. Điều này là hoàn toàn sai. Muốn chuyên nghiệp thì yếu tố đầu tiên phải là ý thức của người mẫu. Tuy nhiên, hiện nay những suy nghĩ và nhận thức của các người mẫu Việt Nam còn rất non nớt, đó là lý do dẫn tới những biểu hiện lệch chuẩn, tạo scandal của người mẫu từ việc “lộ hàng” cho tới những việc như tham gia các đường dây gái gọi cao cấp... Theo tôi, muốn nghề người mẫu chuyên nghiệp, trước tiên cần phải chuyên nghiệp ngay từ khâu đào tạo người mẫu, cần phải có giáo trình bài bản và có những người có chuyên môn và thực tiễn giảng dạy mới có hiệu quả”.

Từ góc nhìn của cơ quan quản lý nhà nước, ông Đào Mạnh Hùng, Vụ trưởng Vụ Đào tạo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho rằng: “Nghề người mẫu cần phải được đào tạo bài bản và nằm trong hệ thống giáo dục. Đây là một chuyên ngành mới chưa có tiền lệ nên Vụ Đào tạo đang cùng với các trường thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nghiên cứu cẩn thận để có một khung đào tạo cơ bản hợp lý cho chuyên ngành này. Dạy người mẫu nên ở trình độ nào, trung cấp hay đại học hay ngắn hạn hơn là điều mà chúng tôi đang cân nhắc để làm sao phù hợp với đặc thù của nghề người mẫu. Có nhiều khả năng là sẽ đào tạo theo dạng chứng chỉ theo thời hạn ngắn hơn các chuyên ngành nghệ thuật biểu diễn khác”.

Được biết, Trường trung cấp Nghệ thuật xiếc Việt Nam cũng đang dự định đào tạo chuyên ngành người mẫu. TS Hoàng Minh Khánh, Hiệu trưởng Trường trung cấp Nghệ thuật Xiếc và Tạp kỹ Việt Nam chia sẻ: “Năm 2017, trường sẽ hoàn thành xong việc xây dựng và cải tạo cơ sở vật chất, hệ thống nhà tập, trong đó có xây dựng sàn tập catwalk dành cho đào tạo người mẫu. Nếu coi đây là chuyên ngành đào tạo chuyên nghiệp thì chương trình giáo dục cũng phải tuân thủ các môn học theo chương trình giáo dục của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Vẫn phải lấy lứa tuổi đào tạo hết cấp ba, hoặc ít nhất là lớp 10. Các học sinh sau khi được đào tạo bài bản sẽ được cấp bằng trung cấp và phải tốt nghiệp THPT. Trước mắt cũng có thể có những khóa học sơ cấp, chúng tôi cũng sẵn sàng kết hợp với các trung tâm đào tạo và quản lý người mẫu có uy tín để cùng phối kết hợp đào tạo người mẫu. Những người mẫu thành danh, có uy tín trong nghề người mẫu cũng có thể sẽ được mời tham gia cùng cộng tác phối hợp đào tạo với trường”.

Người mẫu vẫn đang là một nghề nhận được những đánh giá, góc nhìn thiếu thiện cảm của xã hội. Để có thể cải thiện vị thế của ngành nghề này, và giúp người mẫu Việt đủ tự tin, bản lĩnh để vươn xa hơn đến các sàn diễn khu vực và thế giới, cùng với những điều kiện về môi trường hoạt động, rất cần sự chuyên nghiệp hơn nữa trong quản lý hoạt động đào tạo ngành nghề đặc biệt này.