Trước đó, phiên giao dịch ngày 21-6, thị trường (TT) đã biến động mạnh khi lượng hàng bắt đáy chấp nhận cắt lỗ ngay. Rất tiếc không có cổ phiếu (CP) lớn nào đủ mạnh để duy trì cân bằng, cộng với dòng tiền mua mới quá nhỏ khiến VN Index rơi trở lại hơn 1% và ghi nhận mức giao dịch nhỏ nhất kể từ đầu năm 2018. Thậm chí đến các giao dịch thỏa thuận cũng rất ít. Tổng giá trị giao dịch cả hai sàn chỉ chưa tới 3.600 tỷ đồng, còn không bằng một phiên giao dịch bình thường trên sàn HoSE. Tổng giá trị khớp lệnh đương nhiên còn thấp hơn, chỉ đạt 2.785 tỷ đồng. Các CP thường có giao dịch rất lớn như VCB, SSI, VNM, CTG, HPG, ACB, SHB... phiên này cũng bất ngờ nguội lạnh.
Nguyên nhân dẫn tới thanh khoản rất thấp là do NĐT chưa muốn giải ngân. TT sau hai phiên lao dốc hơn 54 điểm đầu tuần qua, phiên này lại mất hơn 11 điểm. Biến động như vậy là quá lớn và thất thường, tạo nên tâm lý lo ngại mà không phải NĐT nào cũng sẵn sàng chấp nhận. Minh chứng là các CP blue chip vốn thường xuyên đóng góp giá trị giao dịch nhiều cho TT vì là nơi quy tụ những NĐT lớn, phiên này cũng chỉ khớp lệnh chưa tới 1.400 tỷ đồng. Mức giao dịch bình quân tuần trước ở rổ VN30 là khoảng 2.400 tỷ đồng/phiên, nghĩa là 1.000 tỷ đồng đã thiếu hụt ở phiên này.
Ngay cả các CP blue chip, vốn có mức độ an toàn cao, cũng bị hạn chế giao dịch. Điều đó cho thấy NĐT rất lo ngại về bối cảnh hiện tại. CP ngân hàng (NH) là thí dụ, phiên này những mã hàng đầu đều chỉ giao dịch bằng một phần nhỏ so bình thường. Mới vài ngày trước các mã CPNH được mua rất mạnh, phiên này đột nhiên NĐT trở nên thận trọng dù đa phần là giảm giá nhiều hơn. Thanh khoản giảm đồng nghĩa nhiều NĐT rút khỏi TT và đứng ngoài quan sát. Thiếu đi sức mua, giá khó có thể trụ lại được, nhất là khi lượng CP bắt đáy bắt đầu về tài khoản và chịu sức ép cắt lỗ.
Phiên này chưa phải là ngày CP bắt đáy về tài khoản mà mới là CP mua trong phiên đầu tuần qua. Phiên đầu tuần qua là cú sốc đầu tiên sau khi các NĐT kỳ vọng kết thúc tuần giao dịch của hai quỹ ETF. TT đã không tăng như mong đợi mà giảm tới 29 điểm. Giá đột ngột giảm mạnh đã lôi kéo NĐT mua vào, nhưng đến phiên này hầu hết là lỗ. Vì vậy NĐT muốn bán đi để tránh rủi ro.
VN Index đóng cửa giảm 1,18% vẫn được coi là khá may mắn, vì VHM và TCB, hai CP vốn hóa rất lớn không giảm giá. VNM lại tăng được 0,71%, VJC tăng 1,82%. TT hiện tại vẫn bị chi phối từ nhiều yếu tố gây bất ổn, từ căng thẳng thương mại quay lại, tới biến động tiền tệ... Trong bối cảnh đóm, NĐT có lý do để ngần ngại và đứng ngoài TT.
Ám ảnh của lượng hàng bắt đáy hôm 19-6 đè nặng lên TT trong phiên chốt tuần qua, ngày 22-6. Tuy nhiên, thật bất ngờ là TT lại có một phiên phục hồi ngoạn mục, khi đóng cửa phiên với mức tăng gần 14 điểm. Tính theo biến động giá ba phiên liên tục trước đó thì NĐT bắt đáy hôm 19-6 đang có lợi thế rất lớn. Hôm đó CP giảm giá cực mạnh và các blue chip cũng giảm sàn hàng loạt. Nếu NĐT mua đúng giá thấp nhất của hôm 19-6 thì đến phiên này có lời rất tốt. Vì vậy, NĐT rất e ngại lượng hàng giá thấp này về sẽ bị xả ra TT, gây áp lực cho phiên cuối tuần qua.
Tuy nhiên, điều bất ngờ là áp lực chốt lời rất ít. Đầu phiên TT có giảm gần 1% ở VN Index nhưng chỉ trong thời gian rất ngắn. Sau đó TT phục hồi dần. Đến phiên chiều, TT tăng mạnh nhờ sức mua tăng lên. Đóng cửa VN Index tăng tới 1,42%, tương đương 13,77 điểm, sau phiên giảm 11,55 điểm liền kề trước đó.
Mặc dù tăng trong ngày cuối tuần qua, TT vẫn có một tuần giảm tới 3,3% hay hơn 33 điểm. Rất nhiều CP sụt giảm so tuần kề trước. Vì vậy NĐT có lý do để thận trọng. Phiên này thanh khoản vẫn rất thấp, chứng tỏ NĐT đứng ngoài nhiều hơn là mua vào. Tổng giá trị giao dịch phiên này chỉ đạt hơn 4.300 tỷ đồng, còn tổng giá trị khớp lệnh chưa tới 3.300 tỷ đồng. Đây là mức giao dịch nhỏ, vì tuần kề trước con số tương ứng là hơn 6.100 tỷ đồng và gần 4.500 tỷ đồng.
Hai tuần gần đây, TT chuyển biến theo hướng xấu dần đi trong bối cảnh các TT trong khu vực đều diễn biến rất xấu. Chứng khoán Trung Quốc sụt giảm tới hơn 5,53% tuần này, chứng khoán Hồng Công giảm 3,76%. TT trong nước vẫn chưa bảo đảm khả năng tạo đáy, vì so mức giảm chung của tuần, phiên tăng chốt tuần qua vẫn còn rất nhỏ. Dẫn dắt phiên tăng điểm mạnh này là các CP vốn hóa lớn. Chỉ số VN30Index có phiên tăng 1,81%. Mặc dù thanh khoản toàn TT không lớn, nhưng các blue chip vẫn là những mã đạt thanh khoản tốt.
Phiên tăng chốt tuần qua đã giúp NĐT tạm thời thoát khỏi ám ảnh về hoạt động bắt đáy và chốt lời ngắn hạn. Rõ ràng là NĐT bắt đáy có điều kiện tốt để chốt lời vì đa số đều có lãi, nhưng TT không gặp nhiều khó khăn. Các blue chip tiếp tục nổi bật về cả thanh khoản lẫn giá, mặc dù nhóm này có nguy cơ bị xả hàng lớn nhất. NĐT nước ngoài cũng là yếu tố bất ngờ ở phiên này. Chính NĐT nước ngoài đổ tiền vào các blue chip đã làm nên một phiên phục hồi mạnh như vậy.
