Sau phiên họp Quốc hội ngày 10/7, dự luật đã được thông qua với 64 phiếu ủng hộ và 56 phiếu chống. Dự luật nhằm tước bỏ quyền phán quyết của cơ quan tư pháp về “tính hợp lý” trong các quyết định của chính phủ. Hiện tại, tòa án có thể bác bỏ một quyết sách của bộ máy hành pháp, bao gồm cả chính phủ, nếu cho rằng nó “thiếu hợp lý” hoặc chưa được cân nhắc đầy đủ, kể cả trường hợp quyết định đó không vi phạm pháp luật.
Thủ tướng Benjamin Netanyahu cho rằng, cải cách tư pháp là điều cần thiết nhằm khôi phục lại sự cân bằng giữa các nhánh trong chính phủ. Tuy nhiên, kế hoạch do chính phủ đề xuất hồi tháng 1 này đã vấp phải sự phản đối của người dân, làm bùng phát các cuộc biểu tình với quy mô và tính chất nghiêm trọng chưa từng có trên khắp Israel. Hàng trăm nghìn người biểu tình đã xuống đường trong các cuộc tuần hành hằng tuần, yêu cầu dừng kế hoạch cải cách.
Ngay trước phiên thảo luận thứ nhất tại Quốc hội Israel vào ngày 10/7 đã diễn ra cuộc biểu tình quy mô lớn tuần thứ 27 liên tiếp tại Israel nhằm gia tăng sức ép với Knesset. Các đơn vị tổ chức biểu tình cho biết, riêng tại thành phố Tel Aviv đã có gần 180.000 người tham gia. Các hoạt động bao gồm diễu hành đám đông, diễu hành đoàn xe, cản trở giao thông và đình công để gây ảnh hưởng hoạt động sản xuất. Sân bay quốc tế Ben Gurion và các tuyến giao thông huyết mạch từng bị đóng cửa vì người biểu tình.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 9/7 đã triệu tập chính phủ để họp bàn các vấn đề pháp lý, cho phép cảnh sát áp dụng những biện pháp mạnh tay đối với những người biểu tình gây rối. Trong một thông điệp qua video trước phiên họp của Knesset, Thủ tướng Israel khẳng định, Chính phủ nước này sẽ không hạn chế quyền biểu tình, song tuyên bố không áp dụng các quyền này đối với những người vi phạm pháp luật.
Hồi tuần trước, Cảnh sát trưởng thành phố Tel Aviv, Ami Eshed, đã tuyên bố từ chức trước sức ép từ chính phủ buộc ông phải áp dụng các biện pháp mạnh tay đối với người biểu tình. Tuy nhiên, đại diện các nhóm biểu tình cảnh báo sẽ tiếp tục tổ chức các cuộc tuần hành lớn nhất từ trước tới nay tại Israel sau khi dự luật này được thông qua vòng một. Dự luật này phải thông qua ba lần bỏ phiếu tại Quốc hội trước khi chính thức được ban hành.
Sau sự phản đối gay gắt và sự chỉ trích ngày càng tăng của lãnh đạo các nước, trong đó có cả Tổng thống Mỹ Joe Biden, Thủ tướng Netanyahu từng ra lệnh tạm dừng kế hoạch cải cách tư pháp để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán giữa các bên về vấn đề này. Tuy nhiên, với việc hai nhà lãnh đạo đối lập chính ở Israel là Yair Lapid và Benny Gantz, rút khỏi các cuộc đàm phán hồi trung tuần tháng 6, ông Netanyahu đã thúc đẩy Quốc hội Israel thông qua dự luật. Thủ tướng Israel đã loại bỏ điều khoản quan trọng trong kế hoạch cải cách tư pháp, theo đó kế hoạch sẽ không gồm điều khoản giảm thẩm quyền của Tòa án tối cao và trao cho các chính trị gia tiếng nói lớn hơn trong việc lựa chọn thẩm phán.
Hiện, Israel phải đối mặt khó khăn kép khi người dân chưa thật sự đồng thuận với kế hoạch cải cách tư pháp của chính phủ, trong khi ngân sách với những khoản chi gây tranh cãi cũng vấp phải làn sóng tuần hành phản đối. Dù ngân sách được thông qua trước hạn chót tháng 6/2023 để tránh một cuộc bầu cử mới, thì ngân sách lên tới 131 tỷ USD, trong đó có những khoản chi gây tranh cãi dành cho người Do thái siêu chính thống cũng không được đa số người dân ủng hộ.
Kế hoạch ngân sách trên cũng vấp phải sự chỉ trích ngay từ trong bộ phận phụ trách ngân sách của chính phủ. Kế hoạch hỗ trợ tiền mặt 68,5 triệu USD cho người Do thái siêu chính thống đã làm dấy lên sự bất bình, trong bối cảnh người dân Israel đang phải đối mặt giá cả leo thang và lãi suất tăng cao. Những người chỉ trích cũng cho rằng các khoản chi này không phục vụ lợi ích chung của Israel.
