Vĩnh Long chủ động ứng phó hạn, mặn

Tỉnh Vĩnh Long đã ban hành kế hoạch ứng phó hạn, mặn theo ba kịch bản nhằm chủ động trước tình hình thực tế cho cả giai đoạn 2023-2025. Theo đó, với lần lượt độ mặn khác nhau, các địa phương kịp thời triển khai các phương án cần thiết nhằm bảo đảm nhu cầu nước sản xuất trong điều kiện hạn hán, xâm nhập mặn xảy ra gay gắt và cấp nước sinh hoạt cho người dân…
Cống Vũng Liêm phát huy hiệu quả trong việc ngăn mặn, trữ ngọt.
Cống Vũng Liêm phát huy hiệu quả trong việc ngăn mặn, trữ ngọt.

Hai xã Thanh Bình và Quới Thiện thuộc cù lao của huyện Vũng Liêm, tỉnh Vĩnh Long tiếp giáp tỉnh Trà Vinh thường xuyên bị nước mặn xâm nhập mỗi khi triều cường dâng cao. Nhờ chủ động dự báo tình hình, những năm qua, người dân nơi đây đã phần nào yên tâm sản xuất.

Năm 2023, bình quân thu nhập đầu người của xã Thanh Bình hơn 68 triệu đồng; bình quân giá trị sản xuất trên cùng đơn vị diện tích hơn 422 triệu đồng/ha/năm. Nông dân nơi đây chủ yếu chuyên canh cây sầu riêng, bưởi Năm Roi.

Ông Phạm Văn Tiếu, Tổ trưởng Tổ hợp tác sản xuất sầu riêng ấp Lăng, xã Thanh Bình cho biết, Tổ hợp tác hiện có 45 thành viên với hơn 25 ha. Bình quân, sầu riêng trồng khoảng 6-7 năm sẽ cho thu hoạch khoảng 2 tấn/công (1.000m2). Với mùa thuận, giá chỉ khoảng 60.000 đồng/kg nhưng mùa nghịch, giá cao gấp hai, ba lần, thậm chí có nhiều hộ vừa bán với giá gần 200.000 đồng/kg.

“Hiện tại, người dân đã có nhiều cách chủ động ứng phó xâm nhập mặn nhờ đo được độ mặn thường xuyên. Bà con đã biết cách đóng cống và dự trữ nước trong ao đủ để tưới tiêu và sinh hoạt khi có hạn, mặn”, ông Phạm Văn Tiếu cho biết thêm…

Theo Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Vũng Liêm Bùi Tấn Đảm, năm qua, huyện đã triển khai thực hiện hơn 20 công trình cấp trung ương và tỉnh. Đến cuối năm 2023, huyện đã thi công 18 công trình ở các xã, tổng kinh phí hơn 9 tỷ đồng, tiến độ thi công đạt hơn 83% tổng khối lượng, hoàn thành nghiệm thu 9 công trình. Các công trình đã góp phần khép kín 24.216 trong số 24.296 ha diện tích sản xuất nông nghiệp đạt 99,67%. Trong đó, diện tích khép kín cây hằng năm đạt 13.046,1 ha (100%); diện tích khép kín cây lâu năm đạt 11.170 trong số 11.249,84 ha (99,3%)”…

Nhằm bảo đảm nhu cầu nước sản xuất và cấp nước sinh hoạt cho người dân, nhất là các địa bàn có nguy cơ bị xâm nhập mặn, các huyện Vũng Liêm và Trà Ôn đã chủ động triển khai nhiều giải pháp ứng phó. Theo đó, khuyến cáo bà con nông dân sắp xếp lịch thời vụ xuống giống lúa phù hợp, hạn chế tình trạng thiếu nước cuối vụ. Bên cạnh vận hành hiệu quả các cống ngăn mặn, hệ thống kênh mương nội đồng cũng được nạo vét, khơi thông dòng chảy, bảo đảm tốt việc ngăn mặn, trữ ngọt. Công tác quan trắc, cập nhật diễn biến độ mặn được các địa phương quan tâm thường xuyên…

Chánh Văn phòng Ban Chỉ huy Phòng, chống thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn tỉnh Vĩnh Long Lưu Nhuận cho biết, dự báo đỉnh mặn năm nay sẽ rơi vào tháng 3, tháng 4 với nồng độ cao nhất phía sông Cổ Chiên tại cống Nàng Âm khoảng 5,5-6,5‰, tại vàm Măng Thít từ 2,5-3‰; phía sông Hậu tại xã Tích Thiện từ 4-5‰… Với tình hình nêu trên, Vĩnh Long có khả năng đối mặt với nguồn nước bị nhiễm mặn, ảnh hưởng sản xuất và sinh hoạt, nhất là vùng ven và trên các sông lớn. Tuy nhiên, tình hình không gay gắt, ít nghiêm trọng như xâm nhập mặn đã xảy ra vào mùa khô những năm trước.

Năm nay, việc đo mặn được ngành chức năng của tỉnh triển khai sớm, từ giữa tháng 12/2023. Kết quả đo mặn hằng ngày do Đài Khí tượng thủy văn tỉnh phụ trách từ tám trạm đo mặn cố định được thông tin nhanh qua hệ thống tin nhắn SMS đến gần 1.800 đầu số là lãnh đạo các sở, ngành của tỉnh, lãnh đạo huyện, xã đến các chi bộ; đồng thời, được phát trên sóng phát thanh, truyền hình tỉnh để mọi người dân, các tổ chức sản xuất biết, chủ động ứng phó. Các hợp tác xã, tổ hợp tác sản xuất nông nghiệp và hộ dân ở các huyện bị nhiễm mặn cũng tự trang bị máy đo độ mặn để chủ động lấy nước…

Kế hoạch phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn do tác động của hiện tượng El Nino giai đoạn 2023-2025 của tỉnh Vĩnh Long đưa ra ba kịch bản ứng phó với lần lượt các độ mặn để kịp thời triển khai các phương án cần thiết nhằm bảo đảm nhu cầu nước sản xuất trong điều kiện hạn hán, xâm nhập mặn xảy ra gay gắt và cấp nước sinh hoạt cho người dân.

Theo đó, bảo đảm nước tưới cho diện tích từ 38.000-40.000 ha lúa, khoảng từ 19.200- 23.800 ha cây màu của vụ đông xuân, vụ hè thu mỗi năm (từ năm 2023-2025) và hơn 68.300 ha cây lâu năm hiện có trong tỉnh. Đồng thời, bảo đảm cấp nước sinh hoạt cho hơn 19.380 hộ dân ở nông thôn hiện chưa có nước máy sử dụng, hộ ở trong nội đồng xa kênh hoặc bị nhiễm mặn…

Có thể bạn quan tâm

Cánh đồng lúa-tôm được giới chuyên gia đánh giá là mô hình canh tác sinh thái đặc thù tại đồng đất Cà Mau, cho ra những sản phẩm gạo hữu cơ đạt nhiều chứng nhận quốc tế và thân thiện với môi trường.

Liên kết bền vững, đưa gạo Cà Mau vươn xa

Sau hợp nhất tỉnh, diện tích đất canh tác tại Cà Mau tăng lên gần gấp đôi so với trước, trong đó, canh tác lúa có hơn 185.000 ha, gieo trồng 2 vụ mỗi năm, với tổng sản lượng khoảng 1,8 triệu tấn. Sản lượng này giúp Cà Mau không chỉ bảo đảm an ninh lương thực tại chỗ mà còn có điều kiện để xuất khẩu.

Hệ sinh thái rừng đước lâu năm tại xã Long Thành, tỉnh Vĩnh Long.

Vĩnh Long phục hồi hệ sinh thái rừng ven biển

Từ các dự án khôi phục và phát triển rừng, tỉnh Vĩnh Long đã thiết lập một vành đai xanh khu vực ven biển với gần 18.000 ha rừng ngập mặn, rừng chắn sóng, bảo vệ sản xuất nông nghiệp. Thời gian tới, tỉnh sẽ phát triển lâm nghiệp sinh thái, thích ứng biến đổi khí hậu và nước biển dâng, gắn với du lịch biển.

Nông dân xã Hòa Tú, thành phố Cần Thơ chăm sóc ruộng lúa kết hợp với nuôi tôm.

Cần quy hoạch cụ thể vùng sản xuất tôm-lúa

Trước đây, mô hình sản xuất tôm-lúa phát triển rất mạnh ở vùng ven biển Sóc Trăng (cũ) đã giúp hàng nghìn hộ dân nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống và được đánh giá là bền vững về môi trường. Thế nhưng, do thiếu quy hoạch và chưa có chiến lược phát triển ổn định, những năm gần đây, mô hình sản xuất này phát sinh nhiều bất cập và có dấu hiệu bị chững lại…

Một đoạn kênh Xáng Cùng nhưng bờ bên trái thuộc tỉnh An Giang đã có nước kéo đến tận nhà, còn bờ bên ấp Thanh Tùng (xã Biển Bạch, tỉnh Cà Mau), người dân vẫn mỏi mòn chờ nước sinh hoạt.

Mỏi mòn cơn “khát” nước sạch

Xã Biển Bạch là vùng ngọt của tỉnh Cà Mau, nhưng bao đời nay vẫn phải "oằn mình" trong cơn khát mùa khô, mọi sinh hoạt của người dân đều phải trông chờ những cơn mưa. Hạn về, nguồn dự trữ vơi cạn, người dân lại chật vật tìm nước ngọt để giải cơn khát.

Nông dân xã Mỹ Thành, tỉnh Đồng Tháp sử dụng máy bay không người lái, để chăm sóc đồng ruộng.

Cơ hội và thách thức trong chuyển đổi số nông nghiệp

Chuyển đổi số đang trở thành xu thế tất yếu và nông nghiệp Việt Nam cũng không đứng ngoài cuộc. Tuy nhiên, giữa rất nhiều công nghệ và mô hình được giới thiệu, câu hỏi quan trọng vẫn là: Bắt đầu từ đâu để chuyển đổi số đi vào thực chất?

Điện gió góp phần tăng trưởng kinh tế của tỉnh Vĩnh Long.

Khát vọng vươn mình từ năng lượng xanh

Vĩnh Long được thiên nhiên ưu ái ban tặng những điều kiện lý tưởng để phát triển năng lượng sạch. Địa phương này sở hữu chiều dài khoảng 130 km bờ biển, tổng diện tích mặt biển hơn 10.000 km², thuận lợi để triển khai các dự án điện gió.

Mô hình lúa hữu cơ, kết hợp nuôi tôm càng xanh xã Long Hòa, tỉnh Vĩnh Long.

Vĩnh Long trồng lúa sạch, thân thiện môi trường

Những mô hình sản xuất lúa, gạo hữu cơ Long Hòa-Hòa Minh, trồng lúa phát thải thấp, gắn với liên kết chuỗi giá trị của tỉnh Vĩnh Long đã góp phần nâng cao đời sống nhân dân, bảo vệ môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu.

Hệ thống thủy lợi giúp ngăn mặn, trữ ngọt cho vùng trọng điểm sản xuất cây giống, cây ăn quả tại tỉnh Vĩnh Long.

Vùng sản xuất hoa, cây cảnh chủ động ứng phó hạn mặn

Những ngày đầu tháng ba, tình hình xâm nhập mặn trên các tuyến sông chính vào nội đồng tại tỉnh Vĩnh Long diễn biến phức tạp. Người dân cùng chính quyền địa phương, ngành nông nghiệp đang tập trung các giải pháp để trữ nước ngọt phục vụ sản xuất và bảo vệ vườn cây.

Dừa được trồng mới tại xã Phú Cần, tỉnh Vĩnh Long.

Trồng dừa phát thải thấp, giá trị cao

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng, thị trường quốc tế đang siết chặt tiêu chuẩn môi trường, ngành dừa tỉnh Vĩnh Long đứng trước yêu cầu chuyển đổi theo hướng xanh, minh bạch và bền vững.

Diêm dân vùng ven biển xã Vĩnh Hậu (Cà Mau) đang vào cao điểm vụ sản xuất muối. (Ảnh THANH CƯỜNG)

Khát vọng làm giàu, đi lên từ biển

Những ngày đầu năm 2026, chúng tôi trở lại vùng ven biển thuộc các xã Vĩnh Hậu, Long Điền, Đông Hải, Gành Hào (tỉnh Bạc Liêu trước đây), nay thuộc tỉnh Cà Mau.

Khi thương mại hóa được tín chỉ carbon, Cà Mau sẽ có thêm nguồn thu khoảng hơn 3.500 tỷ đồng nhờ “kho báu xanh” ở đại ngàn rừng ngập mặn.

Đánh thức “kho báu xanh” giữa rừng đước Cà Mau

Bao đời nay, người dân vùng Đất Mũi-Cà Mau vẫn xem những cánh rừng ngập mặn là “mái nhà” che chắn bão dông. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, ẩn sâu dưới những tán rừng bạt ngàn ấy là một “cỗ máy” vĩ đại đang ngày đêm thực hiện sứ mệnh “khóa chặt” khí thải nhà kính cho hành tinh.

Cơ giới hóa trong trồng lúa chất lượng cao ở Hợp tác xã Tiến Thuận, thành phố Cần Thơ.

Chuyển đổi sản xuất theo hướng xanh, tuần hoàn

Sau sáp nhập, thành phố Cần Thơ có hơn 640 hợp tác xã nông nghiệp. Nhiều hợp tác xã hoạt động hiệu quả nhờ đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng thị trường, liên kết với doanh nghiệp để tiêu thụ, tăng thu nhập cho xã viên.

Nông dân xã Long Bình, tỉnh Đồng Tháp thu hoạch lúa hè thu 2025.

Trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải

Trong những năm qua, nông dân tỉnh Đồng Tháp đã tích cực tham gia trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải. Nhờ sản xuất theo quy trình tiên tiến, thân thiện với môi trường, liên kết đầu vào, đầu ra chặt chẽ cho nên chi phí giảm, lợi nhuận tăng…, nông dân rất phấn khởi.

Màu xanh của các loại cây rau, trong đó có lục bình bên dòng sông Cái Lớn, đoạn qua TP Cần Thơ.

Sinh kế từ lục bình

Cái Lớn, Cái Bé (tỉnh An Giang) là dòng sông cặp đôi duy nhất ở Đồng bằng sông Cửu Long. Nơi đây, người dân bền bỉ bám đất, bám sông để mưu sinh đầy sáng tạo, trong đó có nghề đan lục bình đem lại thu nhập ổn định và cuộc sống bình yên.

Sạt lở nhấn chìm nhiều nhà dân xuống sông Hậu.

Nỗi lo lắng sạt lở ở cù lao

Trên địa bàn xã Mỹ Hòa Hưng, tỉnh An Giang gần đây xảy ra nhiều vụ sạt lở, sụp lún đất ven bờ sông Hậu với diễn biến nhanh và phức tạp, ảnh hưởng đời sống, tài sản và sinh hoạt của nhiều hộ dân.