Ứng phó với bão lạm phát

Cơn bão lạm phát đang càn quét nhiều khu vực trên phạm vi toàn cầu. Trong bối cảnh thế giới vừa tạm thoát khỏi dịch Covid-19, kiềm chế lạm phát nhưng phải đi đôi với tăng trưởng kinh tế là bài toán khó không chỉ của một vài quốc gia.

Lạm phát của Nhật Bản chạm ngưỡng 2,8% - mức cao nhất kể từ năm 2014. Chỉ số giá tiêu dùng ở đất nước Mặt trời mọc ghi nhận mức tăng mạnh nhất trong tám năm qua. Con số biết nói này cao hơn mục tiêu kiềm chế lạm phát ở mức 2% của Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BOJ) trong tháng thứ 5 liên tiếp. Lạm phát tiêu dùng tại Nhật Bản tăng mạnh do giá năng lượng và thực phẩm leo thang, cũng như sự suy yếu của đồng yen. Vòng xoáy lạm phát ở nền kinh tế lớn thứ 3 thế giới cũng là tình cảnh chung của nhiều quốc gia.

Tại quốc gia láng giềng của Nhật Bản, Hàn Quốc lại đang “đứng ngồi không yên” trước hiệu ứng của lạm phát đình trệ do tác động của các biện pháp kiềm chế lạm phát. Thành công của Seoul là bước đầu kìm hãm giá cả leo thang, song lại khiến nền kinh tế quốc gia Đông Á có nguy cơ rơi vào suy thoái. Bên cạnh đó, giá trị đồng won lao dốc xuống sát mức kỷ lục không mong muốn trong các cuộc khủng hoảng tài chính năm 1998 và 2009 cũng khiến người tiêu dùng Xứ sở Kim chi lao đao.

Trong khi đó, nhiều quốc gia áp dụng các biện pháp bảo vệ người tiêu dùng trước cơn bão lạm phát. Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) vừa tăng lãi suất nhằm kiềm chế lạm phát, hiện ở mức cao nhất 40 năm qua, cho dù hành động này có thể khiến nền kinh tế số 1 thế giới suy thoái trong ngắn hạn. Chính phủ Mỹ cũng xóa khoản nợ sinh viên 10.000 USD cho hàng triệu người, đồng thời thực thi Đạo luật Giảm lạm phát trị giá 430 tỷ USD nhằm giảm giá năng lượng, thuốc chữa bệnh và các dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho người dân Xứ Cờ hoa. Canada thì công bố gói biện pháp trị giá 4,5 tỷ CAD (3,39 tỷ USD) hỗ trợ các gia đình có thu nhập thấp và trung bình, cùng với khoản hỗ trợ một lần giúp người có thu nhập thấp trang trải chi phí thuê nhà.

Bên kia bờ Đại Tây Dương, Liên minh châu Âu (EU) có kế hoạch huy động hơn 140 tỷ euro từ các công ty năng lượng nhằm bảo vệ người dân và doanh nghiệp khi lạm phát gia tăng nguy cơ suy thoái kinh tế và vỡ nợ.

Đức công bố gói hỗ trợ trị giá 65 tỷ euro, gồm các biện pháp gia hạn giảm giá phương tiện giao thông công cộng và giảm thuế cho các công ty sử dụng nhiều năng lượng. Thổ Nhĩ Kỳ nâng lương tối thiểu 30%, sau mức tăng 50% cuối năm 2021. Anh chi hơn 100 tỷ bảng Anh (114,02 tỷ USD) để bù đắp một phần hóa đơn năng lượng cho người dân trong hai năm và hỗ trợ các doanh nghiệp. Bồ Đào Nha giảm thuế VAT đối với hóa đơn điện và cung cấp các khoản hỗ trợ một lần cho người lao động, các gia đình và người hưu trí. Tây Ban Nha cũng giảm thuế VAT đối với hóa đơn khí đốt từ 21% xuống 5%, bắt đầu từ tháng 10 tới. Đan Mạch giới hạn mức tăng 4% đối với tiền thuê nhà hằng năm trong hai năm tiếp theo. Pháp vừa thông qua dự luật trị giá 20 tỷ euro nhằm tăng lương hưu và các khoản chi phúc lợi.

Nhật Bản quyết định chi 3.484,7 tỷ yen (hơn 24 tỷ USD) từ ngân sách dự phòng năm 2022 để thực hiện các chính sách bổ sung nhằm ứng phó tình trạng bão giá.

Cụ thể, Chính phủ Nhật Bản sẽ chi 853,9 tỷ yen hỗ trợ các gia đình có thu nhập thấp để khắc phục một phần khó khăn do giá lương thực, giá điện và khí đốt tăng cao. Thái Lan tiếp tục cắt giảm thuế đối với dầu diesel thêm hai tháng và gia hạn trợ giá điện cho đến tháng 12 tới. Indonesia duy trì mức lạm phát lương thực dưới 5%, đồng thời phân bổ 24.170 tỷ rupiah (1,62 tỷ USD) từ nguồn ngân sách trợ cấp nhiên liệu cho chi tiêu phúc lợi. Malaysia dự kiến chi kỷ lục 77,3 tỷ ringgit (17,05 tỷ USD) để trợ cấp và hỗ trợ tiền mặt cho người dân. Ít nhất 10 bang của Ấn Độ đã công bố các khoản trợ cấp tiền mặt và trợ giá điện trị giá hơn 1.000 tỷ rupee (12,6 tỷ USD). Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) tăng gấp đôi mức hỗ trợ tài chính cho các gia đình có thu nhập thấp, trong khi Saudi Arabia phân bổ 20 tỷ riyal (5,32 tỷ USD) hỗ trợ người dân ứng phó lạm phát.

Các biện pháp khẩn cấp của nhiều quốc gia, dù không giống nhau, đều nhằm mục tiêu giúp người dân và doanh nghiệp “qua cơn bĩ cực” lạm phát, hướng tới một tương lai tươi sáng và ổn định.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.

Thiệt hại sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nhiều hệ lụy khó lường

Xung đột kéo dài tại Trung Đông tác động mạnh lên thị trường lao động, hàng không, du lịch, tài chính công và triển vọng tăng trưởng tại nhiều nền kinh tế lớn ở hai châu lục Á, Âu. Các chuyên gia nhận định rằng, kể cả khi xung đột chấm dứt, vết thương này phải mất nhiều năm mới có thể khép miệng.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Homuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Khủng hoảng tại Eo biển Hormuz: Kịch bản xấu

Khủng hoảng tại Eo biển Hormuz đang chuyển sang giai đoạn bị đánh giá là nguy hiểm nhất khi lượng dầu tồn kho toàn cầu suy giảm nhanh chóng, dòng vận chuyển dầu bằng tàu biển tiếp tục bị gián đoạn và áp lực lan rộng sang toàn bộ chuỗi cung ứng năng lượng...

Trụ sở WHO tại Geneva, Thụy Sĩ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ứng phó thách thức y tế toàn cầu

Tại kỳ họp Đại hội đồng Y tế thế giới lần thứ 79 diễn ra ở Geneva, Tổ chức Y tế thế giới cảnh báo các đợt bùng phát dịch Ebola ở CHDC Congo và virus Hanta trên tàu du lịch MV Hondius chỉ là những cuộc khủng hoảng mới nhất của thế giới đang trong thời kỳ nguy hiểm và chia rẽ bởi xung đột, khủng hoảng kinh tế và biến đổi khí hậu.

Tòa nhà bị phá hủy sau các cuộc không kích của Mỹ-Israel xuống thủ đô Tehran, Iran, ngày 4/3/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Trung Đông: Chìa khóa mở cánh cửa hòa bình

Mỹ hủy kế hoạch tấn công Iran vào ngày 19/5 theo đề nghị của 3 nước vùng Vịnh. Tehran cũng gấp rút gửi Washington kế hoạch hòa bình 14 điểm thông qua trung gian Pakistan. Những động thái được đánh giá tích cực của các bên liên quan khiến giới quan sát có quyền hy vọng về khả năng xung đột sớm chấm dứt ở Trung Đông.