Triển vọng mới trong điều hòa hệ thống điện

Các nhà thầu huy động nhân lực, thiết bị chuyên dụng tổ chức đồng thời 5 mũi thi công hầm tại Nhà máy Thủy điện tích năng Bác Ái.
Các nhà thầu huy động nhân lực, thiết bị chuyên dụng tổ chức đồng thời 5 mũi thi công hầm tại Nhà máy Thủy điện tích năng Bác Ái.

Trong bối cảnh tỷ trọng năng lượng tái tạo ngày càng gia tăng, yêu cầu bảo đảm vận hành hệ thống điện an toàn, ổn định đang đặt ra nhiều thách thức đối với công tác điều độ. Thủy điện tích năng nổi lên như một giải pháp công nghệ hiệu quả, góp phần điều hòa phụ tải, hỗ trợ tích hợp các nguồn năng lượng tái tạo, đồng thời giảm phát thải khí carbon.

Tăng khả năng linh hoạt hệ thống điện

Theo thống kê, đến cuối năm 2025, tổng công suất nguồn điện toàn hệ thống đạt khoảng 87.600 MW, tăng khoảng 6.400 MW so năm 2024. Trong đó, nguồn điện năng lượng tái tạo (điện gió, điện mặt trời, điện sinh khối…) khoảng 24.453 MW (27,9%); nhiệt điện than 28.100 MW (32,1%); thủy điện 24.640 MW (28,1%). Việc tỷ trọng năng lượng tái tạo trong hệ thống điện ngày càng tăng, trong khi đặc tính phát điện của các nguồn này phụ thuộc lớn thời tiết, đang làm gia tăng nguy cơ mất cân đối cung - cầu, tạo áp lực lớn cho vận hành hệ thống điện. Trước thực trạng đó, phát triển các giải pháp lưu trữ năng lượng, đặc biệt là thủy điện tích năng được xem là hướng đi tất yếu.

Việc phát triển thủy điện tích năng tại Việt Nam là cần thiết. Việt Nam có nhiều lợi thế về địa hình, khí hậu, đặc biệt là khu vực miền núi với độ chênh cao, thuận lợi cho việc tích trữ và vận hành loại hình thủy điện tích năng.

Tiến sĩ Nguyễn Quy Hoạch, chuyên gia năng lượng, Ủy viên Hội đồng Khoa học Tạp chí Năng lượng Việt Nam

Theo Tiến sĩ Nguyễn Quy Hoạch, chuyên gia năng lượng, Ủy viên Hội đồng Khoa học Tạp chí Năng lượng Việt Nam, việc phát triển thủy điện tích năng tại Việt Nam là cần thiết. Việt Nam có nhiều lợi thế về địa hình, khí hậu, đặc biệt là khu vực miền núi với độ chênh cao, thuận lợi cho việc tích trữ và vận hành loại hình thủy điện tích năng. Loại hình này sẽ góp phần quan trọng bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, hỗ trợ huy động hiệu quả các nguồn năng lượng tái tạo.

Khác với thủy điện truyền thống, thủy điện tích năng không đòi hỏi dung tích hồ chứa lớn, mà chỉ cần lượng nước đủ để vận hành bơm-phát theo công suất thiết kế, thường trong khoảng 5-7 giờ. Nhờ chủ động nguồn nước tích trữ, quá trình vận hành của thủy điện tích năng ít phụ thuộc vào tình hình thủy văn, mà có khả năng điều chỉnh công suất linh hoạt theo nhu cầu phụ tải của hệ thống.

Theo Điều chỉnh Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 (Quy hoạch Điện VIII), xác định tổng công suất các nhà máy thủy điện tích năng đến năm 2030 đạt 2.400- 6.000 MW; định hướng đến năm 2050 đạt khoảng 20.691- 21.327 MW. Điều này cho thấy, thủy điện tích năng được xác định là một trong những giải pháp quan trọng nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia trong dài hạn.

Đẩy nhanh tiến độ dự án

Hiện nay, phần lớn các dự án thủy điện tích năng tại Việt Nam đang trong giai đoạn khảo sát, nghiên cứu và thiết kế. Chỉ có dự án Nhà máy Thủy điện tích năng Bác Ái là dự án duy nhất đã chính thức được triển khai thi công, với tổng công suất lắp đặt 1.200 MW, gồm 4 tổ máy (300 MW/tổ), tổng mức đầu tư 21.101 tỷ đồng, do Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) làm chủ đầu tư, Ban Quản lý dự án Điện 3 (EVNPMB3) đại diện chủ đầu tư. Đây là dự án thủy điện tích năng đầu tiên của Việt Nam, thuộc công trình năng lượng nhóm A, cấp đặc biệt, được xây dựng tại xã Bác Ái Tây, tỉnh Khánh Hòa, được triển khai với mục tiêu phát điện phủ đỉnh phụ tải, góp phần làm phẳng biểu đồ phụ tải của hệ thống thông qua việc bơm tích nước vào giờ thấp điểm và phát điện vào giờ cao điểm.

Giám đốc EVNPMB3 Phạm Thanh Hoài cho biết, dự án được triển khai từ đầu tháng 3/2025, hiện đang được đẩy nhanh tiến độ; dự kiến, nhà máy sẽ hoàn thành và đưa vào vận hành cuối năm 2029 hoặc đầu năm 2030, góp phần giải tỏa công suất các nguồn năng lượng tái tạo, nâng cao khả năng điều hành linh hoạt hệ thống điện quốc gia. Với quy mô lớn, hệ thống hồ chứa của dự án sẽ góp phần hình thành một trung tâm điện năng quan trọng trong khu vực, hỗ trợ điều tiết công suất, tích trữ và phát điện vào các thời điểm phù hợp, nhất là trong điều kiện hệ thống điện có tỷ trọng cao nguồn năng lượng tái tạo.

“Trong cấu trúc vận hành hệ thống điện tương lai, các nhà máy nhiệt điện đảm nhiệm vai trò chạy nền, thủy điện truyền thống vận hành linh hoạt theo phụ tải, còn thủy điện tích năng giữ vai trò điều hòa hệ thống. Khi dư thừa điện từ năng lượng tái tạo, nhà máy sẽ bơm tích nước; khi hệ thống cần điện vào giờ cao điểm, sẽ phát điện để phủ đỉnh, góp phần giúp hệ thống vận hành ổn định và hiệu quả hơn”, ông Hoài nhấn mạnh.

Mặc dù nhận được sự hỗ trợ của nhiều tổ chức quốc tế ngay từ giai đoạn chuẩn bị, nhưng với quy mô công suất lớn, dự án đối mặt với không ít thách thức, đặc biệt trong công tác thiết kế và lựa chọn thiết bị, bởi các tổ máy thủy điện tích năng phải vận hành hai chiều với tần suất lớn, đòi hỏi yêu cầu kỹ thuật rất cao.

Đại diện liên danh nhà thầu, Trung tá Lê Đình Lam, Tổng Công ty Xây dựng Sông Lô (Bộ Quốc phòng) cho biết, ngay từ khi triển khai, các đơn vị thi công đã tổ chức đồng loạt nhiều mũi thi công, huy động nhân lực và thiết bị với cường độ cao, nhằm bù đắp thời gian chậm bàn giao mặt bằng giai đoạn đầu. Nhờ áp dụng các biện pháp tổ chức thi công khoa học, sử dụng hệ thống máy móc, thiết bị đồng bộ, hiện đại, tiến độ nhiều hạng mục đào hầm đạt và vượt kế hoạch đề ra.

Ông Hoàng Ngọc Tươi, Giám đốc Ban điều hành, Chỉ huy trưởng dự án, Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn (Binh đoàn 12, Bộ Quốc phòng) cho biết, điều kiện địa chất biến đổi phức tạp là khó khăn lớn nhất trong quá trình thi công hầm. Khi xuất hiện các yếu tố địa chất bất lợi, đơn vị phải kịp thời gia cố, điều chỉnh biện pháp thi công nhằm bảo đảm an toàn và tiến độ. Thời tiết bất lợi với mưa kéo dài trong nhiều tháng cũng gây không ít khó khăn. Tuy nhiên, các đơn vị đã nỗ lực duy trì thi công xuyên mùa mưa, tranh thủ thời tiết thuận lợi triển khai đồng loạt các mũi thi công, bảo đảm tiến độ chung.

Đánh giá về tiềm năng phát triển trong tương lai, lãnh đạo EVNPMB3 cho biết, khu vực hồ Tân Mỹ trên sông Cái có dung tích hơn 200 triệu m³, trong khi dự án Thủy điện tích năng Bác Ái chỉ sử dụng khoảng 9 triệu m³, tương đương khả năng vận hành khoảng 7 giờ/ngày. Với điều kiện địa hình, địa chất và hạ tầng lưới điện thuận lợi, khu vực này hoàn toàn có thể phát triển thêm từ 2 đến 3 nhà máy thủy điện tích năng quy mô lớn, từng bước hình thành trung tâm điện lực quan trọng của khu vực Nam Trung Bộ và cả nước.

Thực tiễn triển khai dự án Thủy điện tích năng Bác Ái cho thấy, khi được chuẩn bị đồng bộ về quy hoạch, nguồn lực và công nghệ, loại hình điện năng này hoàn toàn có thể phát huy hiệu quả, hỗ trợ tích hợp các nguồn năng lượng tái tạo.

Có thể bạn quan tâm

Quang cảnh hội thảo.

Lợi ích sản xuất lúa cải tiến không cày xới đất

Đại học Cần Thơ vừa tổ chức hội thảo “Lợi ích của mô hình sản xuất lúa cải tiến không cày xới đất tích hợp công nghệ ICT và hệ thống điện mặt trời trên ruộng lúa” thu hút đông đảo nhà khoa học, doanh nghiệp và nông dân tham dự.

Ảnh minh họa. (Ảnh: TTXVN)

Nhiều bộ, địa phương chưa hoàn tất kiểm kê tài sản công

Ngày 12/3/2026, Bộ Tài chính ban hành Công văn số 2961/BTC-QLCS về việc công khai tiến độ thực hiện Tổng kiểm kê tài sản công. Theo dữ liệu cập nhật trên Phần mềm Tổng kiểm kê đến 17 giờ ngày 16/3/2026, tiến độ triển khai tại các bộ, ngành trung ương và địa phương vẫn còn nhiều điểm cần đẩy nhanh.

Doanh nghiệp kỳ vọng nhiệm kỳ mới tạo xung lực cải cách và đổi mới sáng tạo

Doanh nghiệp kỳ vọng nhiệm kỳ mới tạo xung lực cải cách và đổi mới sáng tạo

Sau cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, cộng đồng doanh nghiệp bày tỏ kỳ vọng nhiệm kỳ mới sẽ tiếp tục thúc đẩy cải cách thể chế, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và tạo động lực phát triển cho khu vực kinh tế tư nhân, đổi mới sáng tạo và kinh tế số.

Đến năm 2030, tỉnh sẽ còn khoảng 7.200 tàu cá.

Lâm Đồng chuyển đổi hơn 1.000 tàu cá để bảo vệ nguồn lợi thủy sản

Ngày 17/3, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng thông tin, tỉnh vừa mới phê duyệt quyết định dự án chuyển đổi nghề, gắn với cơ cấu lại đội tàu và ứng dụng công nghệ số trong khai thác hải sản trên địa bàn đến năm 2030, nhằm phòng, chống khai thác hải sản IUU, hướng đến phát triển bền vững ngành thủy sản.

Ảnh minh họa: Kitco.com

Sáng 17/3: Giá bạc thế giới phục hồi về ngưỡng hơn 80 USD/ounce, giá bạc trong nước diễn biến trái chiều

Sáng 17/3, giá bạc thế giới phục hồi về ngưỡng hơn 80 USD/ounce sau nhiều phiên giảm liên tiếp. Trong khi đó, thị trường trong nước ghi nhận những diễn biến trái chiều khi một số doanh nghiệp trong nước đã điều chỉnh giá bạc tăng nhẹ còn giá bạc tại các thương hiệu như Ancarat, Sacombank-SBJ vẫn theo đà giảm.

Nhà ở xã hội là một chính sách góp phần vào bảo đảm an sinh xã hội. (Ảnh: HNV)

Lãi suất ưu đãi với nhà ở xã hội, hướng tới hỗ trợ cả người dân lẫn chủ đầu tư dự án

Ngành ngân hàng luôn xác định tín dụng là một trong những nguồn lực quan trọng để thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội. Vì vậy, thời gian qua, Ngân hàng Nhà nước đã xây dựng và triển khai nhiều cơ chế, chính sách tín dụng mang tính đặc thù nhằm hỗ trợ cả chủ đầu tư dự án cũng như người dân có nhu cầu mua nhà.

Lãnh đạo Công ty Than Thống Nhất kiểm tra sản xuất, động viên người lao động, thợ mỏ khai thác than trong hầm lò

Cơ giới hóa, chuyển đổi số là trụ cột sản xuất than bền vững

Do yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn, năng suất và hiệu quả, Tập đoàn Công nghiệp Than-Khoáng sản Việt Nam (TKV) nỗ lực hiện đại hóa công nghệ, ứng dụng cơ giới hóa, chuyển đổi số trong khai thác than hầm lò. Ngành than hướng tới mục tiêu nâng cao năng lực, đổi mới phương thức quản trị và phát triển bền vững.

Người cao tuổi phát triển kinh tế gia đình

Phát triển “Kinh tế bạc” tại Việt Nam: Biến thách thức già hóa thành động lực tăng trưởng

Trong dòng chảy phát triển của nhân loại, “Kinh tế bạc” không còn là khái niệm xa lạ mà đã trở thành một xu hướng tất yếu. Với Việt Nam, việc chủ động xây dựng hệ sinh thái kinh tế thích ứng với tốc độ già hóa dân số không chỉ là giải pháp an sinh xã hội, mà còn là cánh cửa mở ra mô hình tăng trưởng mới, bền vững và nhân văn.

Thương vụ, Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập làm việc với lãnh đạo Cục Hải quan Ai Cập. (Ảnh do Thương vụ Việt Nam tại Ai Cập cung cấp)

Hải quan Ai Cập sẵn sàng hỗ trợ, xử lý vướng mắc liên quan đến hàng hóa Việt Nam tại các cảng biển

Thương vụ, Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập vừa có buổi làm việc với lãnh đạo Cục Hải quan Ai Cập nhằm tham vấn quy trình thông quan hiện nay tại các cảng biển ở Ai Cập và tăng cường sự phối hợp, chia sẻ thông tin và xử lý các tình huống phát sinh liên quan đến hàng hóa Việt Nam trong bối cảnh xung đột leo thang tại khu vực.

Linh hoạt điều hành, sử dụng Quỹ bình ổn để “hạ nhiệt” giá xăng, dầu.

Linh hoạt điều hành, sử dụng Quỹ bình ổn để “hạ nhiệt” giá xăng, dầu

Trước những biến động mạnh của thị trường năng lượng thế giới, đặc biệt là tác động từ xung đột tại Trung Đông, việc sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng, dầu với mức chi cao trong những ngày qua được xem là công cụ quan trọng giúp “hạ nhiệt” thị trường, hạn chế tác động tới đời sống người dân và hoạt động sản xuất kinh doanh.

Qua công tác kiểm soát, lực lượng hải quan đã liên tiếp phát hiện, bắt giữ hơn 1,8 tấn thực phẩm đông lạnh nhập lậu, không rõ nguồn gốc xuất xứ.

Ngăn chặn hơn 1,8 tấn thực phẩm đông lạnh nhập lậu tại các cửa khẩu phía Bắc

Triển khai cao điểm đấu tranh chống buôn lậu dịp trước, trong và sau Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, ngành hải quan đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát tại các cửa khẩu biên giới phía bắc, qua đó phát hiện, bắt giữ hơn 1,8 tấn thực phẩm đông lạnh nhập lậu, không rõ nguồn gốc, nhiều lô hàng có dấu hiệu mất an toàn vệ sinh thực phẩm.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cho ý kiến chỉ đạo họp Thường trực Chính phủ về một số nội dung quan trọng. (Ảnh: Trần Hải)

Xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng trên cơ sở các công cụ, cơ chế đã được cấp có thẩm quyền cho phép

Hoàn thành xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng còn lại trên cơ sở các công cụ, cơ chế đã được cấp có thẩm quyền cho phép, nếu phát sinh vướng mắc thì tiếp tục báo cáo, đề xuất, phát huy cao nhất tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, nhất là người đứng đầu.

(Ảnh: NGỌC BÍCH)

Giá vàng ngày 16/3: Vàng miếng, vàng nhẫn trong nước đồng loạt tăng ngược chiều thế giới

Giá vàng thế giới hôm nay (16/3) giảm xuống giao dịch dưới mốc 5.000 USD/ounce trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và giá kim loại quý chịu áp lực điều chỉnh sau khi liên tiếp lập kỷ lục mới thời gian qua. Trong nước, giá vàng miếng, vàng nhẫn bất ngờ tăng ngược chiều thế giới, bán ra ở mức 183,1 triệu đồng/lượng.