Trách nhiệm chung về khôi phục thỏa thuận hạt nhân

Iran đã gửi văn bản phản hồi dự thảo cuối cùng về việc khôi phục thỏa thuận hạt nhân ký năm 2015, nhưng nhấn mạnh cần đàm phán thêm nếu Mỹ không thể hiện sự linh hoạt. Washington lại cho rằng, những vấn đề có thể thì đã đàm phán và yêu cầu của Tehran là không thể chấp nhận. Cuộc đàm phán trong giai đoạn quyết định, song vẫn chông chênh trước những "lằn ranh đỏ" các bên đặt ra.
Ảnh minh họa. Nguồn: Reuters
Ảnh minh họa. Nguồn: Reuters

Vòng thương lượng thứ 8 về khôi phục thỏa thuận hạt nhân mang tên Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA), do Iran ký với Mỹ, Anh, Pháp, Trung Quốc, Nga và Đức tháng 7/2015, đã được nối lại tại Vienna (Áo) hôm 4/8, sau thời gian đình trệ kể từ hồi tháng 3. Các nhà trung gian hòa giải của Liên minh châu Âu (EU) hôm 8/8 đã đưa ra văn bản dự thảo thỏa thuận cuối cùng, trong đó đề xuất các bước đi cần thiết để dỡ bỏ các lệnh trừng phạt và khôi phục JCPOA.

Iran thông báo đã gửi văn bản phản hồi dự thảo cuối cùng của EU về việc khôi phục JCPOA, trong đó nhấn mạnh nếu Mỹ thể hiện sự linh hoạt và thực tế thì thỏa thuận có thể được ký kết.

Bộ trưởng Ngoại giao Iran Hossein Amir-Abdollahian cho rằng các cuộc đàm phán hạt nhân tại Vienna có thể bước sang một giai đoạn mới, nếu phản hồi của phía Mỹ đưa ra bảo đảm đối với các lợi ích kinh tế và tôn trọng "lằn ranh đỏ" của Iran.

Ông Abdollahian khẳng định, Iran có thiện chí và sự nghiêm túc để tiến tới một thỏa thuận "tốt đẹp và lâu dài", song chỉ khi các bên đạt được đồng thuận trên mọi phương diện. Bộ trưởng Ngoại giao Iran nhấn mạnh, những "lằn ranh đỏ" của Iran cần được tôn trọng và cũng như Washington, Tehran có "kế hoạch B" nếu đàm phán thất bại.

Hàng loạt quan chức cấp cao của Iran cũng lên tiếng hối thúc chấm dứt các cuộc đàm phán phức tạp và dai dẳng. Phó Chủ tịch Ủy ban Chính sách đối ngoại và an ninh quốc gia của Quốc hội Iran Abbas Moqtadaee nêu rõ, Iran đã đưa ra "quyết định chính trị" đối với việc khôi phục thỏa thuận hạt nhân và đang chờ Mỹ có động thái tương tự. Phó Chủ tịch Ủy ban xã hội của Quốc hội Iran Vali Esmaili nhận định "bóng đang ở phía sân của Mỹ và phương Tây" và họ cần đưa ra quyết định đúng đắn.

Tuy nhiên, câu trả lời từ phía Mỹ vẫn là những tuyên bố cứng rắn. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Ned Price cho biết, Mỹ không có kế hoạch nới lỏng việc thực thi các lệnh trừng phạt đối với Iran, trong đó có các biện pháp trừng phạt nhằm vào Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).

Ông Price tuyên bố, nếu muốn các lệnh trừng phạt IRGC được dỡ bỏ, chính Iran cần thay đổi hành động. Theo quan chức ngoại giao Mỹ, Washington tin rằng, những vấn đề có thể thương lượng thì đã được đàm phán. Con đường duy nhất để cùng trở lại thực thi JCPOA là Iran từ bỏ những yêu cầu mà Mỹ cho là "không thể chấp nhận", vì vượt phạm vi thỏa thuận hạt nhân.

Theo người phát ngôn của Đại diện cấp cao EU về chính sách an ninh và đối ngoại và là người điều phối các cuộc đàm phán về thỏa thuận hạt nhân Iran, EU đang nghiên cứu câu trả lời của Iran về đề xuất của EU, cũng như đang tham vấn với các bên về con đường phía trước. Tuy nhiên, EU không nêu chi tiết phản hồi của phía Tehran. Trong khi đó, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết, Washington sẽ đưa ra câu trả lời cho EU, song không nêu thời gian cụ thể.

Đại diện EU nhấn mạnh, bản dự thảo thỏa thuận mà các nhà trung gian hòa giải đang thúc đẩy có thể không hoàn hảo và chưa đáp ứng được tất cả yêu cầu của các bên, song nó giải quyết được những vấn đề cốt lõi nhất, đặc biệt là những điều thỏa hiệp mà các bên khó khăn mới đạt được.

EU cảnh báo, dự thảo nếu bị bác bỏ sẽ dẫn tới nguy cơ xảy ra một cuộc khủng hoảng hạt nhân nguy hiểm, khiến Iran ngày càng bị cô lập. Do đó, trách nhiệm chung lúc này là sớm ký kết thỏa thuận, bởi đàm phán không thể kéo dài bất tận, trong khi sự kiên nhẫn của các bên có hạn.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.