Tình hình nghiêm trọng ở Haiti

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình hình nhân đạo nghiêm trọng ở thủ đô Port-au-Prince của Haiti, trong bối cảnh sân bay đóng cửa và việc tiếp cận cảng biển khó khăn, khu vực chung quanh bị các băng nhóm vũ trang kiểm soát. Haiti đang chìm trong bạo lực ở mức độ chưa từng có, gây lo ngại xảy ra thảm họa nhân đạo và bất ổn khu vực gia tăng.
Người dân đứng trên một con phố có rào chắn trong bối cảnh bạo lực băng đảng leo thang ở thủ đô Port-au-Prince, Haiti ngày 20/3/2024. (Ảnh: Reuters)
Người dân đứng trên một con phố có rào chắn trong bối cảnh bạo lực băng đảng leo thang ở thủ đô Port-au-Prince, Haiti ngày 20/3/2024. (Ảnh: Reuters)

Những ngày gần đây, tình trạng bạo loạn ở Haiti ở mức báo động khi xảy ra các cuộc đụng độ ác liệt giữa lực lượng cảnh sát và băng nhóm tội phạm có vũ trang. Nhiều người dân rơi vào cảnh hoảng loạn kinh hoàng.

Trong khi đó, nỗ lực tìm kiếm một giải pháp chính trị vẫn bế tắc. Hội đồng chuyển tiếp của Haiti chưa ổn định, khi đại diện nữ duy nhất của cơ quan này quyết định từ chức hôm 24/3 do những bình luận phân biệt giới. Cuộc thảo luận gay gắt tiếp diễn để chọn người đảm nhận chức Tổng thống Haiti.

Tình hình nhân đạo tại Haiti cũng ở mức đáng lo ngại, khi 4,97 triệu người trong tổng số 11,5 triệu dân nước này phải đối mặt tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính và 1,64 triệu người ở mức độ khẩn cấp.

Bất ổn an ninh nghiêm trọng bởi các cuộc tấn công mới ở vùng ngoại ô thủ đô Port-au-Prince khiến nhiều nước phải tiến hành sơ tán khẩn cấp công dân. Chính phủ Mỹ ráo riết sơ tán công dân bằng trực thăng, Tư lệnh Bộ Chỉ huy phương Nam (SOUTHCOM) tuyên bố quân đội đã sẵn sàng trong trường hợp Mỹ quyết định tham gia nhiệm vụ an ninh quốc tế tại Haiti.

Quốc gia láng giềng của Haiti là Cộng hòa Dominicana cho biết đang hỗ trợ hoạt động sơ tán của nhiều nước và tổ chức quốc tế. Cuba thông báo sẽ sơ tán công dân bị kẹt ở Haiti ngay khi các chuyến bay được nối lại. Lữ đoàn y tế và nhân sự thiết yếu của Đại sứ quán nước này tại Haiti vẫn tiếp tục làm việc và đang đàm phán với một hãng hàng không để hồi hương an toàn ngay khi điều kiện cho phép. Trung Quốc đã sơ tán an toàn 24 công dân từ Haiti sang Cộng hòa Dominicana và kích hoạt cơ chế bảo vệ lãnh sự để bảo hộ công dân trong cuộc khủng hoảng tại Haiti. Bộ Ngoại giao Pháp cũng thông báo sẽ thuê các chuyến bay đặc biệt cho công dân muốn rời Haiti...

Tình hình nhân đạo tại Haiti cũng ở mức đáng lo ngại, khi 4,97 triệu người trong tổng số 11,5 triệu dân nước này phải đối mặt tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính và 1,64 triệu người ở mức độ khẩn cấp. Thung lũng Artibonite, được coi là vựa lương thực của đất nước, bị các nhóm vũ trang chiếm giữ. Theo ông Laurent Uwumuremyi, lãnh đạo chi nhánh tại Haiti của nhóm viện trợ Mercy Corps, các băng nhóm vũ trang kiểm soát gần 90% diện tích thủ đô Port-au-Prince.

Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) cho biết, hoạt động hỗ trợ nhân đạo ở Haiti thiếu kinh phí trầm trọng. Cơ quan này cần 95 triệu USD trong sáu tháng tới để có thể duy trì các chương trình cứu trợ.

WHO không loại trừ tình hình sẽ xấu đi đáng kể trong những tuần tới nếu nhiên liệu trở nên khan hiếm và khả năng tiếp cận các nguồn cung cấp y tế thiết yếu không sớm được cải thiện.

Cụ thể, máu, thuốc gây mê và các loại thuốc thiết yếu đã cạn kiệt, trong khi chỉ một nửa số các cơ sở y tế của thủ đô còn hoạt động. Liên hợp quốc xác nhận đã vận chuyển 800 kg thuốc chữa bệnh đến Haiti bằng đường hàng không, bao gồm túi máu, vật tư y tế, cùng với nhân viên nhân đạo nhằm cứu giúp người dân quốc gia châu Mỹ.

Trong khi đó, ngày càng nhiều người Haiti chạy trốn bạo lực bị các quốc gia láng giềng chặn lại trên đường di cư bất hợp pháp và gửi trả về quê hương.

Trước tình cảnh này Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) kêu gọi các nước tạo điều kiện và tránh trục xuất người Haiti, bởi có thể đây là những người cần được bảo vệ, đặc biệt là các nhóm đối mặt nguy cơ cao, cũng như những người rơi vào hoàn cảnh bị tổn hại nghiêm trọng do hoạt động của các nhóm vũ trang gây ra.

Haiti đang chìm trong vòng xoáy bạo lực và một cuộc khủng hoảng toàn diện ở quốc gia này gây lo ngại tác động xấu tới an ninh khu vực. Cộng đồng quốc tế đang thúc đẩy việc thành lập một lực lượng đa quốc gia nhằm triển khai tại Haiti. Tuy nhiên, những khó khăn trước mắt khiến sứ mệnh quốc tế giúp đảo quốc Caribe lập lại trật tự còn đối mặt nhiều thách thức.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.