Thiện chí không thể từ một phía

Bất chấp nỗ lực bước vào giai đoạn hai thỏa thuận hòa bình về Dải Gaza của Phong trào Hồi giáo Hamas, Israel vẫn tiếp tục có những động thái thách thức sự khởi đầu quan trọng này, cũng như gây bạo lực khiến gần 500 người Palestine thiệt mạng.

Biếm họa: AHMAD RAHMA
Biếm họa: AHMAD RAHMA

Theo CNN, Phong trào Hồi giáo Hamas mới đây ra tuyên bố khẳng định “hoàn toàn sẵn sàng” chuyển giao quyền lực hành chính cho Ủy ban Kỹ trị Palestine mới được thành lập với nhiệm vụ quản lý Dải Gaza trong giai đoạn hậu xung đột. Trong tuyên bố, Văn phòng truyền thông của chính quyền Gaza - nằm dưới sự điều hành của Hamas - cam kết bảo đảm “quá trình chuyển giao suôn sẻ và có trật tự”, bảo vệ quyền lợi của khu vực công, cũng như duy trì liên tục các dịch vụ thiết yếu cho người dân.

Kể từ khi ký thỏa thuận hòa bình liên quan Gaza, Phong trào Hamas coi việc chuyển giao quyền lực hành chính là một phần của giai đoạn hai trong thỏa thuận, đồng thời gắn chặt tiến trình này với yêu cầu tổng thể về việc chấm dứt hoàn toàn các hành động quân sự của Israel tại Gaza. Tuyên bố nhấn mạnh “quyền không thể tách rời” của người Palestine đối với công cuộc tái thiết được tiến hành theo cách “bảo đảm các quyền dân tộc và chủ quyền của Palestine”, đồng thời tái khẳng định mục tiêu thành lập Nhà nước Palestine độc lập, với Đông Jerusalem là thủ đô.

Ủy ban Kỹ trị Palestine gồm 15 thành viên, được giao quản lý tạm thời Dải Gaza trong giai đoạn hậu xung đột, đã chính thức đi vào hoạt động từ ngày 16/1 thông qua phiên họp đầu tiên tại Thủ đô Cairo (Ai Cập). Tuy nhiên, bạo lực vẫn tiếp diễn tại Gaza bất chấp lệnh ngừng bắn. Người phát ngôn Lực lượng Phòng vệ Dân sự Gaza - ông Mahmoud Basal - ngày 19/1 cho biết, ba người Palestine đã thiệt mạng do hỏa lực của Israel trong những vụ việc riêng rẽ tại các khu vực Khan Younis và Rafah. Theo cơ quan y tế Gaza, kể từ khi lệnh ngừng bắn giữa Hamas và Israel có hiệu lực vào tháng 10/2025, ít nhất 465 người Palestine đã bị sát hại, khiến số người thiệt mạng kể từ tháng 10/2023 lên tới 71.550.

Trong khi đó, Nội các chiến tranh Israel vẫn kiên quyết không mở cửa khẩu Rafah trên biên giới giữa Dải Gaza và Ai Cập, bất chấp yêu cầu từ Mỹ về việc thực hiện hành động này trước khi triển khai giai đoạn hai của kế hoạch hòa bình Gaza do Tổng thống Donald Trump khởi xướng. Bình luận về quyết định nêu trên, một quan chức cấp cao của Israel khẳng định thỏa thuận ban đầu giữa Israel và Mỹ không đề cập đến việc đại diện của Thổ Nhĩ Kỳ và Qatar có chân trong Hội đồng Hòa bình Gaza, và thẩm quyền và vai trò của Hội đồng “vẫn chưa rõ ràng”.

Trước đó, phát biểu ý kiến tại Quốc hội Israel, Thủ tướng Benjamin Netanyahu tuyên bố Thổ Nhĩ Kỳ và Qatar sẽ không được phép triển khai quân đội tại Dải Gaza. Ông cam kết Hamas cuối cùng sẽ bị “giải giáp và Gaza sẽ được phi quân sự hóa”.

Không chỉ tiếp tục gây bất ổn ở Gaza, Israel còn khiến cộng đồng quốc tế bất bình khi tiến hành phá hủy trụ sở của Cơ quan Cứu trợ và Việc làm của LHQ dành cho người tị nạn Palestine (UNRWA) hôm 19/1 tại Đông Jerusalem. Người phát ngôn của UNRWA, ông Jonathan Fowler cho biết, các lực lượng Israel tiến vào khu phức hợp trong động thái mà ông ví như "một cuộc tấn công chưa từng có nhằm vào UNRWA và các cơ sở của cơ quan này". Theo người phát ngôn này, hành động của Israel cấu thành sự vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế cũng như các đặc quyền và quyền miễn trừ của LHQ.

Theo Reuters, lực lượng Israel đã đưa máy ủi và thiết bị hạng nặng phá dỡ trụ sở UNRWA tại Đông Jerusalem cùng các công trình bên trong. Trong một tuyên bố, Bộ Ngoại giao Israel cho hay, UNRWA đã chấm dứt mọi hoạt động tại địa điểm trên và không còn nhân viên hay hoạt động nào của LHQ trong khuôn viên trụ sở. Ngoài ra, khu phức hợp cũng không được hưởng quyền miễn trừ và việc tiếp quản được tiến hành “phù hợp cả luật pháp Israel và luật pháp quốc tế”.

Việc phá dỡ trụ sở của UNRWA diễn ra trong bối cảnh Israel đã có nhiều năm gia tăng sức ép với cơ quan này với cáo buộc hợp tác với Phong trào Hamas và có liên quan các vụ tấn công vào Israel ngày 7/10/2023. Cuối năm ngoái, quân đội Israel từng đột kích khu phức hợp này và tịch thu một số tài sản với lý do vi phạm thuế đô thị.

Trước đó, vào cuối tháng 10/2024, Quốc hội Israel (Knesset) thông qua hai đạo luật cấm UNRWA hoạt động trên lãnh thổ Israel. Từ đó, UNRWA chỉ tiến hành một số hoạt động về giáo dục, y tế và dịch vụ xã hội tại Đông Jerusalem, nhưng gặp nhiều khó khăn. Các bên ủng hộ UNRWA nhấn mạnh vai trò không thể thay thế của cơ quan này trong việc cung cấp cứu trợ cho người Palestine ở Dải Gaza và Bờ Tây, giúp ngăn chặn tình trạng nghèo đói trầm trọng hơn - yếu tố có thể làm gia tăng bạo lực và chủ nghĩa cực đoan.

Giới phân tích nhận định rằng, nếu chỉ có một mình Phong trào Hamas bày tỏ thiện chí thì giai đoạn hai của tiến trình xây dựng hòa bình Israel - Palestine sẽ khó có thể diễn ra. Với những động thái gây bất ổn nói trên, Israel đang đẩy thỏa thuận ngừng bắn vào thế đổ vỡ và phá hủy mọi nỗ lực hàn gắn của các bên liên quan.

Có thể bạn quan tâm

Biếm họa: ALEX FALCO CHANG

Thách thức lớn của “lục địa đen”

Chính phủ các quốc gia châu Phi cùng nhiều tổ chức y tế thế giới đang nỗ lực hết sức nhằm ngăn chặn dịch Ebola lan rộng. Tuy nhiên, nhiều khó khăn và trở ngại trong công tác chống dịch đang đe dọa sự hợp tác của các cơ chế ứng phó khẩn cấp quốc gia.

Biếm họa: ALAA ALLAGTA

Không nhiều hy vọng

Ngày 2/6, Israel và Lebanon đã bắt đầu vòng đàm phán trực tiếp mới kéo dài hai ngày tại Bộ Ngoại giao Mỹ ở Washington. Tuy nhiên, tình hình chiến sự trên thực địa vẫn rất căng thẳng, với các cuộc tấn công đáp trả của Israel và lực lượng Hezbollah.

Biếm họa: TOONSMAG

Sự ủng hộ quan trọng

Nhiều kế hoạch được đánh giá là táo bạo của Tổng thống Mỹ Donald Trump nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ của cử tri. Đây là kết quả một cuộc thăm dò dư luận do tổ chức McLaughlin & Associates mới thực hiện với sự tham gia của 1.000 người. Kết quả cuộc thăm dò cho thấy sự tin tưởng, ủng hộ của cử tri Mỹ đối với chính quyền Tổng thống Trump trong bối cảnh cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sẽ diễn ra trong vòng chưa đầy nửa năm nữa.

Biếm họa: SIMON REGIS

Triển vọng mong manh

Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Marco Rubio cho rằng vẫn có khả năng đạt được một thỏa thuận giữa Mỹ và Iran trong vài ngày tới. 

Biếm họa: PETER SCHRANK

Chiến lược giảm rủi ro

Với một loạt thỏa thuận thương mại ký kết với các đối tác châu Á - Thái Bình Dương gần đây, Liên minh châu Âu (EU) đang thúc đẩy toàn diện và mạnh mẽ các mối quan hệ kinh tế chiến lược với khu vực.

Biếm họa: JINDING

Cú sốc nguồn cung

Trong bối cảnh cuộc khủng hoảng tại Trung Đông ngày càng phức tạp và giá dầu mỏ liên tục tăng cao, LHQ vừa hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2026 xuống còn 2,5%, đồng thời cảnh báo lạm phát có thể leo thang mạnh.

Biếm họa: LATUFF

Điểm sáng hiếm hoi

Israel và Lebanon tuần qua tiếp tục tiến hành đàm phán tại Thủ đô Washington D.C (Mỹ) nhằm tìm kiếm cơ hội chấm dứt căng thẳng leo thang. Dù cánh cửa hòa bình vẫn chưa thể mở ra song hai bên cũng đã đạt thỏa thuận kéo dài lệnh ngừng bắn thêm 45 ngày.

Tổng thống Macron (giữa) tại Thủ đô Nairobi của Kenya. Ảnh: AFP

Tìm lại vị thế

Hội nghị Thượng đỉnh “Africa Forward” (Châu Phi Tiến bước) diễn ra từ ngày 11 đến 12/5 tại Thủ đô Nairobi của Kenya được xem là dấu mốc khép lại gần một thập niên đầy biến động trong quan hệ giữa Pháp và châu Phi dưới thời Tổng thống Emmanuel Macron.

Một phiên thảo luận của các nhà lãnh đạo ASEAN. Nguồn: THE ASEAN SECRETARIAT

ASEAN chủ động kiến tạo tương lai

Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 vừa kết thúc tại Cebu (Philippines), đánh dấu bước chuyển quan trọng của Hiệp hội về chủ động thích ứng trong kỷ nguyên mới.

Biếm họa: ALAA ALLAGTA

Nút thắt khó gỡ

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian khẳng định Tehran sẵn sàng tham gia đối thoại với Mỹ trên cơ sở luật pháp quốc tế, nhưng sẽ không chấp nhận các yêu cầu mang tính áp đặt. Trong khi đó, Mỹ cũng đã bày tỏ thiện chí đàm phán khi tạm thời ngừng chiến dịch hộ tống tàu qua Eo biển Hormuz nhằm tránh đối đầu quân sự trực tiếp với Iran.

Biếm họa: NIELS BO BOJESEN

Le lói tín hiệu tích cực

Phong trào Hồi giáo Hamas gửi thông điệp tích cực về các cuộc đàm phán hòa bình liên quan Dải Gaza với các nhà trung gian hòa giải quốc tế. Phản hồi của nhóm vũ trang này được giới quan sát đánh giá cao, coi đây là cơ hội chấm dứt xung đột, khôi phục hòa bình ở dải đất hẹp ven Địa Trung Hải.

Biếm họa: ALAA ALLAGTA

Áp lực gia tăng

Căng thẳng quân sự giữa Mỹ và Israel với Iran đang đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào giai đoạn bất ổn nghiêm trọng.

Biếm họa: NAYER TALAL NAYER

Bài toán nan giải

Gần 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu trong năm 2025, đặc biệt là tới châu Âu, cho thấy hành trình tìm kiếm an toàn hoặc cơ hội sống tốt hơn tiếp tục là một trong những chuyến đi nguy hiểm nhất đối với hàng chục nghìn người trên thế giới.

Hai nhà lãnh đạo Hàn Quốc (bên trái) và Ấn Độ cam kết thúc đẩy mạnh hợp tác. Ảnh: THE KOREA TIMES

Tầm nhìn chiến lược Hàn Quốc-Ấn Độ

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Ấn Độ của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung (từ ngày 19 đến 21/4) được cả hai bên đánh giá đạt kết quả mang tính đột phá. Không chỉ củng cố mối quan hệ Đối tác chiến lược đặc biệt Hàn Quốc-Ấn Độ, hai nước còn xác lập tầm nhìn chiến lược mới về quan hệ “Đối tác hướng tới tương lai” giữa hai nước.

Biếm họa: SIMON REGIS

Thỏa thuận bất ngờ

Israel và Lebanon cuối tuần qua bất ngờ đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 10 ngày. Lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon được ký kết sau hơn một tháng bùng phát xung đột, được cộng đồng quốc tế hồ hởi đón nhận.

Biếm họa: LIU RUI

Ba kịch bản với kinh tế toàn cầu

Tại Hội nghị mùa xuân năm 2026 của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB) diễn ra tại Thủ đô Washington D.C (Mỹ), lãnh đạo hai định chế tài chính lớn nhất thế giới cảnh báo triển vọng tăng trưởng toàn cầu sẽ suy giảm, thậm chí rơi vào suy thoái nếu cuộc xung đột Trung Đông tiếp diễn và kéo dài.

Cảnh sát Colombia thu giữ lượng lớn ma túy sau một chiến dịch truy quét. Ảnh: NBC News

Căng thẳng thương mại Colombia-Ecuador leo thang

Căng thẳng thương mại giữa Colombia và Ecuador gia tăng nhanh chóng, khởi nguồn từ các tranh chấp nhỏ về kỹ thuật leo thang thành cuộc “xung đột toàn diện” với các mức thuế mang tính trừng phạt khắc nghiệt. Lo ngại tác động tới dòng chảy thương mại, các nước trong khu vực nỗ lực thúc đẩy đối thoại nhằm hạ nhiệt căng thẳng.

Biếm họa: FAHD BAHADY

Nguy cơ bất ổn an ninh lương thực toàn cầu

Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp LHQ (FAO) nhận định, cuộc xung đột đang diễn ra tại Trung Đông có thể làm gia tăng rủi ro đối với an ninh lương thực toàn cầu, đặc biệt với những quốc gia phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu lương thực, phân bón và năng lượng.

Biếm họa: JAWAD MORAD

Cú sốc liên kết

Ủy ban Kinh tế - Xã hội LHQ khu vực Tây Á (ESCWA) cảnh báo việc giá lương thực toàn cầu tăng 20% có thể đẩy thêm năm triệu người ở các nước Arab có thu nhập thấp và trung bình vào tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng. Quan ngại của ESCWA là không thừa trong bối cảnh xung đột ở Tây Á đang không ngừng leo thang.

Biếm họa: SANOUNI IMAD

Giá đắt phải trả

LHQ cảnh báo xung đột leo thang tại Trung Đông đang gây ra những tổn thất kinh tế đặc biệt nghiêm trọng đối với thế giới Arab, đồng thời tạo “hiệu ứng domino” có thể làm suy yếu kinh tế toàn cầu. Trong bối cảnh đó, nhiều nước đang thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao nhằm đạt được ngừng bắn và kiến tạo hòa bình.

Biếm họa: FAHD BAHADY

Khoét sâu rạn nứt

Giới phân tích chính trị Lebanon nhận định rằng, trong số các cuộc khủng hoảng mà nước này trải qua kể từ cuộc nội chiến giai đoạn 1975-1990, cuộc chiến giữa lực lượng Hezbollah và Israel bùng phát do xung đột tại Iran là cuộc khủng hoảng gây bất ổn nhiều nhất.

Biếm họa: PARESH NATH

Ngoại giao năng lượng

Căng thẳng leo thang tại Trung Đông đang làm tê liệt hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz, buộc nhiều quốc gia phải khẩn trương triển khai các biện pháp ứng phó nhằm bảo đảm nguồn cung và ổn định thị trường năng lượng.

Biếm họa: MUZAFFAR YULCHIBOEV

Sứ mệnh bất khả thi

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, Washington đã yêu cầu các quốc gia cử tàu chiến tham gia bảo vệ và khai thông tuyến vận tải qua eo biển Hormuz, trong bối cảnh nguy cơ khủng hoảng năng lượng toàn cầu gia tăng khi hoạt động hàng hải tại khu vực này gần như tê liệt.

Biếm họa: AGO

Trụ cột năng lượng toàn cầu

Trong bối cảnh giá dầu leo thang do xung đột Trung Đông và nguồn năng lượng ngày càng trở nên khó đáp ứng nhu cầu, dù còn những rủi ro song nhiều quốc gia đang quay trở lại với điện hạt nhân, coi đây như một trụ cột chiến lược nhằm bảo đảm an ninh năng lượng về lâu dài.

Biếm họa: DJAMEL LOUNIS

Khôi phục quan hệ

Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo, Washington và chính quyền lâm thời Venezuela đã nhất trí khôi phục quan hệ ngoại giao và lãnh sự. Thông tin tích cực về bước cải thiện trong quan hệ giữa Washington và Caracas giúp người dân khu vực trút bỏ được gánh nặng và sự âu lo kéo dài nhiều tháng qua.