Thành phố Hồ Chí Minh phát triển ngành dịch vụ giá trị cao

Thành phố Hồ Chí Minh xác định phát triển ngành dịch vụ chất lượng và giá trị cao không chỉ là mục tiêu kinh tế, mà còn là chiến lược phát triển đô thị bền vững, hiện đại, mang bản sắc riêng; đồng thời, là giải pháp căn cơ nâng cao năng lực cạnh tranh, vị thế quốc tế và nâng tầm chất lượng sống của người dân.

Thành phố Hồ Chí Minh tiên phong phát triển hệ sinh thái tái tạo xanh

23/10/2025 10:34

Tiềm năng, dư địa lớn

Theo dự thảo đề án “Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh trở thành trung tâm dịch vụ lớn của cả nước và khu vực với các ngành dịch vụ cao cấp, hiện đại, có giá trị gia tăng cao”, thành phố là trung tâm dịch vụ và kinh tế với quy mô GRDP đứng đầu cả nước, đóng góp 25% GDP cả nước; giá trị gia tăng các ngành dịch vụ chiếm khoảng 31% tổng giá trị gia tăng khu vực dịch vụ cả nước năm 2024. Các ngành dịch vụ trọng yếu không chỉ giữ vai trò trụ cột trong phát triển kinh tế-xã hội, mà còn là động lực then chốt thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Nhóm chín ngành dịch vụ chủ lực mới chiếm hơn 90% số giá trị lĩnh vực dịch vụ, có tốc độ tăng trưởng 8,1% trong giai đoạn 2010-2024. Tuy nhiên, tại Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu trước đây, tỷ trọng chín ngành dịch vụ này thấp hơn, lần lượt đạt 87% và 78%. Sự cộng hưởng giữa ba địa phương tạo nên bức tranh dịch vụ đa dạng, phong phú và hiện đại hơn. Bình Dương bổ sung thế mạnh về logistics, vận tải và kho bãi, Bà Rịa-Vũng Tàu đóng góp giá trị nổi bật từ dịch vụ cảng biển, vận tải quốc tế và du lịch.

Theo các chuyên gia, sự kết hợp này được kỳ vọng sẽ mở rộng và nâng tầm chuỗi giá trị dịch vụ của thành phố mới, không chỉ đa dạng hơn mà còn tạo ra giá trị gia tăng cao hơn, đưa thành phố trở thành trung tâm dịch vụ hàng đầu của cả nước và khu vực. Thành phố (cũ) tiếp tục giữ vai trò trung tâm trong phần lớn các ngành dịch vụ, nhất là các ngành chất lượng và có giá trị gia tăng cao. Thành phố khẳng định vị thế đầu tàu khi đóng góp hơn 30% tổng giá trị của cả nước trong các lĩnh vực khoa học-công nghệ, y tế, vận tải, tài chính-ngân hàng-bảo hiểm… Với các ngành thương mại bán buôn, bán lẻ, xuất-nhập khẩu, lưu trú, ăn uống…, thành phố vẫn chiếm khoảng 20-30% cả nước.

Bình Dương (cũ) đóng góp nổi bật nhất ở các dịch vụ gắn liền với hoạt động sản xuất công nghiệp như: Bất động sản công nghiệp, vận tải, kho bãi, logistics…, chiếm khoảng 3-5% cả nước. Bà Rịa-Vũng Tàu (cũ) sở hữu lợi thế riêng ở dịch vụ cảng biển, vận tải quốc tế và du lịch nghỉ dưỡng, với mức đóng góp 3% cả nước, tạo vị thế cạnh tranh đặc thù. Do vậy, sau khi hợp nhất, thành phố mới sẽ đóng góp vượt trội cho cơ cấu dịch vụ cả nước với lợi thế “3 trong 1”: Vừa giữ vai trò trung tâm dịch vụ giá trị cao (tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, khoa học-công nghệ, công nghệ thông tin, viễn thông, y tế) của thành phố cũ; vừa bổ sung dịch vụ logistics từ Bình Dương; mở rộng sang dịch vụ cảng biển, vận tải quốc tế và du lịch từ Bà Rịa-Vũng Tàu. Sự cộng hưởng này không chỉ giúp thành phố mới duy trì vị thế đầu tàu quốc gia trong nhiều ngành dịch vụ, mà còn tạo ra cấu trúc dịch vụ đa dạng và toàn diện hơn.

Nhiều giải pháp đột phá

Dù đạt nhiều kết quả tích cực nhưng các ngành dịch vụ ở thành phố vẫn chưa phát triển tương xứng với vị thế, tiềm năng và còn tiềm ẩn nhiều yếu tố thiếu bền vững, không ít vấn đề đáng lo. Chẳng hạn, các ngành dịch vụ truyền thống vẫn chiếm tỷ trọng cao so với các ngành dịch vụ cao cấp, hiện đại có giá trị gia tăng cao; quá trình chuyển dịch lên các ngành dịch vụ giá trị cao còn chậm so với đô thị lớn trong khu vực; phần lớn các doanh nghiệp dịch vụ có quy mô vừa và nhỏ. Kết cấu hạ tầng phục vụ các ngành dịch vụ còn thiếu đồng bộ, tính kết nối thấp, thường xuyên quá tải, chưa đáp ứng nhu cầu phát triển; năng lực cạnh tranh còn hạn chế trong các ngành dịch vụ, đặc biệt là ngành dịch vụ tài chính…

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Nguyễn Văn Dũng cho biết: Thành phố đặt mục tiêu trở thành đô thị phát triển ngang tầm các thành phố lớn trên thế giới. Để hiện thực hóa mục tiêu này, thành phố đang tập trung thực hiện các nhiệm vụ: Xây dựng và triển khai đề án “Xây dựng thành phố trở thành trung tâm dịch vụ lớn của cả nước và khu vực với các ngành dịch vụ cao cấp, hiện đại, có giá trị gia tăng cao”; phát triển thành phố trở thành trung tâm tài chính quốc tế, từng bước hội nhập các thị trường vốn, bảo hiểm, fintech, ngân hàng số; định hướng phát triển logistics thành ngành kinh tế mũi nhọn, quy hoạch cảng biển Cái Mép-Thị Vải, cảng trung chuyển quốc tế tại Cần Giờ; đồng thời, gắn với hoàn thiện kết cấu hạ tầng giao thông-cảng biển-kho vận-chuyển phát nhanh. Thành phố cũng thúc đẩy giáo dục quốc tế, dịch vụ y tế cao cấp, phục vụ không chỉ người dân trong nước mà còn hướng đến khách hàng quốc tế. Phát triển du lịch chất lượng cao trở thành thương hiệu dịch vụ tầm khu vực…

Phát triển dịch vụ tài chính, nhất là Trung tâm tài chính quốc tế, sẽ thúc đẩy sự phát triển các ngành dịch vụ liên quan, tạo hiệu ứng lan tỏa đến nhiều lĩnh vực khác của nền kinh tế; qua đó, cải thiện hình ảnh và vị thế thành phố. Thành phố cần ưu tiên cao nhất cho việc hoàn thiện khung pháp lý, chính sách đột phá về thuế và đất đai, đầu tư hạ tầng đồng bộ, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, cơ chế quản lý linh hoạt, minh bạch với tính quốc tế cao.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Huy Hoàng, chuyên gia tài chính, Phó Hiệu trưởng Thường trực Trường đại học Văn Hiến

Theo các chuyên gia, để hiện thực hóa khát vọng nêu trên, thành phố cần hệ thống giải pháp đồng bộ, vừa mang tính nền tảng, vừa mang tính đột phá. Đó là những giải pháp về cơ chế, chính sách; kết cấu hạ tầng; nguồn nhân lực; nguồn vốn đầu tư; xúc tiến thương mại và quảng bá; đổi mới sáng tạo và công nghệ. Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hoàng Ngân, Ủy viên Ủy ban Kinh tế của Quốc hội, thành phố cần đầu tư mạnh vào hạ tầng kỹ thuật và xã hội. Trong bối cảnh ngân sách nhà nước còn hạn chế, thành phố cần huy động các nguồn lực xã hội, nhất là khu vực tư nhân và nhà đầu tư nước ngoài. Để thu hút các nhà đầu tư, thành phố cần tạo ra thể chế vượt trội: Môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, hấp dẫn và ổn định.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Huy Hoàng, chuyên gia tài chính, Phó Hiệu trưởng Thường trực Trường đại học Văn Hiến cho rằng: Phát triển dịch vụ tài chính, nhất là Trung tâm tài chính quốc tế, sẽ thúc đẩy sự phát triển các ngành dịch vụ liên quan, tạo hiệu ứng lan tỏa đến nhiều lĩnh vực khác của nền kinh tế; qua đó, cải thiện hình ảnh và vị thế thành phố. Thành phố cần ưu tiên cao nhất cho việc hoàn thiện khung pháp lý, chính sách đột phá về thuế và đất đai, đầu tư hạ tầng đồng bộ, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, cơ chế quản lý linh hoạt, minh bạch với tính quốc tế cao.