Tài khoản Zalo trở thành mục tiêu của tội phạm sử dụng công nghệ cao

Zalo được sử dụng rộng rãi nên thường trở thành mục tiêu của tội phạm sử dụng công nghệ cao. Sau khi chiếm tài khoản, đối tượng có thể mạo danh chủ tài khoản để vay tiền, yêu cầu chuyển khoản hoặc gửi đường link độc hại cho người thân, bạn bè, đồng nghiệp.

Khi nghi ngờ tài khoản Zalo bị chiếm quyền, người dùng cần đổi mật khẩu, đăng xuất khỏi tất cả thiết bị.
Khi nghi ngờ tài khoản Zalo bị chiếm quyền, người dùng cần đổi mật khẩu, đăng xuất khỏi tất cả thiết bị.

Thủ đoạn chiếm quyền tài khoản Zalo

Theo cảnh báo của Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an tỉnh Quảng Ninh, có 5 thủ đoạn chiếm quyền tài khoản Zalo người dùng cần cảnh giác.

Thứ nhất, giả danh nhân viên Zalo để lấy mã OTP

Đối tượng nhập số điện thoại của nạn nhân trên thiết bị của mình và yêu cầu hệ thống gửi mã OTP. Sau đó, chúng gọi điện hoặc nhắn tin, tự xưng là nhân viên Zalo, thông báo tài khoản gặp lỗi, cần xác thực hoặc hệ thống gửi nhầm mã.

Nếu cung cấp OTP, người dùng có thể bị chiếm quyền tài khoản. Cần lưu ý rằng Zalo không yêu cầu khách hàng cung cấp OTP qua điện thoại hoặc tin nhắn. Đây là thông tin bảo mật tuyệt đối không chia sẻ với bất kỳ ai.

Thứ hai, tạo website đăng nhập Zalo giả

Website giả thường có màu sắc, biểu tượng và giao diện gần giống trang đăng nhập Zalo. Đường link được gửi kèm nội dung gây tò mò hoặc thúc giục như xem ảnh, bình chọn cuộc thi, nhận quà, xác nhận tài khoản hay kiểm tra giao dịch. Khi người dùng nhập số điện thoại, mật khẩu hoặc OTP, dữ liệu sẽ được chuyển đến đối tượng để đăng nhập vào tài khoản thật.

Do vậy, người dùng không nên đăng nhập Zalo từ đường link được gửi qua tin nhắn, đặc biệt khi địa chỉ website có ký tự bất thường hoặc không thuộc tên miền chính thức.

Thứ ba, dụ cài ứng dụng chứa mã độc

Ứng dụng độc hại có thể được ngụy trang thành trò chơi, phần mềm học tập, tiện ích hoặc công cụ hỗ trợ công việc. Sau khi cài đặt, ứng dụng thường yêu cầu truy cập tin nhắn SMS, danh bạ, camera, bộ nhớ hoặc tính năng trợ năng. Nếu chấp thuận, người dùng có thể bị đọc trộm OTP, thu thập dữ liệu cá nhân, theo dõi thao tác hoặc điều khiển thiết bị từ xa.

Người dùng chỉ nên tải ứng dụng từ kho chính thức, kiểm tra thông tin nhà phát triển và từ chối quyền truy cập không phù hợp chức năng của ứng dụng.

Thứ tư, lừa quét mã QR đăng nhập

Đối tượng gửi mã QR và nhờ người dùng “giúp đăng nhập Zalo trên máy tính”, “xác nhận tài khoản” hoặc “khắc phục lỗi đăng nhập”. Nếu quét mã và đồng ý xác nhận, tài khoản có thể được mở trên thiết bị của đối tượng mà không cần cung cấp mật khẩu hay OTP.

Mã QR đăng nhập khác với mã QR kết bạn. Tuy nhiên, người dùng vẫn không nên quét mã không rõ nguồn gốc và phải đọc kỹ cảnh báo trước khi xác nhận.

Thứ năm, dùng mật khẩu bị lộ từ nền tảng khác

Nhiều người sử dụng chung một mật khẩu cho Zalo, Facebook, email và các dịch vụ khác. Khi một nền tảng bị lộ dữ liệu, đối tượng có thể dùng số điện thoại, email và mật khẩu thu thập được để thử đăng nhập vào Zalo. Để hạn chế rủi ro, mỗi tài khoản nên sử dụng một mật khẩu riêng, đủ mạnh. Người dùng cũng cần bật bảo mật hai lớp, thường xuyên kiểm tra thiết bị đăng nhập và đăng xuất ngay khi phát hiện thiết bị lạ.

Khi nghi ngờ tài khoản bị chiếm quyền, cần đổi mật khẩu, đăng xuất khỏi tất cả thiết bị và thông báo cho người thân, bạn bè không thực hiện yêu cầu chuyển tiền. Đồng thời, lưu lại tin nhắn, số điện thoại, đường link, mã QR và thông tin liên quan để trình báo cơ quan công an.

Chiếm quyền tài khoản Zalo bị xử lý thế nào?

Tùy cách thức chiếm quyền, thủ đoạn sử dụng và hậu quả, đối tượng có thể bị xử lý về một hoặc nhiều tội danh.

Đầu tiên là tội xâm nhập trái phép. Người vượt qua cảnh báo, mã truy cập, tường lửa hoặc sử dụng quyền quản trị của người khác để truy cập trái phép tài khoản Zalo có thể bị xử lý theo Điều 289 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi năm 2017.

Theo khoản 1 Điều 289, trường hợp thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng đến dưới 200 triệu đồng hoặc gây thiệt hại từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng có thể bị phạt tiền từ 50 - 300 triệu đồng hoặc phạt tù từ 1 - 5 năm. Khung hình phạt cao nhất của tội này là 12 năm tù. Bên cạnh đó, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 5 - 50 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ hoặc hành nghề từ 1 - 5 năm.

Tiếp đến là tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Nếu sau khi chiếm tài khoản, đối tượng mạo danh chủ tài khoản, đưa ra thông tin gian dối để người khác chuyển tiền thì có thể bị xử lý theo Điều 174 Bộ luật Hình sự.

Người chiếm đoạt từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng hoặc dưới 2 triệu đồng nhưng thuộc trường hợp luật định có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Tùy giá trị tài sản, số lượng nạn nhân và tính chất hành vi, mức phạt cao nhất có thể là tù chung thân.

Và cuối cùng là tội sử dụng phương tiện điện tử để chiếm đoạt tài sản. Trường hợp sử dụng thông tin tài khoản, thẻ ngân hàng hoặc các thủ đoạn công nghệ được liệt kê tại Điều 290 Bộ luật Hình sự để chiếm đoạt tài sản, đối tượng có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm ở khung cơ bản. Khung hình phạt cao nhất là từ 12 - 20 năm tù. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20 - 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, hành nghề từ 1 - 5 năm hoặc bị tịch thu một phần hay toàn bộ tài sản.

Việc áp dụng Điều 174, 289 hay 290 phải căn cứ vào cách thức chiếm tài khoản cũng như thủ đoạn chiếm đoạt tiền và hậu quả thực tế của từng vụ việc.

(Bài viết có sự phối hợp cung cấp dữ liệu và thông tin pháp lý từ LuatVietnam.vn trong khuôn khổ chuyên mục Phòng, chống tội phạm công nghệ cao)

Có thể bạn quan tâm

Một số ứng dụng nhắn tin thông dụng hiện nay. Ảnh minh họa

Cảnh giác bẫy lừa đảo từ tài khoản giả mạo người thân

Giả danh người thân, bạn bè để vay tiền là thủ đoạn lừa đảo không mới, nhưng vẫn có thể khiến những người dù luôn cảnh giác vẫn trở thành nạn nhân. Việc các đối tượng dễ dàng tiếp cận người dùng qua Viber, Telegram.. cũng đặt ra vấn đề về bảo vệ quyền riêng tư và ngăn chặn hành vi giả mạo trên không gian mạng.

Ảnh Minh họa có sự trợ giúp của AI.

Một ký tự đánh tráo, nguy cơ mất tài khoản ngân hàng

Trong bối cảnh các giao dịch, thanh toán và trao đổi thông tin diễn ra hàng ngày trên môi trường số, các thủ đoạn lừa đảo trực tuyến liên tục biến đổi, các đối tượng có thể tận dụng những khác biệt rất nhỏ trong công nghệ và cách hiển thị thông tin để đánh lừa người dùng.

Người dân cần bảo vệ thông tin cá nhân, nâng cao cảnh giác và tuân thủ các nguyên tắc an toàn khi giao dịch ngân hàng. (Ảnh HÀ LINH)

Bảo vệ tài khoản ngân hàng trước những thủ đoạn lừa đảo

Các thủ đoạn lừa đảo chiếm đoạt tài sản qua tài khoản ngân hàng ngày càng tinh vi. Thay vì trực tiếp tiếp cận nạn nhân, các đối tượng thường sử dụng công nghệ, giả danh tổ chức uy tín hoặc thao túng tâm lý để lấy thông tin bảo mật, khiến người dân tự chuyển tiền hoặc mất quyền kiểm soát tài khoản.

Người dân cần kiểm tra kỹ tính pháp lý của nền tảng trước khi tham gia đầu tư tiền mã hóa.

Bẫy đầu tư tiền mã hóa trên mạng

Những lời mời đầu tư “việc nhẹ, sinh lời khủng”, có chuyên gia “bắn lệnh, bao lãi, bao lỗ” có thể là cạm bẫy công nghệ cao nhằm chiếm đoạt tài sản. Người dân cần nhận diện sớm dấu hiệu bất thường, bảo vệ thông tin cá nhân và nhanh chóng trình báo cơ quan Công an khi nghi ngờ bị lừa đảo.

Để chủ động phòng tránh, người dân không chuyển tiền vào tài khoản cá nhân khi chưa xác minh, không quét mã QR từ nguồn không rõ ràng.

Mạo danh trường học thu học phí, đặt hàng doanh nghiệp

Khi các cơ sở giáo dục trên cả nước bước vào năm học mới, cũng là lúc các đối tượng lừa đảo sử dụng công nghệ cao gia tăng hoạt động với nhiều thủ đoạn tinh vi. Không chỉ nhắm đến học sinh, sinh viên và phụ huynh, các đối tượng còn lợi dụng danh nghĩa của trường học để lừa đảo doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh nhằm chiếm đoạt tài sản.

Công an Quảng Ninh vừa triệt phá thành công một đường dây tội phạm công nghệ cao lừa đảo, chiếm đoạt hàng trăm tỷ đồng. (Ảnh Quốc Xã)

Cảnh báo tình trạng thu thập, mua bán trái phép dữ liệu cá nhân để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản

Hiện nay, tình trạng tội phạm sử dụng công nghệ cao để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản tiếp tục chiếm tỷ lệ lớn, với các phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi. Đặc biệt, để thực hiện các vụ lừa đảo, “rửa tiền” thành công các đối tượng đã không ngừng thu thập, mua bán trái phép dữ liệu cá nhân, tài khoản ngân hàng, ví điện tử…

Người dân cần tuyệt đối không bán, cho thuê hoặc cho mượn tài khoản ngân hàng để tránh bị các đối tượng lợi dụng vào hoạt động phạm tội.

Tiếp tay cho lừa đảo từ việc thuê tài khoản ngân hàng

Nhiều người vì hám lợi hoặc thiếu hiểu biết pháp luật đã bán, cho thuê tài khoản ngân hàng mà không biết rằng hành vi này có thể tiếp tay cho các đường dây lừa đảo công nghệ cao, rửa tiền và nhiều hoạt động phạm tội khác.

Các đối tượng lừa đảo thường giả mạo ứng dụng của cơ quan nhà nước và ngân hàng để dụ người dân cài đặt mã độc, chiếm đoạt tài sản.

Lừa đảo núp bóng dịch vụ công trực tuyến

Mạo danh cơ quan công an, ngân hàng, Bảo hiểm xã hội (BHXH) để yêu cầu người dân cài đặt ứng dụng là một trong những thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao đang diễn biến phức tạp. Chỉ sau vài phút làm theo hướng dẫn, nhiều nạn nhân đã bị chiếm quyền điều khiển điện thoại và mất toàn bộ tiền trong tài khoản.

Các em nhỏ tại điểm trường Hát Khoang, xã Mường Mùn, tỉnh Điện Biên. (Ảnh: Thuỷ Nguyên)

Lừa đảo công nghệ cao nhắm vào trẻ em dịp hè

Mùa hè đến là khoảng thời gian học sinh có nhiều thời gian tiếp xúc với điện thoại, mạng xã hội, trò chơi trực tuyến. Đây cũng là thời điểm các đối tượng xấu gia tăng hoạt động trên không gian mạng với nhiều thủ đoạn tinh vi nhằm chiếm đoạt tài sản, đánh cắp thông tin hoặc xâm hại trẻ em.

Cạm bẫy từ các fanpage thu hút người tham gia mua thẻ cào trúng thưởng.

Bẫy vé số cào online với chiêu trò “trúng trước mất sau”

Những lời mời gọi “trúng thưởng dễ dàng, rút tiền trong vài phút” từ vé số cào online đang lan rộng trên mạng xã hội và thu hút không ít người tham gia. Tuy nhiên, phía sau những khoản “trúng nhẹ” ban đầu lại là cả một kịch bản lừa đảo công nghệ cao được dàn dựng tinh vi, khiến người chơi càng tham gia sâu càng dễ mất tiền.

Người dân cần cảnh giác với hành vi lừa đảo thông qua thu thập thông tin cá nhân tại các phiên livestream.

“Mồi ngon” của các đối tượng lừa đảo tại các phiên livestream

Hiện nay, các phiên livestream bán hàng, tư vấn dịch vụ, tử vi, tướng số trên mạng xã hội ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, ít ai nhận ra rằng việc để lại số điện thoại, ngày tháng năm sinh hay thông tin cá nhân ở phần bình luận lại trở thành “mồi ngon” để tội phạm công nghệ cao lợi dụng thực hiện hành vi lừa đảo.

Người dùng cần cảnh giác với các lời mời làm việc online nhận hoa hồng.

Tuyển cộng tác viên online để lừa đảo có thể bị xử lý hình sự

Các công việc như thả tim video trên TikTok, đánh giá sản phẩm trên sàn thương mại điện tử, đặt đơn hàng ảo hoặc làm nhiệm vụ quảng cáo thường được giới thiệu là việc nhẹ, dễ kiếm tiền. Tuy nhiên, phía sau những lời mời gọi hấp dẫn này lại là kịch bản lừa đảo được dựng lên khá tinh vi nhằm chiếm đoạt tiền của người tham gia.

Chỉ một cú nhấp vào link lạ có thể khiến người dùng bị đánh cắp thông tin cá nhân.

Chiêu trò lừa đảo “lì xì online” dịp Tết Nguyên đán

Lợi dụng tâm lý vui Tết, thích nhận “lì xì online” nhanh, gọn, miễn phí, nhiều đối tượng xấu đã triển khai các chiêu trò lừa đảo công nghệ cao ngày càng tinh vi trên không gian mạng, gây thiệt hại tài sản và đe dọa an toàn thông tin cá nhân của người dân.

Hội thảo “Vận hành và giám sát thị trường tài sản số”

Bảo đảm an ninh mạng là yêu cầu cấp thiết khi vận hành sàn giao dịch tài sản số

Ngày 18/12, Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia (NCA) phối hợp với Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (SSC), với sự đồng hành của OKX Global và Tether tổ chức Hội thảo chuyên sâu “Vận hành và giám sát thị trường tài sản số”, tập trung vào các vấn đề bảo đảm an ninh mạng cho sàn giao dịch tài sản số.