Sóng dữ trên Biển Đỏ

Những cơn sóng dữ vẫn chưa tan trên Biển Ðỏ khi các vụ đụng độ tại đây giữa lực lượng Houthi và liên quân Mỹ-Anh liên tục gia tăng. Những đòn “ăn miếng trả miếng” của các bên tiếp tục thổi bùng lên sóng gió ở tuyến hàng hải huyết mạch kết nối Á-Âu này, gây áp lực lớn lên chuỗi cung ứng toàn cầu và làm lan rộng vòng xoáy xung đột ở khu vực.
Ảnh minh họa. (Nguồn: US Navy)
Ảnh minh họa. (Nguồn: US Navy)

Tầm quan trọng của tuyến vận tải Biển Ðỏ đi qua kênh đào Suez là không thể bàn cãi. Ðây là tuyến đường ngắn nhất, hiệu quả nhất để kết nối châu Á với châu Âu qua Ðịa Trung Hải. Ðịa thế quan trọng này đã khiến Biển Ðỏ có vai trò chiến lược đối với thương mại toàn cầu, với ít nhất 12% giao dịch thương mại hàng hóa thế giới trung chuyển qua vùng biển này. Tuy nhiên, suốt từ khi cuộc xung đột ở Dải Gaza bùng phát vào tháng 10/2023 đến nay, tại tuyến hàng hải quan trọng này cũng không ngớt tiếng súng.

Houthi đã thực hiện nhiều vụ tấn công bằng tên lửa đạn đạo chống hạm, máy bay không người lái… vào các tàu có liên hệ với Israel đi qua Biển Ðỏ nhằm thể hiện sự ủng hộ với người dân Palestine ở Dải Gaza. Ðáng chú ý, vụ ám sát ở Tehran (Iran) khiến thủ lĩnh Hamas, ông Ismail Haniyeh thiệt mạng hồi cuối tháng 7/2024 càng thổi bùng lên căng thẳng, khiến Houthi gia tăng các vụ tấn công. Chỉ riêng hôm 13/8, Trung tâm hoạt động thương mại đường biển của quân đội Anh cho biết, một tàu trên Biển Ðỏ đã hứng chịu đến ba vụ tấn công nghi do lực lượng Houthi thực hiện.

Ðáp lại, liên quân Mỹ-Anh tấn công liên tiếp vào các mục tiêu của lực lượng Houthi ở Yemen. Ngày 8/8, chỉ trong vòng 24 giờ, các lực lượng Mỹ và Anh đã thực hiện hai cuộc không kích vào khu vực Al-Jabanah thuộc tỉnh Hodeidah của Yemen. Liên quân này còn tấn công đảo Kamaran, hòn đảo lớn nhất của Yemen ở Biển Ðỏ, trước đây được Houthi sử dụng để cất giấu kho tên lửa và thiết bị bay không người lái.

Những hành động đáp trả lẫn nhau không có hồi kết đang dẫn tới sự tắc nghẽn nghiêm trọng ở tuyến vận tải hàng hải huyết mạch, ảnh hưởng xấu tới hoạt động thương mại toàn cầu và đe dọa sự ổn định của nền kinh tế thế giới. Ðể tránh các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại, nhiều hãng vận tải buộc phải tạm dừng di chuyển tàu qua Biển Ðỏ và kênh đào Suez, thay đổi lộ trình, theo đó di chuyển qua Mũi Hảo Vọng ở Nam Phi - một lộ trình dài hơn, tiêu tốn nhiều nhiên liệu cho chuyến đi, kéo theo tăng chi phí vận chuyển hàng hóa.

Những hành động đáp trả lẫn nhau không có hồi kết đang dẫn tới sự tắc nghẽn nghiêm trọng ở tuyến vận tải hàng hải huyết mạch, ảnh hưởng xấu tới hoạt động thương mại toàn cầu và đe dọa sự ổn định của nền kinh tế thế giới.

Trong tháng 7/2024, giá cước vận tải container chở hàng từ Thượng Hải đến Bờ Tây nước Mỹ đã tăng lên mức cao kỷ lục là 8.100 USD, dù số lượng hàng vận chuyển bằng đường biển thấp hơn mức đạt được hồi đầu đại dịch Covid-19. Hãng vận tải biển Maersk của Ðan Mạch cảnh báo, khách hàng cần sẵn sàng cho hóa đơn thanh toán tiền vận chuyển tăng, khi hành trình kéo dài làm tăng 40% chi phí nhiên liệu.

Các hãng vận tải biển phải điều động thêm tàu cũng như thiết bị khiến năng lực của ngành vận tải tuyến châu Á-châu Âu suy giảm từ 15-20% trong quý II năm nay. Doanh thu hằng năm từ kênh đào Suez ở Ai Cập đã giảm gần 25% trong năm tài chính vừa qua.

Ngành vận tải biển được coi là “xương sống” của thương mại quốc tế và cuộc khủng hoảng tại Biển Ðỏ khiến các nền kinh tế đứng trước nguy cơ tăng trưởng chậm. Với Liên minh châu Âu (EU), 23% tổng lượng hàng hóa nhập khẩu từ châu Á đến bằng đường biển, trong đó phần lớn đi qua kênh đào Suez. Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) kiêm Cao ủy thương mại EU Valdis Dombrovskis cảnh báo, khối này đang đối mặt nguy cơ giá tiêu dùng tăng và tăng trưởng chậm lại do sự gián đoạn vận chuyển hàng hóa qua Biển Ðỏ.

Ðánh giá rằng các cuộc tấn công đáp trả nhau trên Biển Ðỏ cho thấy “một cấp độ bạo lực mới và nguy hiểm”, Ðặc phái viên Liên hợp quốc về Yemen Hans Grundberg nêu rõ, điều đáng báo động là không có dấu hiệu giảm leo thang, chứ chưa nói đến một giải pháp cho vấn đề này. Trong khi “lò lửa” ở Trung Ðông vẫn rực cháy với những “mồi lửa” mới và xung đột ở Gaza có nguy cơ trở thành một cuộc chiến tranh toàn diện tại khu vực, triển vọng Biển Ðỏ tan sóng gió vẫn còn rất xa vời .

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng. 

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: Quang Vinh/TTXVN)

Quan hệ bình đẳng, cùng có lợi

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov vừa thực hiện chuyến công du 4 nước châu Phi, gồm Ethiopia, Niger, Mozambique và Burundi, gửi đi thông điệp mạnh mẽ về việc Moskva tiếp tục hỗ trợ Lục địa Đen bảo đảm an ninh, phát triển kinh tế, tăng cường vị thế quốc tế.

Một tòa nhà bị hư hỏng tại quận Shevchenkivskyi ở Thủ đô Kiev, Ukraine ngày 21/7/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngã rẽ nguy hiểm trong xung đột tại Ukraine

Cuộc xung đột tại Ukraine bước vào ngã rẽ mới đầy sóng gió, với những đòn tấn công của Nga và Ukraine với cường độ và quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu chiến lược của nhau. Cùng với đó, khoảng trống ngoại giao giữa lúc xung đột leo thang đang gây lo ngại làm chậm nỗ lực tìm kiếm hòa bình.