Phú Thọ coi trọng giáo dục di sản trong trường học

Những năm qua, giáo dục di sản trong dạy và học ở trường phổ thông được nhiều trường tại tỉnh Phú Thọ triển khai hiệu quả. Kết quả việc giáo dục di sản trong trường học góp phần bảo tồn và phát huy giá trị các di sản văn hóa, di tích lịch sử trên địa bàn tỉnh.

Thứ Ba, ngày 06/02/2024 - 06:25

Tiết học hát Xoan của học sinh Trường tiểu học Phượng Lâu, thành phố Việt Trì (Phú Thọ).

Theo thống kê, trên địa bàn tỉnh Phú Thọ hiện có gần 970 di tích lịch sử, văn hóa; trong đó, có hơn 300 di tích đền, đình, miếu đã được Nhà nước xếp hạng; tiêu biểu như Khu di tích lịch sử Đền Hùng, Hùng Vương Tổ Miếu, Đền Tiên, Đình Hùng Lô, Miếu Lãi Lèn (thành phố Việt Trì), Đền Mẫu Âu Cơ (huyện Hạ Hòa), Đền Lăng Sương (huyện Thanh Thủy)... Ngoài ra, Phú Thọ còn có hai di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO công nhận là Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương và Hát Xoan Phú Thọ.

Hằng năm, Sở Giáo dục và Đào tạo ban hành các văn bản chỉ đạo các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh triển khai công tác phối hợp thực hiện bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa, giá trị các di tích lịch sử trong trường học; đồng thời ban hành nhiều nội dung hướng dẫn gửi các cơ sở giáo dục về nhiệm vụ trọng tâm giữ gìn và phát huy giá trị các di sản văn hóa Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương và Hát Xoan Phú Thọ.

Mô hình trường học gắn bảo vệ các di sản văn hóa, tìm hiểu di tích lịch sử đã được triển khai sâu rộng đến tất cả cấp học ở các địa phương trong tỉnh. Trong đó, có 47 mô hình điểm phù hợp từng địa phương giúp học sinh hiểu hơn về các giá trị truyền thống, giá trị trường tồn của các di sản văn hóa, di tích lịch sử có tác động to lớn đến công tác bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa đặc sắc ở địa phương.

Cô giáo Lê Thị Thu, giáo viên Trường phổ thông Dân tộc bán trú trung học cơ sở Thu Cúc (xã Thu Cúc, huyện Tân Sơn) chia sẻ, những năm qua, nhà trường đã chú trọng việc giáo dục di sản cho học sinh. Trong từng năm học, nhà trường cũng đã xây dựng kế hoạch giáo dục địa phương thông qua các môn học như Đạo đức, Mỹ thuật, Âm nhạc...

Cô giáo Bùi Thị Thanh Huyền, Trường trung học cơ sở Vũ Duệ, huyện Lâm Thao cho biết, để việc giáo dục lịch sử địa phương đạt chất lượng, nhà trường đã có nhiều cách làm như tổ chức các phần thi hỏi-đáp trong các tiết học, các buổi sinh hoạt ngoại khóa hoặc lồng ghép vào các đề kiểm tra. Ngoài ra, nhà trường còn thường xuyên tổ chức cho học sinh tham quan tại các di tích lịch sử, di sản văn hóa nhằm giúp các em hiểu rõ hơn về đất nước, con người trên quê hương đất Tổ…

Việc các cơ sở giáo dục tổ chức các hoạt động cho học sinh tìm hiểu giá trị các di sản, di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh tiêu biểu của địa phương nhằm tạo điều kiện cho học sinh không chỉ thụ động nghe giảng, nghe thuyết minh giới thiệu một chiều, mà giúp các em chủ động, tự giác tìm hiểu trước, trao đổi, tự khám phá thực tế di tích, tự rút ra kết luận, bài học để bổ sung kiến thức.

Học sinh tham gia giáo dục di sản, tìm hiểu di tích lịch sử không chỉ được xem, nghe, nhìn một cách đơn thuần mà được trải nghiệm qua việc tự khám phá, tìm hiểu qua nhiều kênh thông tin; giúp học sinh biết cách hỏi, chia sẻ, chắt lọc thông tin để bổ sung kiến thức cho bản thân, từ đó tạo sự thích thú, ham học hỏi, khám phá cho học sinh.

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Phú Thọ Nguyễn Văn Mạnh cho biết, trong Chương trình giáo dục phổ thông mới, giáo dục địa phương là hoạt động có ý nghĩa trong các hoạt động dạy học và giáo dục của nhà trường nhằm trang bị cho học sinh những hiểu biết cơ bản về văn hóa, lịch sử, địa lý, kinh tế, xã hội.

Các hoạt động giáo dục địa phương góp phần bồi dưỡng cho học sinh tình yêu quê hương, ý thức tìm hiểu, vận dụng những điều đã học để góp phần bảo tồn những giá trị văn hóa đặc sắc của tỉnh và có vai trò đặc biệt quan trọng trong bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể. Đến nay, hầu hết cán bộ quản lý giáo dục, giáo viên ở các trường đã nhận thức rõ về vai trò, ý nghĩa của sử dụng di sản trong dạy học đối với việc hình thành các kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, góp phần phát triển năng lực của học sinh.

Nhiều thầy, cô giáo cho biết, công việc sưu tầm tư liệu, hình ảnh và xử lý thông tin, viết báo cáo và trình bày kết quả đã tác động tích cực, giúp đỡ họ rất nhiều trong việc triển khai áp dụng, sử dụng di sản trong dạy học vào các bài học cụ thể của các bộ môn Lịch sử, Địa lý, Âm nhạc hay bộ môn giáo dục địa phương...

Thời gian tới, ngành giáo dục Phú Thọ tiếp tục tăng cường công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức của cán bộ quản lý giáo dục, giáo viên, học sinh về vai trò, ý nghĩa của các di sản văn hóa, di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh đặc sắc trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, ngành cũng tăng cường biên soạn và bổ sung các tài liệu, các băng đĩa, các tiết dạy minh họa để giáo viên, học sinh tham khảo trong giảng dạy, học tập; không ngừng đổi mới, nâng cao chất lượng chương trình giáo dục di sản văn hóa trong nhà trường; coi đây là một trong những giải pháp quan trọng để bảo vệ và phát huy giá trị các di sản văn hóa dân tộc, các di tích lịch sử tiêu biểu ở địa phương.

Bài và ảnh: Ngọc Long

giáo dục di sản học hát Xoan bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa giá trị phát huy