Nỗi ám ảnh mang tên khủng bố

Từ vụ tấn công khủng bố tại một nhà hát của Nga hồi tháng 3/2024 cho đến vụ tấn công nhằm vào chợ Giáng sinh ở Đức cách đây vài ngày đã cho thấy chủ nghĩa khủng bố ngày càng lan rộng. Tại châu Âu, khi các đảng cực hữu với tư tưởng chống nhập cư trỗi dậy mạnh mẽ, những vụ tấn công một lần nữa đặt các chính phủ trước bài toán khó về cân bằng giữa bảo đảm an ninh đất nước và thực hiện nghĩa vụ quốc tế.
Cảnh sát Đức phong tỏa hiện trường vụ tấn công khủng bố. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Cảnh sát Đức phong tỏa hiện trường vụ tấn công khủng bố. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Bầu không khí ảm đạm bao trùm khu vực miền đông nước Đức, nơi diễn ra vụ lao xe kinh hoàng khiến ít nhất 5 người chết và hơn 200 người bị thương ngay trước thềm Giáng sinh. Trong năm 2024, nước Đức từng chứng kiến các vụ tấn công bằng dao, khiến quốc gia châu Âu này buộc phải siết chặt quy định về sở hữu vũ khí. Nhiều cuộc tấn công cũng xảy ra ở các khu vực khác nhau, trong đó phải kể đến vụ tấn công khủng bố tại nhà hát Crocus City Hall của Nga hồi tháng 3/2024 khiến gần 150 người thiệt mạng, gây rúng động dư luận và để lại nỗi đau không gì có thể bù đắp được cho gia đình các nạn nhân.

Phần lớn các vụ tấn công nêu trên đều liên quan đến những đối tượng mang tư tưởng cực đoan và thổi bùng lại những tranh cãi lâu nay về kiểm soát người nhập cư. Tại các nước châu Âu, kể từ làn sóng người nhập cư khổng lồ hồi năm 2015 liên quan tình hình Trung Đông, tâm lý dân tộc chủ nghĩa, kỳ thị và bài nhập cư vẫn luôn âm ỉ trong một bộ phận người dân. Đây cũng là yếu tố dẫn đến hàng loạt diễn biến chính trị mang tính bước ngoặt ở châu Âu, nổi bật là việc đông đảo cử tri Anh chọn đưa nước này rời khỏi Liên minh châu Âu (EU).

Tại Đức, đảng cực hữu Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) với chủ trương siết chặt chính sách nhập cư đang ngày càng nhận được sự hưởng ứng của một bộ phận người dân. Một minh chứng là sau vụ tấn công bằng dao xảy ra ở nước này vào tháng 8/2024 với thủ phạm là người xin tị nạn, đảng cực hữu AfD giành được chiến thắng lịch sử ở hai bang miền đông là Sachsen và Thuringen trong cuộc bầu cử địa phương của nước này. Với vụ tấn công gần đây ở chợ Giáng sinh tại thành phố Magdeburg của Đức, nghi phạm vụ tấn công cũng từng đăng tải trên mạng xã hội những bài viết thể hiện quan điểm cực đoan trong vài tháng qua, trong đó có những phát ngôn bài Hồi giáo và ủng hộ đảng AfD cực hữu.

Trên các nền tảng mạng xã hội, sự thù hận và tư tưởng cực đoan đang gia tăng với tốc độ đáng sợ. Mới đây, liên minh tình báo Five Eyes (gồm năm nước là Mỹ, Anh, Canada, Australia và New Zealand) cảnh báo về số lượng trẻ em bị “cực đoan hóa” trên không gian mạng ngày càng tăng. Tổ chức Tình báo an ninh Australia (ASIO) cho biết, khoảng 20% số vụ chống khủng bố trong danh sách ưu tiên của họ liên quan đến những người trẻ tuổi.

Không khó để lý giải tâm lý bất mãn của một bộ phận người dân nhằm vào người nhập cư ở châu Âu, khi các chính phủ phải gánh chịu mức chi phí lớn dành cho người xin tị nạn, còn người dân lại đang chật vật với cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt. Sự phát triển của truyền thông xã hội với mặt trái là lan truyền thông tin sai lệch cũng châm ngòi cho làn sóng bài trừ, tâm lý nghi kỵ, phân biệt với người nhập cư. Đây là lỗ hổng để các nhóm cực đoan lợi dụng nhằm tìm cơ hội thực hiện các vụ tấn công. Bộ Nội vụ Đức thông báo, trong năm 2023, tỷ lệ tội phạm có động cơ chính trị tại nước này đã tăng 1,9% so với cùng kỳ năm 2022, ghi nhận mức cao kỷ lục là 60.028 vụ. Giới chức nước này nhấn mạnh cần phải bảo vệ người dân trước những mối đe dọa phân biệt chủng tộc và thù địch, chủ nghĩa bài Do thái, bạo lực Hồi giáo.

Trong bối cảnh nhiều khu vực trên thế giới vẫn chìm trong xung đột và làn sóng di cư chạy trốn giao tranh chưa có dấu hiệu lắng dịu, châu Âu vẫn đứng trước bài toán khó, giữa một bên là bảo đảm an ninh, ổn định cho quốc gia và một bên là hoàn thành trách nhiệm nhân đạo quốc tế. Thực tế cho thấy, giải pháp hiệu quả cho cuộc chiến chống khủng bố không thể chỉ đến từ các biện pháp trấn áp và kiểm soát biên giới mà còn phải đến từ tinh thần hòa giải, chung tay xây dựng xã hội hòa bình.

Có thể bạn quan tâm

Một góc đường phố Thủ đô Jakarta của Indonesia. (Ảnh: TTXVN)

Bước chuyển hướng chiến lược của Indonesia

Tuyên bố mới đây của Bộ trưởng Thương mại Indonesia Budi Santoso về việc nước này và Brazil đang thúc đẩy đề xuất xây dựng Thỏa thuận Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Indonesia và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược đáng chú ý trong chính sách ngoại giao kinh tế của Jakarta.

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng.