Nỗ lực ổn định kinh tế của Sri Lanka

Sau nhiều tháng rơi vào khủng hoảng kinh tế, chính trị trầm trọng, chính phủ mới ở Sri Lanka đã được Tổng thống kêu gọi thành lập nhằm tập hợp sức mạnh đoàn kết để đưa đất nước thoát khỏi tình trạng bế tắc hiện nay. Ngoài nỗ lực giành được gói cứu trợ của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), một lộ trình chính sách quốc gia trong 25 năm tới đang được Chính phủ Sri Lanka soạn thảo nhằm giảm nợ công và đưa đất nước trở thành một nền kinh tế xuất khẩu cạnh tranh.
Khu chợ Pettah, thủ đô Colombia, Sri Lanka tháng 4/2022 (Ảnh: REUTERS)
Khu chợ Pettah, thủ đô Colombia, Sri Lanka tháng 4/2022 (Ảnh: REUTERS)

Tổng thống Ranil Wickremesinghe đã chính thức mời các nghị sĩ thành lập một chính phủ đoàn kết dân tộc có sự tham gia của tất cả các đảng phái để giúp nước này nhanh chóng phục hồi sau cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ hiện nay. Tổng thống Wickremesinghe tuyên bố: “Trên cương vị tổng thống, tôi muốn bắt đầu một hành trình mới.

Tôi muốn tập hợp tất cả các bên, tiếp tục hành trình này và thành lập một chính phủ có sự tham gia của tất cả các đảng phái”. Ông cho biết, nền kinh tế Sri Lanka được dự báo tiếp tục suy giảm 7% trong năm nay nhưng sẽ hồi phục vào năm tới. Tổng thống Wickremesinghe khẳng định, ban lãnh đạo đất nước đang nỗ lực ổn định tình hình và xây dựng nền kinh tế hướng đến tăng trưởng vào năm 2023, năm 2024.

Đây được cho là một nhiệm vụ khó khăn nhưng cần thực hiện ngay thời điểm này. Theo truyền thông địa phương, đảng đối lập chính Samagi Jana Balawegaya (SJB) ở Sri Lanka sẽ không tham gia chính phủ, một số nghị sĩ trong SJB sẽ tham gia với tư cách cá nhân. Trong khi đó, Mặt trận Tự do quốc gia (NFF) đã cam kết ủng hộ Tổng thống Wickremesinghe.

Sri Lanka đã trải qua nhiều tháng thiếu lương thực và nhiên liệu, mất điện kéo dài, lạm phát tăng nhanh, sau khi cạn kiệt ngoại tệ không nhập khẩu được các mặt hàng thiết yếu, dẫn tới cuộc khủng hoảng kinh tế chưa từng có. Tháng 4 vừa qua, Sri Lanka thông báo không thể trả nợ nước ngoài, trị giá khoảng 12 tỷ USD và cần phải trả 21 tỷ USD nợ vào cuối năm 2025. Ngày 20/7 vừa qua, Quốc hội Sri Lanka đã bầu ông Ranil Wickremesinghe làm Tổng thống mới thay thế ông Gotabaya Rajapaksa, người đã rời khỏi Sri Lanka và thông báo từ chức.

Theo Chương trình Lương thực thế giới (WFP), gần 5 triệu người (tương đương 22% dân số Sri Lanka) cần viện trợ lương thực. Trong báo cáo đánh giá mới nhất, WFP cho biết, do giá thực phẩm tăng vọt, hơn 83% số hộ gia đình ở nước này phải bỏ bữa, cắt giảm khẩu phần ăn hoặc mua thực phẩm kém chất lượng hơn. Số người nhận cứu trợ trực tiếp của nhà nước đã tăng gần gấp đôi trong năm qua với hơn 90% dân số trông cậy vào nguồn hỗ trợ tài chính của chính phủ, trong đó có khoảng 1,6 triệu viên chức nhà nước.

Lạm phát của Sri Lanka đã lên mức 60,8% trong tháng 7 vừa qua. Tuy nhiên, các nhà kinh tế học tư nhân cho rằng, con số thực tế còn cao hơn 100%, chỉ đứng sau Zimbabwe.

Sri Lanka đã tái khởi động các cuộc đàm phán với IMF về một gói cứu trợ trong bốn năm và đã hoàn thiện kế hoạch tái cơ cấu nợ nước ngoài. Dự kiến, Sri Lanka sẽ sớm gửi bản kế hoạch đến IMF và đàm phán với các quốc gia cho vay. Tân Tổng thống Wickremesinghe hy vọng đạt thỏa thuận với IMF ở cấp chuyên viên trước cuối tháng 8, đồng thời cho biết Sri Lanka sẽ phải tìm thêm 3 tỷ USD từ các nguồn khác vào năm tới để giải quyết vấn đề nhập khẩu các mặt hàng thiết yếu, trong đó có nhiên liệu, năng lượng và phân bón. Theo ông, trong bối cảnh kinh tế hiện nay, phải nhiều tháng nữa điều kiện sống của người dân Sri Lanka mới có thể được cải thiện.

Phát biểu trước Quốc hội, Tổng thống Wickremesinghe cho biết, Sri Lanka cần các giải pháp dài hạn và một nền tảng vững chắc để ngăn chặn khủng hoảng kinh tế tái diễn. Ông đồng thời kêu gọi các nhà lập pháp giải quyết cuộc khủng hoảng kinh tế đang làm chao đảo đất nước. Nhà lãnh đạo cảnh báo Sri Lanka đang đối mặt với tình trạng thiếu nhiên liệu do tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế chưa từng có dự báo sẽ tiếp tục kéo dài ít nhất cho đến cuối năm nay.

Tổng thống Wickremesinghe cam kết chính phủ đang nỗ lực hết sức để từng bước khôi phục tình trạng bình thường giữa lúc đất nước chìm trong bất ổn chính trị và xã hội. Theo đó, các kế hoạch ban đầu là cần thực hiện một chương trình kinh tế mang tính hệ thống, tạo ra sự ổn định kinh tế. Những cam kết và nỗ lực của tân Tổng thống Wickremesinghe được hy vọng sẽ đưa Sri Lanka thoát khỏi hố sâu khủng hoảng.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.