Nỗ lực lấp khoảng trống tiêm chủng

Bức tranh y tế toàn cầu vừa xuất hiện một điểm sáng nổi bật, với số lượng trẻ em được tiêm chủng định kỳ đã phục hồi sau khi bị sụt giảm nghiêm trọng trong thời kỳ dịch Covid-19 hoành hành. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế cảnh báo, tình trạng bất bình đẳng trong vấn đề tiêm chủng vẫn tồn tại và gây rủi ro cho sức khỏe cộng đồng.
Trẻ được tiêm vaccine đầy đủ sẽ tăng khả năng miễn dịch.
Trẻ được tiêm vaccine đầy đủ sẽ tăng khả năng miễn dịch.

Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) công bố báo cáo cho biết, số trẻ em được tiêm vaccine định kỳ trong năm 2022 đã tăng bốn triệu trẻ so với năm trước đó. Giám đốc Chương trình tiêm chủng và vaccine của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Kate O’Brien nêu rõ, đây là một tín hiệu tích cực và các nước trên thế giới nhìn chung đang chứng kiến tỷ lệ tiêm chủng phục hồi gần bằng mức trước đại dịch Covid-19.

Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cũng khẳng định, dữ liệu trên phản ánh một thành tựu đáng khích lệ trong công tác tiêm chủng toàn cầu; đồng thời nêu rõ, trẻ em sẽ là đối tượng chịu nhiều thiệt thòi nhất nếu việc “phủ sóng” vaccine không được thúc đẩy.

Trên thực tế, tỷ lệ tiêm chủng thời gian qua trượt dốc nghiêm trọng do dịch Covid-19 bùng phát, cùng ảnh hưởng từ các cuộc xung đột, biến đổi khí hậu và khủng hoảng lương thực. Cách đây không lâu, UNICEF cho biết, khoảng 67 triệu trẻ em trên thế giới bỏ lỡ một phần hoặc toàn bộ các mũi tiêm vaccine cơ bản trong giai đoạn 2019-2021 do các biện pháp phong tỏa và tình trạng gián đoạn trong chăm sóc y tế bởi đại dịch Covid-19. Việc này làm dấy lên nguy cơ bùng phát các bệnh nguy hiểm như bại liệt, sởi…, đe dọa nghiêm trọng sức khỏe trẻ em.

Dù số liệu sơ bộ về tiêm chủng cho thấy những tín hiệu phục hồi, song duy trì đà phát triển tích cực này là thách thức không hề nhỏ, trong bối cảnh hàng loạt vấn đề toàn cầu có nguy cơ làm gián đoạn hoạt động tiêm chủng. Báo cáo của UNICEF cho thấy, vẫn còn 20,5 triệu trẻ em bỏ lỡ ít nhất một mũi tiêm định kỳ trong năm 2022. Con số này cao hơn so với mức 18,4 triệu trẻ vào năm 2019, thời điểm dịch Covid-19 chưa bùng phát. Tỷ lệ bao phủ vaccine ở hầu hết các quốc gia thu nhập thấp cũng phục hồi chậm chạp.

Các chuyên gia y tế có cơ sở để quan ngại về tình trạng bất bình đẳng trong tiếp cận vaccine giữa các nước. Trong số 73 nước từng ghi nhận tỷ lệ tiêm vắc-xin giảm mạnh trong thời kỳ dịch Covid-19, đến nay, chỉ có 15 nước ghi nhận mức độ bao phủ vaccine về lại mức trước đại dịch, trong khi có tới 34 nước ghi nhận tỷ lệ tiếp tục sụt giảm hoặc trì trệ, còn lại là các nước đang trên đà phục hồi.

Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) công bố báo cáo cho biết, số trẻ em được tiêm vaccine định kỳ trong năm 2022 đã tăng bốn triệu trẻ so với năm trước đó. Giám đốc Chương trình tiêm chủng và vaccine của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Kate O’Brien nêu rõ, đây là một tín hiệu tích cực và các nước trên thế giới nhìn chung đang chứng kiến tỷ lệ tiêm chủng phục hồi gần bằng mức trước đại dịch Covid-19.

Đặc biệt ở châu Phi, nhiều trẻ em phải chịu thiệt thòi, không được tiêm chủng định kỳ bởi sống ở các vùng sâu, vùng xa hay ở khu vực xảy ra xung đột. WHO đang phối hợp UNICEF, Liên minh toàn cầu về vaccine và tiêm chủng (GAVI) và Quỹ Bill & Melinda Gates nhằm khắc phục tình trạng suy giảm tiêm chủng định kỳ cho trẻ em. Liên minh GAVI cho biết, liên minh này sẽ tiêm phòng cho 300 triệu trẻ em trong giai đoạn 2021-2025, giúp ngăn ngừa thêm 7-8 triệu ca tử vong.

Một nguyên nhân khiến hoạt động tiêm chủng định kỳ sụt giảm là do một bộ phận người dân có xu hướng phớt lờ việc tiêm vaccine, không chỉ đối với bệnh Covid-19 mà cả những căn bệnh khác. Kết quả một cuộc khảo sát gần đây do Hiệp hội Nhi khoa Brazil (SBP) thực hiện cho thấy, lý do phổ biến nhất khiến các bậc cha mẹ không đưa con mình đi tiêm phòng là sợ tác dụng phụ và không tin tưởng vào hiệu quả của vaccine. Lãnh đạo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh (CDC) Mỹ từng nhận định, thông tin sai lệch về vaccine là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với sức khỏe cộng đồng.

Vaccine đã cứu sống nhiều người, giúp họ tránh được các căn bệnh nguy hiểm và giảm chi phí về y tế. Đặc biệt, tiêm chủng giúp bảo vệ trẻ em trước những nguy cơ bệnh tật ngay trong quãng thời gian đầu đời. Bởi vậy, thúc đẩy bao phủ vaccine đồng đều để không quốc gia nào bị tụt lại phía sau là nhiệm vụ chung cấp thiết của toàn thế giới.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.