Nỗ lực hội nhập của Timor Leste

Tiến trình Timor Leste gia nhập ASEAN thời gian qua ghi nhận những thành quả tích cực, tiếp tục khẳng định quyết tâm và nỗ lực hội nhập khu vực của quốc gia Đông Nam Á này. Việc thúc đẩy nâng tổng số thành viên của “mái nhà chung” lên 11 cũng thể hiện sự đồng lòng của các nước thành viên trong nỗ lực tăng cường đoàn kết, củng cố vai trò trung tâm của ASEAN trong tầm nhìn phát triển của Hiệp hội.
Ảnh: Báo Thế giới và Việt Nam.
Ảnh: Báo Thế giới và Việt Nam.

Timor Leste từ sớm đã nỗ lực thúc đẩy gắn kết với Hiệp hội, như trở thành thành viên Diễn đàn khu vực ASEAN (ARF), gia nhập Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC)… Tháng 3/2011, Timor Leste chính thức nộp đơn xin gia nhập ASEAN.

Sau những đánh giá cần thiết và để đáp ứng mong mỏi của Timor Leste, tháng 11/2022, lãnh đạo các nước ASEAN nhất trí về nguyên tắc kết nạp Timor Leste làm thành viên thứ 11. ASEAN cũng trao quy chế quan sát viên và cho phép Timor Leste tham gia các hội nghị của ASEAN. Sau quá trình xây dựng, lộ trình để Timor Leste gia nhập “gia đình ASEAN” cũng hoàn tất và được Hiệp hội thông qua.

Để được xét duyệt tư cách thành viên đầy đủ, Timor Leste cần đáp ứng các tiêu chí và nghĩa vụ mà Hiệp hội đặt ra. Khẳng định gia nhập ASEAN là ưu tiên hàng đầu của Timor Leste, Đại sứ Timor Leste tại Malaysia Lisualdo Gaspar cho biết, với nỗ lực không ngừng, Timor Leste đã đáp ứng được khoảng 7 trong số 10 tiêu chí bắt buộc. Đại sứ Gaspar nêu rõ, Timor Leste đáp ứng đầy đủ yêu cầu của các trụ cột chính trị và văn hóa-xã hội của Cộng đồng ASEAN. Tuy nhiên, vẫn còn 62 văn bản kinh tế cần hoàn tất.

Timor Leste đang nỗ lực khẳng định là quốc gia năng động, có thể trở thành thành viên của ASEAN. Tuy nhiên, Timor Leste vẫn là nền kinh tế chậm phát triển. GDP bình quân đầu người của nước này năm 2023 ước đạt 4.300 USD. Hơn 40% dân số vẫn sống dưới mức nghèo.

Bởi vậy, Timor Leste đang tập trung đa dạng hóa nền kinh tế, vốn lâu nay phụ thuộc nhiều vào doanh thu từ dầu khí. Ưu tiên của Timor Leste là phát triển nông nghiệp để bảo đảm an ninh lương thực và tạo ra thu nhập. Du lịch cũng được xem là lĩnh vực có tiềm năng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Timor Leste đang tăng cường nỗ lực xây dựng ngành công nghiệp hóa dầu, bao gồm một nhà máy lọc dầu và các cơ sở chế biến khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), qua đó tạo việc làm và kích thích nền kinh tế địa phương. Kế hoạch lắp đặt mạng cáp quang trên toàn quốc của Timor Leste đang trong giai đoạn cuối, dự kiến sẽ tạo thuận lợi cho tiến trình số hóa và phù hợp khung kinh tế số của ASEAN. Ngoài ra, nước này áp dụng cơ chế một cửa ở cấp quốc gia nhằm tạo thuận lợi cho thương mại, tăng cường hội nhập với các thị trường khu vực.

Việc trở thành thành viên ASEAN sẽ mang lại những lợi ích thiết thực cho Timor Leste. Nền kinh tế khu vực với tổng GDP khoảng 3.000 tỷ USD, một thị trường tiêu dùng hơn 650 triệu người, cũng như các hiệp định thương mại tự do (FTA) giữa ASEAN với các đối tác chính là những cánh cửa hợp tác rộng mở.

Trong giai đoạn ngắn và trung hạn, vị thế thành viên sẽ mang lại cho Timor Leste cơ hội tiếp cận các nguồn vốn quan trọng để phát triển đất nước, thông qua các chương trình như Sáng kiến ​​hội nhập ASEAN nhằm thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các nước thành viên.

Bộ trưởng Ngoại giao Malaysia Mohamad Hasan mới đây khẳng định, trên cương vị Chủ tịch ASEAN năm 2025, Malaysia cam kết hỗ trợ Timor Leste trở thành thành viên chính thức của Hiệp hội.

Theo đó, Malaysia sẽ đi đầu trong các nỗ lực nhằm đẩy nhanh việc thực hiện lộ trình gia nhập của Timor Leste, bảo đảm đây là ưu tiên trong các cuộc họp của ASEAN trong năm nay. Bộ trưởng Đầu tư, Thương mại và Công nghiệp Malaysia Abdul Aziz nhấn mạnh, ASEAN sẽ tạo thuận lợi và hỗ trợ để Timor Leste có đủ năng lực tham gia các hiệp định thương mại của khối.

Đánh giá cao sự hỗ trợ của các nước thành viên, Timor Leste kỳ vọng nỗ lực gia nhập ASEAN sớm trở thành hiện thực. Trong tương lai, với 11 thành viên, vị thế và vai trò của ASEAN sẽ được phát huy hơn nữa, đóng góp tích cực vào hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển của khu vực.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa tại cuộc họp báo ở New Delhi, ngày 27/1/2026. (Nguồn: ANI/TTXVN)

FTA giữa Ấn Độ và EU: Bước chuyển tích cực

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ vừa tổ chức thành công Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 16 với dấu mốc đáng nhớ khi hai bên tuyên bố hoàn tất tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA), mở ra cơ hội xây dựng một không gian thương mại rộng lớn với khoảng hai tỷ người tiêu dùng, chiếm gần 25% GDP toàn cầu. 

Một phương tiện quân sự gần thành phố Rawa, gần khu vực biên giới Iraq và Syria. (Ảnh: Xinhua)

Hiểm họa tiềm ẩn về an ninh ở Trung Đông

Lực lượng liên quân đã hoàn tất việc rút quân khỏi các căn cứ nằm trong lãnh thổ liên bang Iraq, đánh dấu sự kết thúc giai đoạn đầu của sứ mệnh quân sự do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Quan hệ Nga-Mỹ: Chưa tạo chuyển biến

Các cuộc gặp mới nhất giữa Nga và Mỹ, cũng như gặp ba bên với Ukraine cho thấy các kênh đối thoại được duy trì, song vẫn chưa đủ để tạo ra những chuyển biến thực chất. 

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc họp báo chung ở Washington. (Ảnh tư liệu-minh họa: ANI/TTXVN)

Dấu ấn ngoại giao Ấn Độ

Những năm gần đây, Ấn Độ không chỉ nổi lên là một hình mẫu thành công trong phát triển kinh tế, mà còn từng bước nâng cao vị thế trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu. Chính sách đối ngoại cân bằng, tự chủ được xem là một nhân tố quan trọng giúp đất nước sông Hằng đứng vững trong một thế giới phân mảnh, cạnh tranh và bất định.

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: TTXVN)

Ưu tiên chiến lược của Nga

Không đơn thuần là báo cáo thường niên, phát biểu của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov tại cuộc họp báo tổng kết đối ngoại năm 2025 được xem như tuyên bố về cách Moskva định vị mình trên bàn cờ quyền lực toàn cầu. 

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) năm 2026 diễn ra tại Davos, Thụy Sĩ. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Lan tỏa tinh thần đối thoại

Hàng nghìn nhân vật nổi tiếng nhất thế giới trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế và chính trị đang tập trung về Davos, một thị trấn nhỏ ở dãy núi Alps của Thụy Sĩ để thảo luận về hàng loạt vấn đề “nóng” toàn cầu.

Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vấn đề Greenland: Phép thử với NATO

Việc Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đe dọa áp thuế lẫn nhau xoay quanh tham vọng của Washington giành quyền kiểm soát Greenland đang phơi bày những rạn nứt mới trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Khe cửa hẹp cho hòa bình ở Ukraine

Khi căng thẳng gia tăng trên chiến trường ở Ukraine, một khe cửa hẹp cho hoạt động ngoại giao vẫn đang hé mở. Tuy vậy, sự mâu thuẫn, giằng co về lợi ích chiến lược giữa các bên tiếp tục là trở ngại lớn, khiến các nỗ lực tìm kiếm hòa bình chưa đạt bước tiến đột phá, thực chất nào.

Các tàu chở hàng chất đầy container tại Cảng Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Hiệp định thương mại tự do FTA: “Lá chắn” của kinh tế thế giới

Cục diện thương mại toàn cầu đang chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ khi chủ nghĩa bảo hộ không ngừng lan rộng. Tuy nhiên, những xu hướng mới cũng dần hình thành và ngày càng rõ nét, trong đó nổi bật là việc các nước đẩy mạnh đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), tạo “lá chắn” bảo vệ nền kinh tế.

Khung cảnh đổ nát do xung đột ở phía bắc Dải Gaza. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Mong manh lộ trình hòa bình ở Gaza

Lộ trình hòa bình ở Dải Gaza ghi nhận tín hiệu tích cực, nhưng vẫn tồn tại nhiều mâu thuẫn khó dàn xếp trong một sớm một chiều. Giới quan sát đang theo dõi sát công tác chuẩn bị cho giai đoạn 2 của kế hoạch hòa bình, nhằm hướng tới một Gaza không còn xung đột và bạo lực, một Gaza với an ninh, hòa bình và ổn định.

Sự phát triển mạnh mẽ của AI tác động mạnh đến thị trường lao động toàn cầu. (Ảnh minh họa)

Bài toán nhân lực và việc làm toàn cầu

Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) vừa ra báo cáo cho biết, thị trường lao động toàn cầu đã biến động mạnh trong nhiều năm qua và sẽ còn thay đổi nhanh hơn nữa. Dự báo trong 5 năm tới, 22% tổng số việc làm hiện nay sẽ thay đổi căn bản, biến mất hoặc được tái tạo, do sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen (phải) và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa. (Ảnh: TTXVN)

Những tính toán chiến lược ở Syria

Trong chuyến thăm Syria mới đây, các nhà lãnh đạo hàng đầu Liên minh châu Âu (EU) đã mang đến cho Damascus những ưu đãi đặc biệt, nhằm hỗ trợ đất nước từng nhiều năm chìm trong xung đột tái thiết và phát triển. Trao “cành ô liu” cho Syria, lợi ích EU nhận lại cũng không hề nhỏ.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Kỳ vọng hợp tác Đức-Ấn Độ

Thủ tướng Đức Friedrich Merz đầu tuần tới thực hiện chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Ấn Độ kể từ khi nhậm chức. Chuyến công du không chỉ phát đi tín hiệu về sự điều chỉnh trong tư duy chiến lược của Berlin mà còn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của New Delhi trong các tính toán dài hạn của châu Âu.

Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. (Nguồn: IRNA/TTXVN)

Lằn ranh đỏ của Iran

Tình hình Trung Đông tiếp tục “dậy sóng”, khi Iran liên tiếp đưa ra tuyên bố xác lập những lằn ranh đỏ không thể xâm phạm. Không chỉ mang tính cảnh báo, động thái này được cho là phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong lập trường của Tehran.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Nhật Bản kỳ vọng nhiều thay đổi

Với tình trạng suy giảm dân số, giá cả leo thang, ảnh hưởng từ các cuộc cạnh tranh chiến lược gay gắt…, năm 2026 được dự báo không phải là một năm có nhiều thuận lợi với Nhật Bản. Tuy vậy, nữ Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định, với sức mạnh nội tại và ý chí vươn lên của người dân, Nhật Bản sẽ đón chào một tương lai tươi sáng.

Quang cảnh một phiên bỏ phiếu của Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khoản ngân sách khiêm tốn dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc

Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua ngân sách thường niên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD. Khoản ngân sách khiêm tốn này dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc, đòi hỏi tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh phải hết sức vun vén, thậm chí là “giật gấu vá vai” mới mong đủ chi tiêu.

Ảnh chụp ngày 16/2/2025 cho thấy quang cảnh thành phố Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh minh họa: TÂN HOA XÃ)

Châu Phi: Một tương lai tươi sáng từ những nỗ lực không mệt mỏi

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo, năm 2026, châu Phi sẽ dẫn đầu thế giới về số lượng nền kinh tế tăng trưởng cao, nhiều quốc gia đạt mức tăng trưởng hơn 6%. Dự báo của IMF về một tương lai tươi sáng cho Lục địa đen, vốn luôn là vùng trũng của thế giới, tới từ những nỗ lực không mệt mỏi của các nước châu Phi.

Các đại biểu chụp ảnh tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN (AEM) lần thứ 57, diễn ra ngày 23/9 tại Malaysia. (Ảnh: ASEAN.ORG)

Con tàu ASEAN vững vàng vượt sóng gió

Năm 2025, một năm nhiều biến động, với những diễn biến phức tạp “phủ bóng” lên môi trường địa chính trị toàn cầu và khu vực Đông Nam Á. Bằng sức mạnh nội tại, con tàu ASEAN vững vàng vượt qua sóng cả, là hình mẫu thành công về hợp tác và liên kết khu vực.

Một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật của quân đội Mỹ. (Ảnh: DEFENSE NEWS)

Đối thoại thay đối đầu

Những tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục là “mớ bòng bong” khó gỡ khi cuộc họp của Hội đồng Bảo an về vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân mới đây đã chứng kiến bất đồng sâu sắc giữa các thành viên cơ quan quyền lực Liên hợp quốc. 

Tuyến đường gom Đại lộ Thăng Long (đoạn qua khu vực gần Thiên Đường Bảo Sơn) chìm trong lớp bụi dày đặc, mịt mù. Cây cối ven đường đổi sang màu trắng đục, phủ đầy lớp bột mịn. (Ảnh: THÙY LINH)

Ô nhiễm không khí: Thách thức nghiêm trọng

Theo Báo cáo chất lượng không khí thế giới năm 2025 do tổ chức IQAir công bố, chỉ có 7 quốc gia đáp ứng ngưỡng PM2.5 theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), còn lại hơn 90% số quốc gia vượt xa mức an toàn.