Những động thái bất ngờ

Mỹ tuyên bố kết thúc chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, chuyển sang giai đoạn bảo đảm an toàn hàng hải và ổn định khu vực. Dù vẫn đe dọa có thể tấn công trở lại nhưng động thái bất ngờ này của Washington cũng đã mang tới tia hy vọng về khả năng mở cánh cửa hòa bình Trung Đông.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng ở Washington, DC, Hoa Kỳ, ngày 5/5/2026. (Ảnh: Li Yuanqing/Xinhua)
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng ở Washington, DC, Hoa Kỳ, ngày 5/5/2026. (Ảnh: Li Yuanqing/Xinhua)

Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Marco Rubio đưa ra tuyên bố chắc nịch, chiến dịch quân sự nhằm vào Iran đã kết thúc. Tuy nhiên, người đứng đầu ngành ngoại giao Mỹ vẫn đe dọa có thể hành động quân sự nếu thấy cần thiết.

Tuyên bố của Bộ trưởng Rubio cũng nói lên suy nghĩ của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông chủ Nhà trắng nhấn mạnh ưu tiên đối thoại hơn đối đầu, mong muốn đạt thỏa thuận hòa bình với Iran. Những động thái từ phía Mỹ gây bất ngờ cho giới quan sát, nhất là sau khi họ chứng kiến các cuộc đối đầu dữ dội trong hơn hai tháng bùng phát xung đột.

Tổng thống Trump cho biết, thỏa thuận với Iran sẽ bao gồm việc chuyển giao số lượng urani làm giàu ở mức độ cao của Tehran cho Washington và Iran ngừng sử dụng các cơ sở hạt nhân ngầm.

Ông Trump cam kết sẽ nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với nước Cộng hòa Hồi giáo nếu hai bên đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột. Tuy nhiên, ông chủ Nhà trắng vẫn không quên đe dọa sẽ “trở mặt” tấn công Iran dữ dội hơn, nếu Tehran không chấp thuận thỏa thuận với Mỹ.

Đáp lại sự sốt sắng của Washington, Bộ Ngoại giao Iran thông báo đang xem xét đề xuất của Mỹ và sẽ sớm chuyển phản hồi tới Pakistan. Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng tuyên bố sẽ bảo đảm hoạt động hàng hải ổn định qua Eo biển Hormuz nếu không còn các mối đe dọa nhằm vào Tehran.

Trong khi đó, hai quan chức giấu tên của Mỹ tiết lộ cho trang tin Axios rằng, Washington và Tehran đang tiến gần tới một thỏa thuận khung nhằm chấm dứt xung đột và mở lại Eo biển Hormuz. Hai bên đang tiến sát tới việc thống nhất một bản ghi nhớ chỉ gói gọn trong một trang giấy nhưng lại mang nội dung to lớn là chấm dứt xung đột và tạo khuôn khổ cho các cuộc đàm phán hạt nhân trong tương lai. Thỏa thuận bao gồm cam kết của Iran về việc tạm ngừng làm giàu urani, trong khi Mỹ đồng ý giải phóng hàng tỷ USD tài sản bị phong tỏa ở nước ngoài của Tehran. Hai bên cũng sẽ dỡ bỏ các hạn chế đối với hoạt động đi lại qua Eo biển Hormuz, vốn là thông tin được cả thế giới mong đợi.

Tuy nhiên, vấn đề hạt nhân chưa bao giờ là bài toán dễ dàng trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran. Trong khi Tehran đề xuất thời hạn tạm ngừng làm giàu urani là 5 năm thì Washington kiên quyết đưa ra khung thời gian lên đến 20 năm.

Trong khi đó, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei cho biết, Tehran đang tập trung nỗ lực nhằm sớm chấm dứt xung đột hiện nay. Tehran khẳng định không có thái độ thù địch với các nước láng giềng, nhất là ở vùng Vịnh, đồng thời nhấn mạnh quan hệ giữa nước Cộng hòa Hồi giáo với các quốc gia trong khu vực dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau và lợi ích chung.

Các động thái xuống thang bất ngờ của Mỹ và Iran đã thổi luồng gió mát dịu cho cộng đồng quốc tế.

Các động thái xuống thang bất ngờ của Mỹ và Iran đã thổi luồng gió mát dịu cho cộng đồng quốc tế. Thủ tướng Pakistan - quốc gia đóng vai trò trung gian quan trọng trong các cuộc thương lượng giữa Mỹ và Iran hiện nay, Shehbaz Sharif bày tỏ hy vọng động lực đàm phán hiện nay sẽ mở đường cho hòa bình tại Trung Đông. Nhà lãnh đạo Pakistan hoan nghênh quyết định của Tổng thống Mỹ về việc ngừng hoạt động hộ tống tàu thương mại qua Eo biển Hormuz. Kế hoạch mang tên “Dự án Tự do” cho phép các lực lượng Mỹ bảo vệ các tàu thương mại đi qua Eo biển Hormuz. Tuy nhiên, dự án này chỉ duy trì trong vỏn vẹn một ngày. Ông Sharif cho rằng bước đi tích cực của Tổng thống Trump sẽ góp phần thúc đẩy hòa bình, ổn định và hòa giải khu vực trong giai đoạn nhạy cảm hiện nay.

Giá vàng, dầu và thị trường chứng khoán thế giới đồng loạt biến động mạnh, cho thấy phản ứng tích cực của thị trường trước tín hiệu khả quan ở Trung Đông, qua đó làm dịu lo ngại về lạm phát cũng như viễn cảnh lãi suất tiếp tục bị neo ở mức cao. Tâm lý của thị trường cũng chính là mong muốn của cộng đồng quốc tế về một Trung Đông ngừng tiếng súng, trả lại sự yên bình và ổn định cho khu vực và thế giới.

Có thể bạn quan tâm

Hội nghị thượng đỉnh về AI diễn ra tại Seoul, Hàn Quốc. (Ảnh: AISUMMIT.CO.KR)

Hàn Quốc kiên định mục tiêu trở thành cường quốc AI

Chính phủ Hàn Quốc vừa công bố các siêu dự án trị giá hàng nghìn tỷ USD với mục tiêu đưa Xứ sở Kim chi trở thành cường quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Giữa làn sóng công nghệ thông tin bùng nổ mạnh mẽ, AI được xác định là “quân bài chiến lược” định hình tương lai phát triển của Hàn Quốc trong những thập niên tới.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và người đồng cấp Nhật Bản Sanae Takaichi. (Nguồn: Văn phòng Thủ tướng Ấn Độ)

Luồng gió mới trong quan hệ Ấn Độ-Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae vừa kết thúc chuyến thăm kéo dài 3 ngày tới Ấn Độ. Điểm nhấn trong chuyến công du được đánh giá là thành công ngoài mong đợi lần này là Hội nghị thượng đỉnh Ấn Độ-Nhật Bản lần thứ 16 - một hoạt động thường niên thể hiện quan hệ nồng thắm giữa hai nền kinh tế lớn thứ 2 và 3 châu Á.

Ảnh minh họa.

Không chủ quan với dịch bệnh

Dịch Ebola vẫn đang diễn biến phức tạp tại Cộng hòa Dân chủ Congo, với tốc độ lây nhiễm nhanh và số lượng ca nhiễm lớn. Đáng lo ngại hơn, trong quá trình truy vết, giới chức y tế châu Phi đã “mất dấu” hàng trăm người được xác nhận dương tính với virus Ebola.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Kỳ vọng và thách thức

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đang thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao để đẩy nhanh tiến trình đưa Kiev gia nhập Liên minh châu Âu (EU) - một trong những mục tiêu chiến lược của quốc gia bên bờ Biển Đen. Tuy vậy, hành trình này được cho là sẽ không êm ả, sự khác biệt quan điểm giữa các nước thành viên EU là một rào cản lớn.

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Phép thử cho quan hệ đồng minh

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước áp lực phải giảm căng thẳng trước thềm Hội nghị thượng đỉnh của liên minh quân sự dự kiến diễn ra vào các ngày 7-8/7 tới tại Thổ Nhĩ Kỳ. Trong bối cảnh Mỹ gia tăng sức ép các đồng minh châu Âu gánh vác nhiều hơn trách nhiệm an ninh...

Các chuyên gia khí tượng Pháp cảnh báo sự xuất hiện quá sớm của các đợt nắng nóng cực đoan trong năm nay có thể gây ra thiệt hại nặng nề về hạ tầng, kinh tế và năng lượng.

Giải pháp của hai bài toán khó

Thế giới đang cùng lúc gánh chịu những tác động nặng nề từ hai cuộc khủng hoảng: Biến đổi khí hậu và chủ quyền năng lượng. Tuy nhiên, giải pháp cho hai bài toán khó nêu trên chỉ có một. Đó là chấm dứt kỷ nguyên của nhiên liệu hóa thạch, đẩy mạnh tiến trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.