Những điều chỉnh, bổ sung trong dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi)

So với Luật Giáo dục đại học hiện hành, dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi) vừa được Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố lấy ý kiến góp ý có nhiều nội dung điều chỉnh, bổ sung, sửa đổi theo hướng bảo đảm tính kế thừa, phát triển và kiến tạo hành lang pháp lý đổi mới phát triển giáo dục đại học.

Trụ sở Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Trụ sở Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Ngày 26/6, Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi) để lấy ý kiến góp ý theo quy định. Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, dự thảo Luật gồm 9 chương và dự kiến 54 điều, được xây dựng bám sát chủ trương của Đảng, phù hợp với Hiến pháp, điều ước quốc tế và thực tiễn trong nước; bảo đảm tính kế thừa, phát triển và kiến tạo hành lang pháp lý đổi mới phát triển giáo dục đại học.

Dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi) quy phạm hóa từ 6 nhóm chính sách lớn gồm: Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, kiến tạo hệ thống quản trị đại học tiên tiến; Hiện đại hóa chương trình và phương thức tổ chức đào tạo, ứng dụng công nghệ tiên tiến và thúc đẩy học tập suốt đời; Định vị cơ sở giáo dục đại học là trung tâm nghiên cứu, đổi mới sáng tạo gắn với đào tạo nhân lực chất lượng cao; Tăng cường huy động các nguồn lực và nâng cao hiệu quả đầu tư hiện đại hóa giáo dục đại học, hợp tác quốc tế bình đẳng; Phát triển đội ngũ giảng viên, nhà khoa học xuất sắc và môi trường học thuật sáng tạo, liêm chính; Đổi mới cách tiếp cận, bảo đảm thực chất trong công tác bảo đảm chất lượng giáo dục đại học.

1-4582.jpeg
Đại học Kinh tế quốc dân (Ảnh minh họa)

So với Luật Giáo dục đại học hiện hành, dự thảo Luật Giáo dục đại học có nhiều nội dung điều chỉnh, bổ sung, sửa đổi.

Dự thảo lược bỏ một số nội dung: Phân loại cơ sở giáo dục đại học theo định hướng nghiên cứu/ứng dụng; điều kiện thành lập trường đại học thành viên trong đại học (trừ đại học quốc gia, đại học vùng); Quy định bắt buộc thành lập hội đồng trường đối với trường thuộc lực lượng vũ trang; Thủ tục hành chính về mở ngành, chương trình, phân hiệu, kiểm định chất lượng; Những quy định trùng lặp, chồng chéo với Luật Giáo dục, Luật Nhà giáo, Luật Viên chức.

"Điều chỉnh nêu trên nhằm giản lược những quy định không còn phù hợp với yêu cầu phát triển giáo dục đại học thời gian tới; chuẩn hóa hệ thống giáo dục đại học nhằm quản lý thống nhất; giảm thủ tục hành chính và những điều khoản đã quy định ở các Luật khác", Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết.

Những nội dung sửa đổi, hoàn thiện tại dự thảo gồm: Xác lập quyền tự chủ pháp định, gắn với trách nhiệm giải trình; Cơ chế tổ chức và hoạt động của hội đồng trường: mô hình, thẩm quyền, quan hệ công tác; Quản lý mở chương trình theo cơ chế hậu kiểm, gắn với lĩnh vực và địa điểm; Kiểm định và công nhận kết quả thực chất từ tổ chức độc lập; Vị trí pháp lý của đại học, trường đại học.

Việc sửa đổi, hoàn thiện này nhằm tăng quyền tự chủ của các trường đại học trong bối cảnh mới; Nâng cao năng lực và hiệu quả hoạt động của hội đồng trường, giải quyết những vướng mắc về hội đồng trường, mối quan hệ giữa hội đồng trường và ban giám hiệu theo quy định của Luật Giáo dục đại học hiện hành; Xác định phạm vi hoạt động của các cơ sở giáo dục trong hoạt động giáo dục đại học.

Dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi) bổ sung các quy định nhằm đón đầu công nghệ giáo dục mới và phát triển nguồn nhân lực phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, cung cấp nguồn nhân lực cho những ngành khoa học mũi nhọn, công nghệ kỹ thuật then chốt.

Những nội dung bổ sung: Giáo dục đại học số, học tập suốt đời, công nhận kết quả học tập tích lũy; Thể chế hóa chi tiết Nghị quyết 57 trong giáo dục đại học (quyền pháp định của tâm nghiên cứu, đổi mới sáng tạo); Học phí, tín dụng ưu đãi, học bổng, đặt hàng, giao nhiệm vụ đào tạo nhân lực chất lượng cao; Phân loại, chuẩn chức danh giảng viên; Nguyên tắc xây dựng môi trường học thuật sáng tạo, liêm chính, bảo đảm chất lượng; Ứng dụng công nghệ số trong kiểm tra, giám sát.

Việc bổ sung các quy định nêu trên nhằm đón đầu công nghệ giáo dục mới và phát triển nguồn nhân lực phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, cung cấp nguồn nhân lực cho những ngành khoa học mũi nhọn, công nghệ kỹ thuật then chốt; đánh giá, tiếp cận và hội nhập giáo dục đại học thế giới; xác định vai trò, vị trí công tác của đội ngũ giảng viên và chế độ đãi ngộ tương xứng, thu hút và trọng dụng nhân tài trong cơ sở giáo dục đại học; quy phạm hóa liêm chính học thuật…

Dự thảo cũng đưa ra những nội dung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính: Giảm tối thiểu 45%) gồm: Hợp nhất 4 thủ tục thành lập trường đại học, thành lập phân hiệu và cấp phép hoạt động đào tạo trường đại học, cấp phép đào tạo phân hiệu thành 1 thủ tục đăng ký hoạt động theo địa điểm; Tích hợp thủ tục cấp phép hoạt động của cơ sở giáo dục đại học, phân hiệu có vốn đầu tư nước ngoài và cấp phép liên kết đào tạo nước; Tích hợp thủ tục gia hạn, điều chỉnh liên kết đào tạo và thủ tục chấm dứt hoạt động liên kết đào tạo; Bỏ các quy định chi tiết, trùng lặp về kiểm định, tổ chức chương trình, tổ chức đào tạo; Dự kiến cắt giảm ít nhất 45% số lượng thủ tục hành chính; Rút ngắn thời gian xử lý khoảng 30%.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính nhằm tiết kiệm chi phí xã hội, tăng năng suất và hiệu quả công việc, gắn trách nhiệm người thực hiện công việc và người đứng đầu đơn vị; thực hiện chủ trương chuyển tiền kiểm sang hậu kiểm.

Có thể bạn quan tâm

Hoạt động nghiên cứu, thực hành tại Đại học Phenikaa. (Ảnh: THƠM VŨ)

Nâng cao hiệu quả hoạt động khoa học, công nghệ trong giáo dục đại học

Cùng với đào tạo, công tác nghiên cứu, phát triển khoa học, công nghệ là một trụ cột quan trọng của giáo dục đại học. Thời gian qua, hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được các cơ sở giáo dục đại học tích cực triển khai nhằm góp phần tạo động lực cho phát triển kinh tế-xã hội đất nước.

Ngày hội quy tụ gần 70 trường đại học và tổ chức giáo dục hàng đầu đại diện cho 17 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu. (Ảnh: BTC)

Hợp tác giáo dục mở rộng ra nhiều cơ hội học tập cho sinh viên Việt Nam tại Liên minh châu Âu

Tuần lễ Giáo dục châu Âu 2026 đã chính thức khép lại sau chuỗi hoạt động sôi nổi diễn ra từ ngày 8-11/10 tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Sự kiện quy tụ gần 70 trường đại học, cơ sở giáo dục đến từ 17 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU), thu hút hơn 2.700 học sinh, sinh viên và phụ huynh.

Các học viên lớp xóa mù chữ ở bản Làng Sáng (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Quản lý bằng dữ liệu với giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ, bảo đảm quyền học tập của người dân

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang xây dựng quy định về điều kiện bảo đảm, quy trình kiểm tra công nhận đạt chuẩn giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ với quan điểm xuyên suốt là bảo đảm quyền học tập của người dân, quản lý dựa trên dữ liệu, nâng cao trách nhiệm trong tổ chức thực hiện, duy trì kết quả giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ.

Ký kết Bản ghi nhớ về hợp tác giáo dục giữa Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Chính phủ Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

24 biên bản hợp tác được trao tại Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số

Trong khuôn khổ Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số, 24 biên bản ghi nhớ (MOU) giữa các cơ quan quản lý giáo dục, cơ sở giáo dục, tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam với các đối tác quốc tế đã được ký kết. Nội dung hợp tác tập trung vào đào tạo, nghiên cứu khoa học, phát triển nguồn nhân lực, giáo dục nghề nghiệp.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: NH)

Đẩy mạnh nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực sức khỏe

Sáng 9/10, tại Hà Nội, Trường đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội tổ chức khai mạc Hội nghị Khoa học sức khỏe với chủ đề “Chăm sóc sức khỏe toàn diện trong kỷ nguyên số”. Hội nghị diễn ra trong hai ngày 9 và 10/10 với 59 báo cáo khoa học thuộc các lĩnh vực y khoa, răng-hàm-mặt, dược và điều dưỡng.

Sinh viên Học viện Ngân hàng trao đổi, thảo luận trong giờ học. (Ảnh: HVNH)

Gắn đào tạo đại học với nhu cầu doanh nghiệp

Nhiều cơ sở giáo dục đại học đang đưa doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào đào tạo, từ xác định nhu cầu nhân lực, xây dựng chương trình đến thực hành, nghiên cứu. Qua đó, liên kết Nhà nước-nhà trường-doanh nghiệp từng bước đi vào thực chất, gắn đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo với nhu cầu thị trường.

Các cơ sở giáo dục và đào tạo của Việt Nam tích cực thúc đẩy hợp tác quốc tế và hội nhập giáo dục, mở rộng quan hệ giữa với các cơ sở đại học, tổ chức giáo dục quốc tế. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

Các cơ sở giáo dục tích cực kết nối, mở rộng hợp tác, học hỏi kinh nghiệm quốc tế

Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số mở ra không gian kết nối các doanh nghiệp công nghệ, cơ sở đại học, tổ chức giáo dục, các đơn vị phát triển giải pháp. Nhiều hoạt động ký kết, hợp tác đã được thực hiện, góp phần mở rộng mạng lưới hợp tác giữa các cơ sở giáo dục, doanh nghiệp trong nước với đối tác quốc tế.

Phiên hội thảo chuyên đề Giáo dục phổ thông. (Ảnh: Bộ Giáo dục và Đào tạo)

Giá trị của AI phải được chứng minh bằng kết quả học tập

AI đang thay đổi cách dạy học và vận hành nhà trường, nhưng số hóa nhiều hơn chưa đồng nghĩa học sinh học tốt hơn. Tại Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số, ngày 8-9/10 tại Hà Nội, các chuyên gia nhấn mạnh giá trị của AI cần được kiểm chứng qua sự tiến bộ về kiến thức, tư duy và năng lực tự học của học sinh.

Quang cảnh tọa đàm chuyên gia “Định hình chân dung nhân tài thời đại 4.0” diễn ra chiều 8/10, trong khuôn khổ IECEE 2026. (Ảnh: BUV)

Trí tuệ nhân tạo làm thay đổi tiêu chí tuyển dụng đối với sinh viên mới tốt nghiệp

Không chỉ đòi hỏi kiến thức chuyên môn, doanh nghiệp ngày càng chú trọng khả năng ứng dụng công nghệ, giải quyết vấn đề, quản lý thời gian, giao tiếp và thích ứng của sinh viên mới tốt nghiệp. Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo (AI) đang bắt đầu làm thay đổi tiêu chí tuyển dụng ở nhiều vị trí việc làm.

Hội thảo quy tụ nhiều học giả, chuyên gia, nhà nghiên cứu và học viên cao học, nghiên cứu sinh trong nước và quốc tế. (Ảnh: FTU)

Hoàn thiện hệ sinh thái đào tạo sau đại học chuẩn quốc tế

Ngày 8/10, tại Hà Nội, Trường đại học Ngoại thương tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế dành cho người học sau đại học (ICGE 2026) với chủ đề "Tái định hình hợp tác trong một thế giới phân mảnh: Bằng chứng từ các doanh nghiệp, thị trường và chính sách".

Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số sáng khai mạc sáng 8/10. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

Giáo dục trong kỷ nguyên số: Hợp tác để làm chủ công nghệ, phát triển con người

Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số tạo diễn đàn thúc đẩy hợp tác quốc tế và hội nhập giáo dục; mở rộng quan hệ giữa các cơ sở giáo dục Việt Nam và các tổ chức giáo dục quốc tế; chia sẻ mô hình, phương pháp và công nghệ đổi mới sáng tạo trong giảng dạy, học tập và quản trị.

Thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ và AI trong trường học

Thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ và AI trong trường học

Hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia (10/10) và Tuần lễ học tập suốt đời năm 2026, sáng 8/10, Ngày hội khoa học và công nghệ cho học sinh phổ thông phường Vĩnh Hưng (Hà Nội) đã được tổ chức tại Trường tiểu học và THCS Vĩnh Hưng với sự tham gia của gần 1.000 học sinh.

Hình ảnh cuộc thi “Tìm hiểu Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám” dành cho học sinh trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Hà Nội. (Ảnh: BAN TỔ CHỨC)

Giáo dục di sản văn hóa ở trường học

Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đặt chỉ tiêu: Đến năm 2030, 100% học sinh, học viên, sinh viên trong hệ thống giáo dục quốc dân được tiếp cận, tham gia hiệu quả, thường xuyên các hoạt động nghệ thuật, giáo dục di sản văn hóa.