Xây dựng nền tảng học thuật chung
Thành công của chuyến đi thể hiện ở việc tạo dựng được một cơ chế hợp tác bền vững, đa tầng nấc, mang tầm chiến lược lâu dài, góp phần hiện thực hóa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước. Việc ký kết Biên bản ghi nhớ với Trường đại học Quan hệ quốc tế quốc gia Moscow (MGIMO) đánh dấu một bước chuyển về chất trong hợp tác giáo dục Việt-Nga. Không dừng lại ở những trao đổi nghi thức, thỏa thuận này đã xác lập ba trụ cột hợp tác then chốt mang tính hệ thống và lâu dài.
Thứ nhất, phát triển giáo trình tiếng Việt, tiếng Nga, tài liệu song ngữ thể hiện tầm nhìn chiến lược trong việc chuẩn hóa và nâng cao chất lượng đào tạo ngôn ngữ. Việc cùng phát triển giáo trình tiếng Việt cho sinh viên Nga và giáo trình tiếng Nga cho sinh viên Việt Nam không chỉ đáp ứng nhu cầu giảng dạy trước mắt, mà quan trọng hơn là tạo ra sự thống nhất về phương pháp và nội dung đào tạo. Điều này đặc biệt có ý nghĩa khi số lượng sinh viên Việt Nam theo học tại Nga và sinh viên Nga quan tâm đến Việt Nam có xu hướng ngày càng tăng. Giáo trình được biên soạn chung sẽ bảo đảm tính chính xác về văn hóa, phù hợp bối cảnh hai nước, đồng thời đáp ứng chuẩn đầu ra của cả hai hệ thống giáo dục.
Thứ hai, hợp tác xuất bản học thuật mở ra cánh cửa đưa tri thức hai nước đến gần nhau hơn. Thông qua việc biên dịch và xuất bản các công trình nghiên cứu khoa học có giá trị, tri thức của các học giả Việt Nam sẽ được giới thiệu rộng rãi tại Nga và ngược lại. Điều này không chỉ thúc đẩy giao lưu học thuật mà còn tạo điều kiện để hai nước học hỏi, chia sẻ kinh nghiệm trong các lĩnh vực cùng quan tâm. Hơn nữa, việc hợp tác xuất bản còn góp phần xây dựng một “không gian tri thức chung”, nơi các học giả hai nước có thể cùng hợp tác nghiên cứu, cùng công bố các công trình khoa học.
Thứ ba, chuyển đổi số trong giáo dục thể hiện sự thích ứng linh hoạt với xu thế toàn cầu. Việc cùng phát triển học liệu số và kết nối hệ thống thư viện điện tử không chỉ khắc phục rào cản địa lý mà còn tạo ra phương thức hợp tác mới, hiện đại và bền vững. Trong bối cảnh công nghệ số phát triển mạnh mẽ, việc xây dựng nền tảng số liên kết với nhau sẽ tạo điều kiện để sinh viên và nghiên cứu sinh hai nước tiếp cận tài liệu học thuật một cách dễ dàng, thuận tiện, đồng thời mở ra cơ hội hợp tác đào tạo trực tuyến giữa các cơ sở giáo dục.
Việc hợp tác với Nhà xuất bản Trường đại học Tổng hợp Quốc gia Moscow mang tên M.V. Lomonosov (MGU) thể hiện bước tiến quan trọng trong việc xây dựng một cơ chế hợp tác xuất bản chuyên nghiệp và bền vững. Không dừng lại ở trao đổi kinh nghiệm quản lý, hợp tác này hướng tới thiết lập một “chuỗi giá trị tri thức” hoàn chỉnh, từ khâu sáng tạo nội dung đến phát hành và quảng bá.
Trao đổi bản quyền tác phẩm giữa hai nhà xuất bản sẽ tạo điều kiện đưa những tác phẩm có giá trị của mỗi nước đến với công chúng nước kia. Điều này đặc biệt có ý nghĩa trong việc góp phần thúc đẩy sự hiểu biết lẫn nhau giữa nhân dân hai nước. Thông qua những trang sách, người dân Nga sẽ hiểu hơn về đất nước, con người, văn hóa Việt Nam và ngược lại. Đây chính là cơ sở để vun đắp tình hữu nghị truyền thống giữa hai dân tộc.
Hợp tác xuất bản chung các công trình khoa học không chỉ nâng tầm hợp tác học thuật mà còn góp phần nâng cao vị thế khoa học của hai nước trên trường quốc tế. Khi các công trình nghiên cứu được xuất bản dưới sự hợp tác của cả hai bên, chúng sẽ có sức ảnh hưởng rộng lớn hơn, đồng thời thể hiện sự trưởng thành trong hợp tác khoa học-công nghệ giữa Việt Nam và Liên bang Nga.
Từ gìn giữ bản sắc đến kiến tạo tương lai
Bên cạnh những thỏa thuận chiến lược, những kết quả đạt được của chuyến công tác còn thể hiện chiều sâu văn hóa thông qua các hoạt động có ý nghĩa nhân văn sâu sắc, hướng đến nhiều đối tượng khác nhau trong xã hội.
Việc trao tặng “Tủ sách tiếng Việt” cho cộng đồng người Việt tại Nga là một hành động thiết thực, thể hiện sự quan tâm sâu sắc đến việc gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc duy trì tiếng Việt trong cộng đồng người Việt ở nước ngoài có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Những cuốn sách được trao tặng không chỉ là công cụ học tập mà còn là “sợi dây” kết nối thế hệ trẻ kiều bào với quê hương, góp phần nuôi dưỡng tình yêu quê hương đất nước và ý thức về cội nguồn.
Chuyến thăm và trao tặng sách cho Trường trung học phổ thông số 488 ở thành phố Saint Petersburg, nơi có Bảo tàng Hồ Chí Minh, mang ý nghĩa đặc biệt khi kết nối quá khứ với tương lai. Hoạt động này không chỉ là sự tri ân đối với lịch sử quan hệ hai nước mà còn là sự “gieo mầm” tri thức, vun đắp tình hữu nghị ngay từ trong nhà trường. Thông qua những cuốn sách, truyện tiếng Việt, học sinh Nga sẽ có cơ hội hiểu hơn về đất nước, con người và văn hóa Việt Nam.
Tương tự, việc trao tặng sách tiếng Việt cho Thư viện Thiếu nhi Quốc gia Liên bang Nga là một sự đầu tư chiến lược cho tương lai. Khi những cuốn sách Việt Nam xuất hiện trong không gian văn hóa của trẻ em Nga, chúng sẽ trở thành cầu nối tự nhiên và hiệu quả để đưa văn hóa Việt Nam đến với thế hệ trẻ Nga. Đây chính là cách “gieo hạt” văn hóa một cách tinh tế và bền vững.
