Ngăn chặn bùng phát xung đột sau đảo chính quân sự ở Guinea

Cộng đồng Kinh tế các nước Tây Phi (ECOWAS) vừa tổ chức hội nghị bất thường nhằm thảo luận về những diễn biến đáng lo ngại sau cuộc đảo chính quân sự ở Guinea. Các nhà lãnh đạo ECOWAS đã nhất trí áp đặt trừng phạt đối với lực lượng đảo chính, kêu gọi tìm lối thoát cho cuộc khủng hoảng ở quốc gia Tây Phi này.

Mamady Doumbouya, chỉ huy của lực lượng đảo chính đã lật đổ Tổng thống Alpha Conde, sau cuộc họp với các đặc phái viên của ECOWAS tại Conakry, Guinea, ngày 10/9/2021. (Ảnh: Reuters)
Mamady Doumbouya, chỉ huy của lực lượng đảo chính đã lật đổ Tổng thống Alpha Conde, sau cuộc họp với các đặc phái viên của ECOWAS tại Conakry, Guinea, ngày 10/9/2021. (Ảnh: Reuters)

Các lệnh trừng phạt ECOWAS áp đặt bao gồm cấm đi lại và đóng băng tài sản, đối với các chỉ huy lực lượng đảo chính tại Guinea. ECOWAS đồng thời kêu gọi Guinea tổ chức bầu cử trong vòng sáu tháng tới nhằm nhanh chóng trở lại chế độ điều hành dân sự. 

Các nhà lãnh đạo 15 quốc gia thành viên cùng cho rằng, giai đoạn chuyển tiếp ở Guinea phải diễn ra trong thời gian ngắn. ECOWAS cũng kêu gọi Liên minh châu Phi (AU), Liên hợp quốc, Liên hiệp châu Âu (EU) ủng hộ các biện pháp trừng phạt đối với lực lượng đảo chính ở Guinea.

Ngay sau khi lực lượng đặc nhiệm tiến hành đảo chính và bắt giữ Tổng thống đương nhiệm Alpha Conde ở Guinea, Liên hợp quốc, EU, Mỹ, Nga và các nước trong khu vực đều lên tiếng phản đối hành động quận sự lật đổ tổng thống ở Guinea, đồng thời kêu gọi triển khai các biện pháp để nhanh chóng đưa Guinea trở lại dưới sự điều hành của một chính quyền dân sự. AU và ECOWAS đã đình chỉ tư cách thành viên của Guinea, yêu cầu khôi phục trật tự Hiến pháp, trả tự do ngay lập tức cho Tổng thống Conde.

Trước sức ép của cộng đồng quốc tế, chính quyền quân sự tại Guinea đã bắt đầu các cuộc đàm phán nhằm bầu ra các nhà lãnh đạo đất nước trên con đường hướng tới chế độ dân sự.

Chỉ huy lực lượng đảo chính Guinea, Trung tá Mamady Doumbouya và các sĩ quan cầm quyền đã gặp các nhà lãnh đạo chính trị, các nhà chức trách tôn giáo và có kế hoạch gặp các nhà ngoại giao nước ngoài, với cam kết thành lập một chính phủ đoàn kết dân tộc. Lực lượng quân sự tuyên bố sẽ bảo đảm quá trình chuyển tiếp, song không đưa ra thời gian biểu cụ thể để khôi phục chính quyền dân sự ở Guinea. 

Hiện lực lượng đảo chính đã đưa các thành viên quân đội nắm giữ nhiều vị trí thống đốc các tỉnh, cũng tuyên bố sẽ trả tự do cho những “tù nhân chính trị” bị bắt giữ dưới thời Tổng thống Conde.

Vụ đảo chính mới nhất tại Guinea là chính biến thứ ba xảy ra tại khu vực Tây và Trung Phi kể từ tháng 4 vừa qua. Bởi thế, các nhà lãnh đạo châu Phi đứng trước áp lực phải ngăn chặn bất ổn ở Guinea có thể làm bùng phát xung đột trong khu vực.

ECOWAS đang nỗ lực tìm giải pháp lâu dài cho cuộc khủng hoảng chính trị ở Guinea, nhằm bảo đảm ổn định, hòa bình và thống nhất trong tiểu vùng Tây Phi.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.