Mục tiêu "xanh hóa" của các nền kinh tế

Hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững, thân thiện với môi trường là xu hướng toàn cầu và không một nền kinh tế nào trên thế giới muốn đứng ngoài. Một loạt chiến lược đầy tham vọng đang được các nước tích cực triển khai, ghi dấu những bước tiến thực chất trong tiến trình phát triển theo hướng chuyển đổi xanh.
Cảng nước sâu Dương Sơn ở Thượng Hải, Trung Quốc năm 2020. (Ảnh: Reuters)
Cảng nước sâu Dương Sơn ở Thượng Hải, Trung Quốc năm 2020. (Ảnh: Reuters)

Trung Quốc vừa công bố kế hoạch thúc đẩy tăng trưởng xanh trong ngành công nghiệp nhằm hướng tới mục tiêu trung hòa carbon. Theo kế hoạch do Bộ Sinh thái và Môi trường Trung Quốc công bố, vào năm 2025, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp có doanh thu tối thiểu hằng năm đạt 20 triệu nhân dân tệ (khoảng 2,96 triệu USD) sẽ giảm 13,5% lượng tiêu thụ năng lượng trên một đơn vị giá trị gia tăng so với năm 2020. Kế hoạch này cũng đặt mục tiêu vào năm 2030, tỷ lệ phương tiện chạy bằng năng lượng mới và năng lượng sạch sẽ chiếm khoảng 40% tổng số phương tiện mới. Lượng phát thải khí CO2 từ ô-tô chở khách và các phương tiện thương mại sẽ giảm tương ứng 25% và 20% so năm 2020.

ASEAN và Hàn Quốc tích cực tăng cường hợp tác trong lĩnh vực kinh tế xanh, xác định chuyển đổi năng lượng không phải là một nhiệm vụ dễ dàng, mà đòi hỏi sự đầu tư lớn và chuyển giao công nghệ hiệu quả. Hàn Quốc cam kết hỗ trợ Quỹ Tài chính xanh xúc tác ASEAN (ACGF), một sáng kiến nhằm góp phần hỗ trợ kỹ thuật và tài chính cho các dự án cơ sở hạ tầng bền vững tại các quốc gia Ðông Nam Á. ASEAN và Hàn Quốc cũng đang lên kế hoạch tổ chức Ðối thoại carbon ASEAN-Hàn Quốc nhằm tạo điều kiện trao đổi kinh nghiệm giữa các bên liên quan về việc định giá carbon thời gian tới.

Kể từ những ngày đầu nhậm chức, Tổng thống Joe Biden đã nâng cao các tham vọng của Mỹ, nền kinh tế số 1 và là nước phát thải lớn thứ 2 thế giới. Trong tài liệu trình Liên hợp quốc theo Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu, Mỹ cam kết đến năm 2030 sẽ giảm từ 50-52% lượng khí thải so mức năm 2005. Bộ Ngoại giao Mỹ mới đây nhấn mạnh, Mỹ cam kết tận dụng thời cơ hiện nay và làm mọi điều có thể, cả trong nước và quốc tế, nhằm bảo đảm không để thập niên mang tính quyết định trong cuộc chiến bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, trôi qua vô ích.

Giới chuyên gia dự báo, "nền kinh tế biển xanh" sẽ sớm định hình tương lai của các đại dương ở Canada, quốc gia có đường bờ biển dài nhất thế giới. Thuật ngữ "nền kinh tế biển xanh" lần đầu được các đảo quốc như Fiji, Bahamas... ủng hộ để mang lại nhiều lợi ích hơn từ các ngành kinh tế biển. Phát triển nền kinh tế biển xanh có nghĩa là thiết lập các không gian đại dương và các ngành công nghiệp công bằng về mặt xã hội, bền vững với môi trường và đem lại lợi nhuận kinh tế.

Tại châu Âu, Ủy ban châu Âu (EC) cũng mới thông qua gói hỗ trợ 2,98 tỷ USD dành riêng cho Ðức nhằm thúc đẩy sự phát triển ngành năng lượng tái tạo, qua đó bảo đảm Berlin và các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) đạt các mục tiêu về biến đổi khí hậu. Gói hỗ trợ này sẽ giúp phát triển ngành năng lượng xanh theo kế hoạch của Chính phủ Ðức đến năm 2028 sẽ đưa vào vận hành hệ thống mạng lưới năng lượng sử dụng để đun nấu hay sưởi ấm dựa trên ít nhất 75% năng lượng sạch.

Chiến lược chuyển đổi xanh, hành động vì khí hậu riêng rẽ của từng nước đều đầy tham vọng. Song, các nhà hoạt động vì môi trường cho rằng, vẫn tồn tại "khoảng trống" trong việc cung cấp tài chính cho các nước dễ bị tổn thương để giúp các quốc gia cùng ứng phó biến đổi khí hậu. Năm 2009, các nước phát triển cam kết đến năm 2020 đóng góp 100 tỷ USD/năm để hỗ trợ các nước dễ bị tổn thương do tác động của thiên tai và biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng. Tuy nhiên, cho đến nay, cam kết này vẫn chưa được các nước giàu đáp ứng. Hội nghị khí hậu định kỳ giữa năm của Liên hợp quốc kết thúc mà không đạt được tiến bộ thực chất về cắt giảm khí nhà kính và các mục tiêu thích ứng biến đổi khí hậu, để lại một "núi công việc" trước thềm Hội nghị lần thứ 27 Các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP27), dự kiến diễn ra tại Ai Cập tháng 11 tới.

Có thể bạn quan tâm

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng dịch Ebola tại khu vực y tế Bulape, miền trung Cộng hòa dân chủ Congo, tháng 9/2025. (Ảnh: WHO/XINHUA)

Nỗ lực tự chủ y tế tại châu Phi

Hành trình hướng đến tự chủ chiến lược trong sản xuất các loại vaccine, bảo đảm an ninh y tế của châu Phi đang là nhu cầu cấp bách, xuất phát từ những bài học rút ra trong giai đoạn dịch Covid-19 hoành hành.

Cờ EU tung bay bên ngoài Trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Xinhua)

Tham vọng chiến lược và năng lực thực tế trong kế hoạch ngân sách của EU

Ngân sách là vấn đề thường dấy lên tranh cãi trong Liên minh châu Âu, khi các nước thành viên duy trì những quan điểm khác biệt về quy mô đóng góp và phân bổ tài chính. Hiện Liên minh Cờ xanh đang đứng trước bài toán cân bằng giữa tham vọng chiến lược và năng lực thực tế của các nước liên quan đến kế hoạch ngân sách dài hạn...

Hiện trường vụ tấn công tại một khu chợ ở Omdurman, Sudan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Sudan chưa yên bình

Giao tranh tại Sudan đang gia tăng trên nhiều mặt trận, làm thay đổi cục diện kiểm soát giữa Quân đội Sudan (SAF) với phe đối lập là Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) và Phong trào Giải phóng nhân dân Sudan-Bắc (SPLM-N). Xung đột gia tăng đẩy dân thường vào thế mắc kẹt giữa hai làn đạn.