Mục tiêu "xanh hóa" của các nền kinh tế

Hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững, thân thiện với môi trường là xu hướng toàn cầu và không một nền kinh tế nào trên thế giới muốn đứng ngoài. Một loạt chiến lược đầy tham vọng đang được các nước tích cực triển khai, ghi dấu những bước tiến thực chất trong tiến trình phát triển theo hướng chuyển đổi xanh.
Cảng nước sâu Dương Sơn ở Thượng Hải, Trung Quốc năm 2020. (Ảnh: Reuters)
Cảng nước sâu Dương Sơn ở Thượng Hải, Trung Quốc năm 2020. (Ảnh: Reuters)

Trung Quốc vừa công bố kế hoạch thúc đẩy tăng trưởng xanh trong ngành công nghiệp nhằm hướng tới mục tiêu trung hòa carbon. Theo kế hoạch do Bộ Sinh thái và Môi trường Trung Quốc công bố, vào năm 2025, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp có doanh thu tối thiểu hằng năm đạt 20 triệu nhân dân tệ (khoảng 2,96 triệu USD) sẽ giảm 13,5% lượng tiêu thụ năng lượng trên một đơn vị giá trị gia tăng so với năm 2020. Kế hoạch này cũng đặt mục tiêu vào năm 2030, tỷ lệ phương tiện chạy bằng năng lượng mới và năng lượng sạch sẽ chiếm khoảng 40% tổng số phương tiện mới. Lượng phát thải khí CO2 từ ô-tô chở khách và các phương tiện thương mại sẽ giảm tương ứng 25% và 20% so năm 2020.

ASEAN và Hàn Quốc tích cực tăng cường hợp tác trong lĩnh vực kinh tế xanh, xác định chuyển đổi năng lượng không phải là một nhiệm vụ dễ dàng, mà đòi hỏi sự đầu tư lớn và chuyển giao công nghệ hiệu quả. Hàn Quốc cam kết hỗ trợ Quỹ Tài chính xanh xúc tác ASEAN (ACGF), một sáng kiến nhằm góp phần hỗ trợ kỹ thuật và tài chính cho các dự án cơ sở hạ tầng bền vững tại các quốc gia Ðông Nam Á. ASEAN và Hàn Quốc cũng đang lên kế hoạch tổ chức Ðối thoại carbon ASEAN-Hàn Quốc nhằm tạo điều kiện trao đổi kinh nghiệm giữa các bên liên quan về việc định giá carbon thời gian tới.

Kể từ những ngày đầu nhậm chức, Tổng thống Joe Biden đã nâng cao các tham vọng của Mỹ, nền kinh tế số 1 và là nước phát thải lớn thứ 2 thế giới. Trong tài liệu trình Liên hợp quốc theo Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu, Mỹ cam kết đến năm 2030 sẽ giảm từ 50-52% lượng khí thải so mức năm 2005. Bộ Ngoại giao Mỹ mới đây nhấn mạnh, Mỹ cam kết tận dụng thời cơ hiện nay và làm mọi điều có thể, cả trong nước và quốc tế, nhằm bảo đảm không để thập niên mang tính quyết định trong cuộc chiến bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, trôi qua vô ích.

Giới chuyên gia dự báo, "nền kinh tế biển xanh" sẽ sớm định hình tương lai của các đại dương ở Canada, quốc gia có đường bờ biển dài nhất thế giới. Thuật ngữ "nền kinh tế biển xanh" lần đầu được các đảo quốc như Fiji, Bahamas... ủng hộ để mang lại nhiều lợi ích hơn từ các ngành kinh tế biển. Phát triển nền kinh tế biển xanh có nghĩa là thiết lập các không gian đại dương và các ngành công nghiệp công bằng về mặt xã hội, bền vững với môi trường và đem lại lợi nhuận kinh tế.

Tại châu Âu, Ủy ban châu Âu (EC) cũng mới thông qua gói hỗ trợ 2,98 tỷ USD dành riêng cho Ðức nhằm thúc đẩy sự phát triển ngành năng lượng tái tạo, qua đó bảo đảm Berlin và các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) đạt các mục tiêu về biến đổi khí hậu. Gói hỗ trợ này sẽ giúp phát triển ngành năng lượng xanh theo kế hoạch của Chính phủ Ðức đến năm 2028 sẽ đưa vào vận hành hệ thống mạng lưới năng lượng sử dụng để đun nấu hay sưởi ấm dựa trên ít nhất 75% năng lượng sạch.

Chiến lược chuyển đổi xanh, hành động vì khí hậu riêng rẽ của từng nước đều đầy tham vọng. Song, các nhà hoạt động vì môi trường cho rằng, vẫn tồn tại "khoảng trống" trong việc cung cấp tài chính cho các nước dễ bị tổn thương để giúp các quốc gia cùng ứng phó biến đổi khí hậu. Năm 2009, các nước phát triển cam kết đến năm 2020 đóng góp 100 tỷ USD/năm để hỗ trợ các nước dễ bị tổn thương do tác động của thiên tai và biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng. Tuy nhiên, cho đến nay, cam kết này vẫn chưa được các nước giàu đáp ứng. Hội nghị khí hậu định kỳ giữa năm của Liên hợp quốc kết thúc mà không đạt được tiến bộ thực chất về cắt giảm khí nhà kính và các mục tiêu thích ứng biến đổi khí hậu, để lại một "núi công việc" trước thềm Hội nghị lần thứ 27 Các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP27), dự kiến diễn ra tại Ai Cập tháng 11 tới.

Có thể bạn quan tâm

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.

Tàu chở dầu thô cập cảng ở Mundra, Ấn Độ sau khi băng qua eo biển Hormuz, ngày 18/3/2026. (Ảnh: ANI/TTXVN)

Đối phó cú sốc nguồn cung

“Nút thắt” tại eo biển Hormuz đang làm chao đảo nền kinh tế thế giới, khi hàng triệu thùng dầu biến mất khỏi thị trường mỗi ngày. Không dừng lại ở giá năng lượng, cú sốc đang lan nhanh sang chuỗi cung ứng, lạm phát và tăng trưởng toàn cầu, kéo theo nguy cơ về một cuộc khủng hoảng có thể tồi tệ hơn cả đại dịch Covid-19.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vừa hợp tác, vừa cạnh tranh

Sau nhiều tháng trì hoãn, Nghị viện châu Âu (EP) vừa “bật đèn xanh” cho thỏa thuận thương mại giữa Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ, kèm theo một số điều kiện.