Làn sóng di cư chưa giảm nhiệt

Dù áp dụng nhiều biện pháp ngăn chặn nhưng vấn đề người di cư trái phép vẫn không hề "giảm nhiệt". Làn sóng di cư tiếp tục lan rộng ở châu Mỹ, châu Âu và châu Phi, đe dọa tính mạng của chính những người tham gia.
Cảnh sát làm việc gần hiện trường sau khi ít nhất 18 người được tìm thấy đã chết ở Bulgaria trong một chiếc xe tải gần thủ đô Sofia,. Ảnh: REUTERS
Cảnh sát làm việc gần hiện trường sau khi ít nhất 18 người được tìm thấy đã chết ở Bulgaria trong một chiếc xe tải gần thủ đô Sofia,. Ảnh: REUTERS

Giám đốc Cơ quan Ðiều tra quốc gia Bulgaria Borislav Safarov cho biết, cảnh sát Bulgaria vừa lục soát một chiếc xe tải chở gỗ khả nghi đỗ trên đường vành đai cao tốc của thủ đô Sofia. Sau khi thùng xe được mở ra, cảnh sát phát hiện 52 người tị nạn Afghanistan, trong đó có năm trẻ em, được che giấu phía sau các khúc gỗ. Tuy nhiên, điều đau lòng là có tới 18 người tị nạn, trong đó có cả trẻ em, đã vĩnh viễn không được nhìn thấy ánh sáng mặt trời. Những người sống sót cũng nhập viện trong tình trạng nguy kịch.

Cảnh sát Bulgaria đã khẩn trương điều tra và bắt giữ ba đối tượng tình nghi liên quan. Dù nguyên nhân khiến 18 người tị nạn xấu số thiệt mạng vẫn đang được điều tra nhưng phía cảnh sát loại trừ khả năng do tai nạn giao thông. Bộ trưởng Y tế Bulgaria Asen Medzhidiev nhận định, các nạn nhân tử vong do thiếu dưỡng khí. Theo ông, họ bị nhốt quá lâu trong điều kiện không có bình dưỡng khí, lạnh, ướt và không được ăn trong nhiều ngày.

Bulgaria nằm trên tuyến đường được người di cư chủ yếu từ Trung Ðông và Afghanistan sử dụng để vào các nước Liên minh châu Âu (EU). Họ không có ý định lưu lại các nước thành viên EU nghèo như Bulgaria, mà đích đến là các quốc gia Tây Âu giàu có.

Bulgaria gần đây phải tăng cường kiểm soát biên giới phía nam giáp Thổ Nhĩ Kỳ và các khu vực khác để ngăn chặn dòng người di cư ngày càng tăng đổ vào nước này, đồng thời chứng minh quốc gia vùng Balkan có đủ năng lực bảo vệ biên giới bên ngoài của EU.

Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) cũng đang lo lắng trước vụ việc hơn 60.000 người Somalia, chủ yếu là phụ nữ và trẻ em, phải chạy trốn sang Ethiopia những tuần gần đây. Họ sợ trở thành nạn nhân của tên rơi đạn lạc trong các cuộc đụng độ giữa lực lượng an ninh và các bộ tộc ở Las Anod, phía bắc Somalia. Hầu hết những người này đều kiệt sức và bị tổn thương tinh thần nghiêm trọng. Nhiều người trong số họ đã mất người thân, tài sản trong các cuộc đụng độ hoặc bị thất lạc các thành viên gia đình khi chạy loạn. Nhiều gia đình người tị nạn phải trú ẩn ở trường học và các tòa nhà công cộng trong khi những người khác ngủ ngoài trời.

Trong khi đó, Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) lo ngại số trẻ em vượt rừng rậm Darien, nằm giữa biên giới Panama và Colombia, sẽ tăng trong năm 2023 trong bối cảnh làn sóng người di cư sẵn sàng vượt khu rừng thiêng nước độc này để tới Mỹ đang gia tăng.

UNICEF ước tính đến cuối năm 2023, hơn 300.000 người di cư sẽ vượt rừng rậm Darien, trong đó có khoảng 60.000 trẻ em. Con số này tăng so với mức 40.438 trẻ em tới Mỹ năm 2022. Chỉ tính riêng tháng 1/2023, có hơn 4.800 trẻ em thực hiện hành trình nguy hiểm này, cao gấp bảy lần so với cùng kỳ năm 2022. Nếu trước đây chỉ có người trưởng thành thực hiện hành trình vượt rừng Darien thì trong bốn năm trở lại đây, hiện tượng cả gia đình tham gia lộ trình này đã trở nên phổ biến. Năm 2022, số người di cư vượt rừng Darien tăng lên mức kỷ lục 248.000 người.

Cảnh báo của UNICEF là không thừa khi vài ngày trước xảy ra vụ xe khách chở người di cư lao xuống vực tại Panama khiến 39 người chết, trong đó có cả trẻ em và đây cũng là tai nạn thảm khốc nhất với người di cư tại quốc gia Trung Mỹ. Mỗi năm, hàng trăm nghìn người di cư cố vượt rừng rậm Darien - nút thắt cổ chai bắt buộc phải đi qua với những người di cư trái phép bằng đường bộ từ Nam Mỹ tới Bắc Mỹ giàu có, bất chấp địa hình hiểm trở, thời tiết khắc nghiệt và các loại tội phạm như buôn người, cướp bóc, tống tiền và lạm dụng tình dục.

Các chuyên gia UNHCR cảnh báo, người di cư cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi dấn thân vào hành trình đầy nguy hiểm rời bỏ quê hương, thậm chí có thể phải đánh đổi bằng mạng sống của chính mình.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.