Làn sóng di cư chưa giảm nhiệt

Dù áp dụng nhiều biện pháp ngăn chặn nhưng vấn đề người di cư trái phép vẫn không hề "giảm nhiệt". Làn sóng di cư tiếp tục lan rộng ở châu Mỹ, châu Âu và châu Phi, đe dọa tính mạng của chính những người tham gia.
Cảnh sát làm việc gần hiện trường sau khi ít nhất 18 người được tìm thấy đã chết ở Bulgaria trong một chiếc xe tải gần thủ đô Sofia,. Ảnh: REUTERS
Cảnh sát làm việc gần hiện trường sau khi ít nhất 18 người được tìm thấy đã chết ở Bulgaria trong một chiếc xe tải gần thủ đô Sofia,. Ảnh: REUTERS

Giám đốc Cơ quan Ðiều tra quốc gia Bulgaria Borislav Safarov cho biết, cảnh sát Bulgaria vừa lục soát một chiếc xe tải chở gỗ khả nghi đỗ trên đường vành đai cao tốc của thủ đô Sofia. Sau khi thùng xe được mở ra, cảnh sát phát hiện 52 người tị nạn Afghanistan, trong đó có năm trẻ em, được che giấu phía sau các khúc gỗ. Tuy nhiên, điều đau lòng là có tới 18 người tị nạn, trong đó có cả trẻ em, đã vĩnh viễn không được nhìn thấy ánh sáng mặt trời. Những người sống sót cũng nhập viện trong tình trạng nguy kịch.

Cảnh sát Bulgaria đã khẩn trương điều tra và bắt giữ ba đối tượng tình nghi liên quan. Dù nguyên nhân khiến 18 người tị nạn xấu số thiệt mạng vẫn đang được điều tra nhưng phía cảnh sát loại trừ khả năng do tai nạn giao thông. Bộ trưởng Y tế Bulgaria Asen Medzhidiev nhận định, các nạn nhân tử vong do thiếu dưỡng khí. Theo ông, họ bị nhốt quá lâu trong điều kiện không có bình dưỡng khí, lạnh, ướt và không được ăn trong nhiều ngày.

Bulgaria nằm trên tuyến đường được người di cư chủ yếu từ Trung Ðông và Afghanistan sử dụng để vào các nước Liên minh châu Âu (EU). Họ không có ý định lưu lại các nước thành viên EU nghèo như Bulgaria, mà đích đến là các quốc gia Tây Âu giàu có.

Bulgaria gần đây phải tăng cường kiểm soát biên giới phía nam giáp Thổ Nhĩ Kỳ và các khu vực khác để ngăn chặn dòng người di cư ngày càng tăng đổ vào nước này, đồng thời chứng minh quốc gia vùng Balkan có đủ năng lực bảo vệ biên giới bên ngoài của EU.

Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) cũng đang lo lắng trước vụ việc hơn 60.000 người Somalia, chủ yếu là phụ nữ và trẻ em, phải chạy trốn sang Ethiopia những tuần gần đây. Họ sợ trở thành nạn nhân của tên rơi đạn lạc trong các cuộc đụng độ giữa lực lượng an ninh và các bộ tộc ở Las Anod, phía bắc Somalia. Hầu hết những người này đều kiệt sức và bị tổn thương tinh thần nghiêm trọng. Nhiều người trong số họ đã mất người thân, tài sản trong các cuộc đụng độ hoặc bị thất lạc các thành viên gia đình khi chạy loạn. Nhiều gia đình người tị nạn phải trú ẩn ở trường học và các tòa nhà công cộng trong khi những người khác ngủ ngoài trời.

Trong khi đó, Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) lo ngại số trẻ em vượt rừng rậm Darien, nằm giữa biên giới Panama và Colombia, sẽ tăng trong năm 2023 trong bối cảnh làn sóng người di cư sẵn sàng vượt khu rừng thiêng nước độc này để tới Mỹ đang gia tăng.

UNICEF ước tính đến cuối năm 2023, hơn 300.000 người di cư sẽ vượt rừng rậm Darien, trong đó có khoảng 60.000 trẻ em. Con số này tăng so với mức 40.438 trẻ em tới Mỹ năm 2022. Chỉ tính riêng tháng 1/2023, có hơn 4.800 trẻ em thực hiện hành trình nguy hiểm này, cao gấp bảy lần so với cùng kỳ năm 2022. Nếu trước đây chỉ có người trưởng thành thực hiện hành trình vượt rừng Darien thì trong bốn năm trở lại đây, hiện tượng cả gia đình tham gia lộ trình này đã trở nên phổ biến. Năm 2022, số người di cư vượt rừng Darien tăng lên mức kỷ lục 248.000 người.

Cảnh báo của UNICEF là không thừa khi vài ngày trước xảy ra vụ xe khách chở người di cư lao xuống vực tại Panama khiến 39 người chết, trong đó có cả trẻ em và đây cũng là tai nạn thảm khốc nhất với người di cư tại quốc gia Trung Mỹ. Mỗi năm, hàng trăm nghìn người di cư cố vượt rừng rậm Darien - nút thắt cổ chai bắt buộc phải đi qua với những người di cư trái phép bằng đường bộ từ Nam Mỹ tới Bắc Mỹ giàu có, bất chấp địa hình hiểm trở, thời tiết khắc nghiệt và các loại tội phạm như buôn người, cướp bóc, tống tiền và lạm dụng tình dục.

Các chuyên gia UNHCR cảnh báo, người di cư cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi dấn thân vào hành trình đầy nguy hiểm rời bỏ quê hương, thậm chí có thể phải đánh đổi bằng mạng sống của chính mình.

Có thể bạn quan tâm

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng dịch Ebola tại khu vực y tế Bulape, miền trung Cộng hòa dân chủ Congo, tháng 9/2025. (Ảnh: WHO/XINHUA)

Nỗ lực tự chủ y tế tại châu Phi

Hành trình hướng đến tự chủ chiến lược trong sản xuất các loại vaccine, bảo đảm an ninh y tế của châu Phi đang là nhu cầu cấp bách, xuất phát từ những bài học rút ra trong giai đoạn dịch Covid-19 hoành hành.

Cờ EU tung bay bên ngoài Trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Xinhua)

Tham vọng chiến lược và năng lực thực tế trong kế hoạch ngân sách của EU

Ngân sách là vấn đề thường dấy lên tranh cãi trong Liên minh châu Âu, khi các nước thành viên duy trì những quan điểm khác biệt về quy mô đóng góp và phân bổ tài chính. Hiện Liên minh Cờ xanh đang đứng trước bài toán cân bằng giữa tham vọng chiến lược và năng lực thực tế của các nước liên quan đến kế hoạch ngân sách dài hạn...

Hiện trường vụ tấn công tại một khu chợ ở Omdurman, Sudan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Sudan chưa yên bình

Giao tranh tại Sudan đang gia tăng trên nhiều mặt trận, làm thay đổi cục diện kiểm soát giữa Quân đội Sudan (SAF) với phe đối lập là Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) và Phong trào Giải phóng nhân dân Sudan-Bắc (SPLM-N). Xung đột gia tăng đẩy dân thường vào thế mắc kẹt giữa hai làn đạn.