Hoàn thiện hệ thống thủy lợi, thúc đẩy phát triển kinh tế

Những năm gần đây, hệ thống thủy lợi tại khu vực các cù lao Minh, Bảo và An Hóa (Vĩnh Long) được đầu tư nhằm ngăn mặn, trữ ngọt phục vụ nhu cầu sản xuất, sinh hoạt của người dân. Nhờ vậy, nhiều “túi nước ngọt” được hình thành giúp tưới tiêu vườn cây ăn quả, ruộng lúa, hoa màu.

Dự án Hạ tầng thiết yếu hỗ trợ phát triển vùng cây ăn trái hoa kiểng khu vực Mỏ Cày Bắc và Chợ Lách vừa hoàn thành đưa vào sử dụng.
Dự án Hạ tầng thiết yếu hỗ trợ phát triển vùng cây ăn trái hoa kiểng khu vực Mỏ Cày Bắc và Chợ Lách vừa hoàn thành đưa vào sử dụng.

Năm 2020, gia đình ông Lê Văn Tâm, ngụ xã Chợ Lách (Vĩnh Long) chịu thiệt hại nặng nề do vườn sầu riêng bị nước mặn xâm nhập làm cây chết hàng loạt. Khi đó, tại địa phương chưa có hệ thống cống nên vườn cây ăn quả của bà con bị nước từ sông xâm nhập vào mương vườn gây thiệt hại. Vùng đất xưa nay nổi tiếng với vườn cây trĩu quả nhờ nước ngọt quanh năm đã bắt đầu bị ảnh hưởng bởi xâm nhập mặn. Khi được đầu tư xây dựng các cống Vàm Long Huê, Vàm Định Bình giúp cả vùng sản xuất sầu riêng, chôm chôm, hoa kiểng của bà con được bảo vệ an toàn.

Ông Tâm cho biết: “Sau đợt nước mặn xâm nhập vô mương vườn làm cây sầu riêng bị chết, gia đình phải trồng lại. Đến nay, sầu riêng đã bắt đầu cho quả nên rất mừng. Khi hệ thống cống ngăn mặn hoàn thành bà con an tâm sản xuất, không phải canh từng con nước, đo độ mặn để tưới cây như trước vì nước ngọt đã được trữ bên trong kênh”.

Từ năm 2024, cống Tân Phú và Bến Rớ (xã Tân Phú) hoàn thành, đưa vào sử dụng đã giúp bảo vệ vườn cây ăn quả của hàng nghìn hộ dân trong xã. Nước mặn từ sông Tiền và sông Hàm Luông bị ngăn lại và tạo thành “túi nước ngọt” để phục vụ tưới tiêu cho bà con.

Ông Trần Văn Út trồng 1 ha chôm chôm và sầu riêng tại xã Tân Phú cho biết: “Những đợt hạn mặn lịch sử vào năm 2016 và 2020 làm vườn sầu riêng, chôm chôm tại địa phương bị thiệt hại nặng nề. Khi hệ thống cống hoàn thành đã ngăn mặn, trữ nước ngọt cho nên bà con có nước tưới trong mùa hạn mặn”.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Chợ Lách Trần Hữu Nghị cho biết: Sau sáp nhập, xã Chợ Lách là vùng trọng điểm sản xuất cây ăn quả, cây giống, hoa kiểng… rất cần nước ngọt. Thời gian qua, địa phương được đầu tư 10 cống lớn phục vụ ngăn mặn, trữ ngọt cho vùng sản xuất nông nghiệp của người dân. Hiện tại, còn bốn cống gồm: Cái Gà, Cái Tre, Kênh Cũ, Kênh Long Phụng đã kiến nghị đầu tư, khép kín hoàn toàn vùng sản xuất nông nghiệp với diện tích khoảng 3.500 ha. Trong đó, có khoảng 1.000 ha cây giống, hoa kiểng, còn lại là cây ăn quả đặc sản, như: Chôm chôm, sầu riêng, măng cụt, bưởi da xanh...

Tại khu vực ba cù lao Minh, Bảo và An Hóa, các dự án thuộc khu vực Bắc Bến Tre, Nam Bến Tre đã hoàn thành và đưa vào sử dụng, góp phần bảo vệ hàng trăm nghìn héc-ta diện tích cây trồng và phục vụ nước sinh hoạt cho người dân.

Mới đây, tỉnh Vĩnh Long vừa tổ chức lễ khánh thành Dự án Hạ tầng thiết yếu hỗ trợ phát triển vùng cây ăn trái hoa kiểng khu vực Mỏ Cày Bắc và Chợ Lách, với tổng kinh phí hơn 150 tỷ đồng.

Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án nông nghiệp tỉnh Lê Minh Truyền cho biết: “Bước đầu công trình hoàn thành đã phát huy được hiệu quả đầu tư là xây dựng cơ sở hạ tầng thủy lợi, giao thông huyết mạch cần thiết để phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng ổn định, an toàn và bền vững. Đồng thời, ứng phó với các tác động bất lợi của biến đổi khí hậu, nước biển dâng và khai thác tốt lợi thế, tiềm năng có sẵn của vùng để góp phần ổn định đời sống dân cư. Từ đó, chủ động kiểm soát mặn, giữ ngọt, từng bước khép kín khu vực Mỏ Cày Bắc và Chợ Lách cho gần 5.260 ha đất trồng cây ăn quả, cây giống, hoa kiểng của địa phương”.

Hiện tại, tỉnh Vĩnh Long đang triển khai dự án Quản lý nước Bến Tre (thuộc dự án Quản lý nước JICA 3) do Ban Quản lý Đầu tư và Xây dựng Thủy lợi 10 (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) làm chủ đầu tư. Dự án có 8 cống thủy lợi với tổng mức đầu tư 7.578 tỷ đồng. Trong đó, vốn vay ODA Nhật Bản 4.158 tỷ đồng, vốn đối ứng trong nước 3.420 tỷ đồng. Dự án triển khai giai đoạn 2017-2030, với mục tiêu kiểm soát nguồn nước, ứng phó biến đổi khí hậu, bảo đảm sinh kế và phát triển sản xuất nông nghiệp bền vững cho vùng. Năm 2024, hai cống Tân Phú và Bến Rớ đã hoàn thành, đưa vào sử dụng. Đối với hai cống Vàm Nước Trong và Vàm Thơm đang đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng để bàn giao chủ đầu tư.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Nguyễn Quỳnh Thiện cho biết, tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành, xã quyết liệt tháo gỡ khó khăn để sớm giao mặt bằng đối với hai cống. Tổng vốn bố trí giải phóng mặt bằng khoảng 45 tỷ đồng. Dự án Quản lý nước Bến Tre được kỳ vọng là công trình trọng điểm trong chiến lược ứng phó hạn hán, xâm nhập mặn và biến đổi khí hậu của khu vực.

Thời gian tới, đơn vị chủ đầu tư sẽ tiếp tục triển khai xây dựng bốn cống còn lại của dự án, gồm: An Hóa, Bến Tre, Thủ Cửu và Cái Quao, từ đó, giúp hoàn thiện dần hệ thống thủy lợi, phục vụ sản xuất và sinh hoạt của người dân.

Có thể bạn quan tâm

Tại các tuyến sông lớn ở Cà Mau, bùn nạo vét thường được tận dụng một phần để phục vụ mở rộng lộ nông thôn nhưng phần lớn đổ cặp mé sông, lâu ngày lại bị trôi rửa về sông.

Tìm giải pháp bền vững cho vùng ven biển Cà Mau

Chính quyền tỉnh Cà Mau cam kết tạo mọi điều kiện thuận lợi về cơ chế, chính sách để thí điểm các công nghệ gây bồi, tạo bãi bồi ven biển và thu hút nguồn lực đầu tư cho hạ tầng thủy lợi.

Người dân xã An Biên sử dụng nguồn nước sạch (Ảnh QUỐC TRINH)

An Giang nỗ lực cung ứng nước sạch cho người dân

Sự kết hợp giữa các giải pháp an sinh xã hội tức thời và quy hoạch hạ tầng cấp nước giai đoạn 2026-2030, tỉnh An Giang từng bước giải bài toán an ninh nguồn nước trên địa bàn, nhất là tại vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới và hải đảo, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

Triều cường kết hợp mưa lớn gây sạt lở một đoạn giao thông trên tuyến kênh 28, nước tràn vào bên trong nhà và vườn cây ăn trái của Nhân dân ở xã Hội Cư, tỉnh Đồng Tháp.

Chung sức ứng phó triều cường

Những ngày qua, triều cường dâng cao kết hợp mưa lớn trên diện rộng, đe dọa nhiều vườn cây ăn trái, ruộng lúa của người dân tỉnh Đồng Tháp. Trước tình hình này, chính quyền và người dân ngày đêm túc trực tại các điểm có nguy cơ sạt lở, tràn nước, đồng thời đắp đập tạm nhằm hạn chế thấp nhất thiệt hại do thiên tai.

Chiến lược đột phá của ngành thủy sản Cần Thơ

Hiện nay, tình hình biến đổi khí hậu gây ra thời tiết cực đoan như bão, lũ lụt, hạn hán, xâm nhập mặn và thiếu nước ngọt, khiến diện tích nuôi trồng thủy sản ở Đồng bằng sông Cửu Long ngày càng giảm. Thành phố Cần Thơ, vùng trọng điểm nuôi cá tra cũng đang phải đối mặt tình trạng xâm nhập mặn nghiêm trọng.

Người dân xã Vĩnh Thành chủ động trữ nước ngọt phục vụ sản xuất, sinh hoạt.

Chủ động kịch bản ứng phó hạn mặn

Trước nguy cơ El Nino làm gia tăng hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn trong mùa khô 2026-2027, tỉnh Vĩnh Long yêu cầu ngành chức năng và các địa phương chủ động xây dựng kịch bản ứng phó theo từng cấp độ rủi ro, chuẩn bị nguồn nước cho sản xuất và dân sinh, không để bị động khi hạn mặn xuất hiện.

Tập trung phòng trừ sâu bệnh hại lúa

Thời gian gần đây, các loại sâu bệnh đã và đang gây hại trên diện tích lúa thu đông ở nhiều địa phương của tỉnh Đồng Tháp. Nguyên nhân chủ yếu do thời tiết mưa, nắng đan xen và sự chủ quan của một số hộ nông dân. Vì vậy, người dân cần chủ động thăm đồng thường xuyên, phòng ngừa sớm các loại sâu bệnh gây hại trên lúa.

Bảo vệ các loài chim hoang dã

Tại tỉnh Đồng Tháp, các hành vi săn bắt, nuôi nhốt, mua bán chim hoang dã, chim di cư diễn ra ở nhiều nơi; có thời điểm diễn biến phức tạp, đe dọa đa dạng sinh học và làm mất cân bằng hệ sinh thái. Địa phương đã đề ra nhiều giải pháp nhằm bảo vệ các loài chim hoang dã, chim di cư.

Sạt lở đê bao tại ấp Lân Nam (xã Vĩnh Thành, tỉnh Vĩnh Long) ảnh hưởng lớn đến đời sống và sản xuất của người dân.

Vĩnh Long tập trung ứng phó sạt lở

Những năm gần đây, trước tác động của biến đổi khí hậu, tình trạng sạt lở bờ sông, bờ biển trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long đang gia tăng, đe dọa trực tiếp đến tính mạng và tài sản của người dân. Địa phương đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm từng bước kiểm soát tình trạng sạt lở.

Nhờ nuôi tôm sú ứng dụng công nghệ cao, kinh tế gia đình của nhiều nông dân vùng ven biển tỉnh Vĩnh Long ổn định.

Sản xuất nông sản sạch, thân thiện môi trường

Ngành nông nghiệp tỉnh Vĩnh Long đang chuyển đổi theo hướng xanh, minh bạch và bền vững. Tỉnh quyết liệt đẩy nhanh tái cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng phát triển nông nghiệp sinh thái, hữu cơ, tuần hoàn; khuyến khích áp dụng VietGAP, GlobalGAP, mở rộng mã số vùng trồng, vùng nuôi và truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

Thi công kè phòng chống sạt lở khu vực sông Cái Côn ở đô thị Ngã Bảy.

Quyết tâm đưa Ngã Bảy trở thành đô thị xanh

Sau gần một năm khởi công, dự án phát triển đô thị xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu tại Ngã Bảy (thành phố Cần Thơ) đang tập trung nguồn lực tài chính và đẩy nhanh thi công để sớm về đích đúng tiến độ.

Người dân mang pin cũ đến cân đổi quà tại “Ngày hội sống xanh An Giang 2026”.

Lan tỏa “sống xanh” trong cộng đồng

Từ không gian mở đầy ắp tính tương tác của “Ngày hội sống xanh An Giang 2026”, đến các hoạt động tình nguyện trong nhà trường hay dọc các tuyến đường ven biển, thông điệp “Phân loại là khởi đầu-Tuần hoàn là tương lai” tại An Giang đang trở thành hành động thực tế, dần thấm sâu vào nếp sinh hoạt hằng ngày của người dân.

Nông dân xã Hòa Tú, thành phố Cần Thơ chăm sóc ruộng lúa kết hợp với nuôi tôm.

Cần quy hoạch cụ thể vùng sản xuất tôm-lúa

Trước đây, mô hình sản xuất tôm-lúa phát triển rất mạnh ở vùng ven biển Sóc Trăng (cũ) đã giúp hàng nghìn hộ dân nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống và được đánh giá là bền vững về môi trường. Thế nhưng, do thiếu quy hoạch và chưa có chiến lược phát triển ổn định, những năm gần đây, mô hình sản xuất này phát sinh nhiều bất cập và có dấu hiệu bị chững lại…

Một đoạn kênh Xáng Cùng nhưng bờ bên trái thuộc tỉnh An Giang đã có nước kéo đến tận nhà, còn bờ bên ấp Thanh Tùng (xã Biển Bạch, tỉnh Cà Mau), người dân vẫn mỏi mòn chờ nước sinh hoạt.

Mỏi mòn cơn “khát” nước sạch

Xã Biển Bạch là vùng ngọt của tỉnh Cà Mau, nhưng bao đời nay vẫn phải "oằn mình" trong cơn khát mùa khô, mọi sinh hoạt của người dân đều phải trông chờ những cơn mưa. Hạn về, nguồn dự trữ vơi cạn, người dân lại chật vật tìm nước ngọt để giải cơn khát.

Nông dân xã Mỹ Thành, tỉnh Đồng Tháp sử dụng máy bay không người lái, để chăm sóc đồng ruộng.

Cơ hội và thách thức trong chuyển đổi số nông nghiệp

Chuyển đổi số đang trở thành xu thế tất yếu và nông nghiệp Việt Nam cũng không đứng ngoài cuộc. Tuy nhiên, giữa rất nhiều công nghệ và mô hình được giới thiệu, câu hỏi quan trọng vẫn là: Bắt đầu từ đâu để chuyển đổi số đi vào thực chất?

Điện gió góp phần tăng trưởng kinh tế của tỉnh Vĩnh Long.

Khát vọng vươn mình từ năng lượng xanh

Vĩnh Long được thiên nhiên ưu ái ban tặng những điều kiện lý tưởng để phát triển năng lượng sạch. Địa phương này sở hữu chiều dài khoảng 130 km bờ biển, tổng diện tích mặt biển hơn 10.000 km², thuận lợi để triển khai các dự án điện gió.

Mô hình lúa hữu cơ, kết hợp nuôi tôm càng xanh xã Long Hòa, tỉnh Vĩnh Long.

Vĩnh Long trồng lúa sạch, thân thiện môi trường

Những mô hình sản xuất lúa, gạo hữu cơ Long Hòa-Hòa Minh, trồng lúa phát thải thấp, gắn với liên kết chuỗi giá trị của tỉnh Vĩnh Long đã góp phần nâng cao đời sống nhân dân, bảo vệ môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu.

Hệ thống thủy lợi giúp ngăn mặn, trữ ngọt cho vùng trọng điểm sản xuất cây giống, cây ăn quả tại tỉnh Vĩnh Long.

Vùng sản xuất hoa, cây cảnh chủ động ứng phó hạn mặn

Những ngày đầu tháng ba, tình hình xâm nhập mặn trên các tuyến sông chính vào nội đồng tại tỉnh Vĩnh Long diễn biến phức tạp. Người dân cùng chính quyền địa phương, ngành nông nghiệp đang tập trung các giải pháp để trữ nước ngọt phục vụ sản xuất và bảo vệ vườn cây.

Dừa được trồng mới tại xã Phú Cần, tỉnh Vĩnh Long.

Trồng dừa phát thải thấp, giá trị cao

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng, thị trường quốc tế đang siết chặt tiêu chuẩn môi trường, ngành dừa tỉnh Vĩnh Long đứng trước yêu cầu chuyển đổi theo hướng xanh, minh bạch và bền vững.

Diêm dân vùng ven biển xã Vĩnh Hậu (Cà Mau) đang vào cao điểm vụ sản xuất muối. (Ảnh THANH CƯỜNG)

Khát vọng làm giàu, đi lên từ biển

Những ngày đầu năm 2026, chúng tôi trở lại vùng ven biển thuộc các xã Vĩnh Hậu, Long Điền, Đông Hải, Gành Hào (tỉnh Bạc Liêu trước đây), nay thuộc tỉnh Cà Mau.