Hạ nhiệt căng thẳng ở Gaza

Sau những lời kêu gọi khẩn thiết từ cộng đồng quốc tế và nỗ lực trung gian không mệt mỏi của Ai Cập, Israel và lực lượng Thánh chiến Hồi giáo Palestine (PIJ) đã đạt thỏa thuận ngừng bắn. Hai bên cam kết chấm dứt nhắm mục tiêu vào dân thường, phá hủy nhà cửa. Thỏa thuận giúp tạm thời hạ nhiệt căng thẳng, song xung đột Israel-Palestine vẫn cần một giải pháp toàn diện.

Giao tranh ác liệt giữa Israel và PIJ ở dải Gaza bùng lên từ hôm 9/5. Theo cơ quan y tế Palestine có trụ sở tại Gaza, các cuộc không kích của Israel khiến ít nhất 33 người Palestine thiệt mạng và 150 người bị thương. Trong khi đó, quân đội Israel cho biết, trong tổng số 1.469 tên lửa được phóng từ dải Gaza có 1.139 quả trúng lãnh thổ Israel. Cơ quan cứu thương Magen của Israel xác nhận có hai người Israel thiệt mạng. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (B.Nê-ta-ni-a-hu) từng khẳng định, quân đội nước này sẵn sàng mở rộng chiến dịch quân sự mang tên “Tấm khiên và Mũi tên” nhằm vào Gaza.

Lo ngại tình hình xung đột leo thang nguy hiểm tại dải Gaza, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres (A.Gu-tê-rét) tuyên bố tình trạng dân thường thương vong tại dải Gaza là điều không thể chấp nhận được, đồng thời kêu gọi tất cả các bên liên quan kiềm chế. Tổng Thư ký Liên hợp quốc lên án việc phóng rocket bừa bãi từ dải Gaza vào Israel, vốn vi phạm luật nhân đạo quốc tế và gây nguy hiểm cho người dân cả Palestine và Israel. Tổng Thư ký Liên hợp quốc cũng kêu gọi Israel tuân thủ các nghĩa vụ theo luật nhân đạo quốc tế, bao gồm việc thực hiện mọi biện pháp phòng ngừa khả thi để bảo vệ dân thường và các đối tượng dân sự khi tiến hành các chiến dịch quân sự. Liên đoàn Arab (AL) lên tiếng phản đối các hoạt động không kích của Israel nhằm vào vùng lãnh thổ Palestine. AL kêu gọi Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc có các biện pháp duy trì hòa bình và an ninh tại Gaza, đồng thời gây sức ép buộc Israel ngừng các cuộc không kích.

Từ Mỹ, Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ Jake Sullivan (G.Xu-li-van) đã điện đàm với người đồng cấp Israel Tzachi Hanegbi (T.Ha-ne-gơ-bi) để thảo luận về cuộc xung đột đang diễn ra tại Gaza và những nỗ lực trong khu vực nhằm dàn xếp thỏa thuận ngừng bắn. Ông Sullivan tái khẳng định sự hỗ trợ kiên định của chính quyền Mỹ đối với an ninh của đồng minh Israel, đồng thời kêu gọi nỗ lực trong khu vực nhằm làm trung gian thúc đẩy lệnh ngừng bắn. Ðại diện cấp cao về chính sách an ninh và đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU) Josep Borrell (G.Bo-ren) nhắc lại lời kêu gọi của EU đối với Israel về việc ngừng mọi hành động đơn phương có thể thổi bùng căng thẳng vốn đã ở mức cao. EU lên án các cuộc tấn công nhằm vào người Israel, song cũng bày tỏ quan ngại về tình hình tại vùng lãnh thổ bị chiếm đóng của người Palestine.

Giao tranh giữa Israel và nhóm vũ trang ở Gaza có nguy cơ bùng nổ thành cuộc xung đột lớn trong bối cảnh cuộc diễu cờ hằng năm của người Do thái ở thành cổ Jerusalem sắp diễn ra và được cho là có thể kích động người Palestine ở dải Gaza, khiến căng thẳng leo thang. Ai Cập đã nhận trách nhiệm làm trung gian hòa giải cho lệnh ngừng bắn ở dải Gaza. Ðây là lần thứ hai Ai Cập đứng ra làm trung gian hòa giải giữa Israel và các nhóm vũ trang Palestine ở dải Gaza trong một tháng qua.

Ngay sau khi đạt được thỏa thuận ngừng bắn, Israel tuyên bố đã mở lại các cửa khẩu với dải Gaza. Bộ Quốc phòng Israel tuyên bố dỡ bỏ lệnh phong tỏa tại giao lộ Kerem Shalom dành cho xe tải chở hàng và giao lộ Erez, tuyến đường dành cho người đi bộ duy nhất giữa Gaza và Israel, sau 6 ngày đóng cửa. Nhà chức trách Israel cho biết, các cửa khẩu và khu vực hàng hải do Israel kiểm soát sẽ dần được mở lại và toàn bộ các cửa ngõ thông thương với dải Gaza sẽ sớm được khôi phục.

Căng thẳng giữa Israel và Palestine xuất phát từ sự thù địch và những mâu thuẫn dai dẳng chưa được giải quyết, nhất là sau khi tiến trình hòa bình Trung Ðông đình trệ và rơi vào bế tắc. Những đốm lửa nhỏ của mâu thuẫn âm ỉ có thể bùng phát thành xung đột bất cứ lúc nào. Ðiều quan trọng nhất vẫn là giải pháp ngoại giao giúp giải tỏa bất đồng thông qua đối thoại và nỗ lực mạnh mẽ hơn nữa nhằm khởi động lại tiến trình hòa bình Trung Ðông, tiến tới đạt được hòa bình bền vững, công bằng dựa trên giải pháp hai nhà nước.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.