Diễn đàn chủ nhật

Gìn giữ niềm tin của công chúng vào những sân chơi truyền hình

Vài ngày qua, sự xuất hiện của nữ ca sĩ trẻ vừa chạm ngưỡng tuổi 20 ở hàng ghế cố vấn trong tập 8 gameshow hẹn hò “Người ấy là ai” đã làm dấy lên những phản ứng trái chiều trong dư luận.
Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Có ý kiến bênh vực Á quân Giọng hát Việt nhí 2013 đã đủ tuổi nói chuyện về tình yêu, nhưng không ít người vẫn băn khoăn rằng dẫu vậy, liệu cô đã đủ vốn sống, đủ trải nghiệm chưa trong vị trí cố vấn tình cảm cho người chơi hơn cô tới 6 tuổi, nhất là khi nữ ca sĩ từng thừa nhận chưa có những trải nghiệm tình cảm. Trước đó, vào năm 2014, khi mới 12 tuổi, còn non về kinh nghiệm ca hát, cô cũng từng khiến khán giả hoang mang khi được mời làm giám khảo chương trình “Cùng nhau tỏa sáng” để chấm điểm cho những đàn anh, đàn chị trong nghề.

Những sự việc gây tranh luận nêu trên và tương tự ở một số cuộc thi, sân chơi văn nghệ, giải trí đã tiếp tục xới lại câu chuyện vốn được coi như căn bệnh trầm kha của gameshow Việt và không ít sân chơi văn hóa nghệ thuật, đó là chuyện giám khảo ngồi nhầm ghế.

Những năm gần đây, cùng với sự nở rộ của các chương trình truyền hình thực tế, nghề làm cố vấn, giám khảo gameshow cũng trở nên “hot” hơn bao giờ hết. Khi các chương trình cứ na ná giống nhau, mặt bằng người chơi cũng sàn sàn như nhau thì sức hút của đội ngũ giám khảo chính là yếu tố quyết định làm nên tính hấp dẫn cho chương trình. Tuy nhiên, tìm được người vừa có chuyên môn, vừa tài ăn nói, lại có khả năng thu hút công chúng là điều không đơn giản. Bởi thế nhiều năm qua, “cầm trịch” ở những sân chơi gameshow tìm kiếm tài năng trên truyền hình quanh đi quẩn lại chỉ có từng ấy gương mặt.

Cũng vì quá khan hiếm gương mặt giám khảo, nên nhiều khi “bí” quá nhà sản xuất sẵn sàng để giám khảo ngồi “lệch” ghế. Không cần quan tâm uy tín, trình độ chuyên môn của người “cầm cân nảy mực” có phù hợp tính chất chương trình hay không, miễn đó là người nổi tiếng có khả năng bảo đảm lượng rating (đơn vị đo sự quan tâm, yêu thích của khán giả), doanh thu cho chương trình thì đều có thể ngồi ghế nóng.

Thế nên mới có chuyện đạo diễn phim được mời chấm điểm cuộc thi ca hát, khiêu vũ, thậm chí là nấu ăn; danh hài trở thành giám khảo sân chơi ca hát; người mẫu ngồi ghế nóng cuộc thi âm nhạc... Và hệ quả của điều này là biết bao tình huống dở khóc, dở cười, thậm chí là thảm họa đã xảy ra. Theo dõi những chương trình truyền hình thực tế, người xem giờ đây không còn bất ngờ trước những pha vạ miệng, những lời tung hô thí sinh kiểu trên trời, cách cho điểm kiểu “trống đánh xuôi, kèn thổi ngược”, và nhan nhản những nhận xét nhàn nhạt, chung chung của giám khảo.

Khán giả cũng đã quá quen với những trò diễn thái quá như quỳ lạy thí sinh, khóc lóc sướt mướt nhằm thu hút sự chú ý. Đó là chưa kể không ít trường hợp còn biến sóng truyền hình thành nơi đùa cợt, giao đãi, hoặc phô diễn những màn đấu khẩu, đôi co, “đá xoáy” chẳng liên quan gì đến chuyên môn khiến khán giả có cảm giác, chính giám khảo cũng đang bị cuốn theo thị hiếu dễ dãi và hành xử thiếu văn hóa, thiếu tôn trọng lẫn nhau.

Dù là vì mục tiêu gì thì yếu tố công bằng và chất lượng chuyên môn cũng là phẩm chất phải có của những người được mời làm giám khảo, nhất là khi không ít sân chơi truyền hình thực tế đã và đang trở thành nơi phát hiện, tìm kiếm, là bệ phóng tài năng của nhiều nhân tố mới, đặc biệt ở các lĩnh vực nghệ thuật.

Nhiều ý kiến cho rằng, các chương trình gameshow chủ yếu lên sóng để phục vụ mục đích giải trí, nên giám khảo trò chơi truyền hình thực tế suy cho cùng cũng chỉ để mua vui lấy tên để hút công chúng đừng đòi hỏi chuyên nghiệp quá. Song nói đi cũng phải nói lại, dù là vì mục tiêu gì thì yếu tố công bằng và chất lượng chuyên môn cũng là phẩm chất phải có của những người được mời làm giám khảo, nhất là khi không ít sân chơi truyền hình thực tế đã và đang trở thành nơi phát hiện, tìm kiếm, là bệ phóng tài năng của nhiều nhân tố mới, đặc biệt ở các lĩnh vực nghệ thuật.

Việc tùy tiện mời giám khảo đảm nhận vị trí không phù hợp năng lực chuyên môn, không chỉ làm ảnh hưởng tới kết quả của cuộc chơi, mà còn làm sứt mẻ niềm tin của công chúng vào những sân chơi truyền hình vốn có tính tương tác, lan tỏa mạnh mẽ. Đã đến lúc, vai trò của những nhà sản xuất, những người tổ chức, kiểm duyệt nội dung chương trình truyền hình thực tế phải được nâng cao, để chương trình không chạy theo lợi nhuận một cách bất chấp, để không còn tình trạng chiếc ghế giám khảo bị ngồi nhầm, ngồi bừa...

Có thể bạn quan tâm

Bà Phan Cẩm Tú (thứ 3 từ trái sang) tại buổi tọa đàm về bản quyền do Báo Nhân Dân tổ chức. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền tác giả: Nỗi niềm người làm điện ảnh

Là người có nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực bảo vệ bản quyền điện ảnh, bà Phan Cẩm Tú (Ủy viên Ban Thường vụ Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam, chuyên gia tư vấn, Hiệp hội Điện ảnh Hoa Kỳ) chia sẻ những nỗi niềm của những người làm sáng tạo trước thực trạng vi phạm bản quyền hiện nay.

Du khách tham quan nhà người Hà Nhì tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam. (Ảnh: THANH DUNG)

Giữ gốc, nối nghề trong nhịp sống số

Trước nguồn nguyên vật liệu tự nhiên khan hiếm, đội ngũ thợ am hiểu kỹ thuật dựng nhà ngày càng thưa vắng, nhiều ngôi nhà truyền thống của các dân tộc thiểu số ở nước ta đã không còn giữ được hình thái ban đầu… 

Quần thể di tích Cố đô Huế, không gian di sản tiêu biểu trong hành trình “Hộ chiếu du lịch”. (Ảnh: Sở Du lịch thành phố Huế)

Đổi mới cách tiếp cận di sản

Bảo vệ và phát huy giá trị di sản không chỉ là gìn giữ nguyên trạng, mà còn đòi hỏi những phương thức tiếp cận phù hợp với bối cảnh mới.

Đại diện lãnh đạo thành phố Hà Nội trao Bằng công nhận di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố cho di tích Nhà thờ họ Hoàng và Công bộ Viên ngoại lang Hoàng Viết Bàn.

Hà Nội trao bằng xếp hạng cấp thành phố cho di tích văn hóa lịch sử làng La Xuyên, xã Cổ Đô

Nhân dân thôn La Xuyên, xã Cổ Đô, thành phố Hà Nội vừa tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố Nhà thờ họ Hoàng và Công bộ Viên ngoại lang Hoàng Viết Bàn. Buổi lễ có sự tham dự của đại diện lãnh đạo Cục Di sản (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), Sở Dân tộc và Tôn giáo, Sở Nội vụ Hà Nội.

Bìa tác phẩm "Đời như tiểu thuyết" của tác giả Trương Đức Minh Tứ.

Những phận người không hư cấu trong Đời như tiểu thuyết

"Đời như tiểu thuyết" của Trương Đức Minh Tứ không phải là cuốn sách để tìm một cốt truyện theo nghĩa thông thường. Ở đó là những con người cụ thể, những đời sống đã diễn ra, với đủ biến cố, chia ly, lựa chọn, day dứt, hy sinh và cả những cuộc kiếm tìm kéo dài đến tận cuối đời. 

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh cùng đông đảo cựu chiến binh, chiến sĩ Điện Biên tham quan triển lãm "Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại".

Đặc sắc triển lãm “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại” tại Điện Biên

Nhân kỷ niệm 72 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/2026), Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ (Điện Biên) tổ chức trưng bày, triển lãm 28 tác phẩm ký họa tiêu biểu về Chiến dịch Điện Biên Phủ của các họa sĩ Ngô Mạnh Lân, Phạm Thanh Tâm và Dương Hướng Minh với chủ đề “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại”.

Nghệ nhân Nguyễn Công Đạt thực hiện in liễn làng Chuồn trong không gian Ngự Hà Viên, Huế. (Ảnh: MẠNH HÀO)

Những di sản sống của làng nghề

Có những làng nghề không mất đi hẳn nhưng lặng lẽ rút khỏi đời sống, chỉ còn lại trong ký ức của một vài người già hay trong những dấu vết mờ nhạt đâu đó.

Trần Ngọc Vàng và nghệ sĩ Thanh Thủy trong phim. (Ảnh: Galaxy Studio)

“Heo Năm Móng” đạt top 1 phòng vé điện ảnh mùa lễ 30/4

“Heo Năm Móng” nhanh chóng trở thành hiện tượng trên các diễn đàn điện ảnh và mạng xã hội, không chỉ nhờ chiến lược truyền thông hiệu quả, mà còn bởi hiệu ứng lan tỏa sau công chiếu. Sau 6 ngày ra mắt, phim chạm mốc 50 tỷ đồng, trở thành phim có doanh thu Top 1 phòng vé trong thời điểm ra mắt.

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại.