Bài 2: Tạo động lực mới để Thủ đô bứt phá

Định hình chiến lược phát triển trong kỷ nguyên mới

Trên cơ sở tổng kết 3 năm thực hiện Nghị quyết số 15-NQ/TW (ngày 5/5/2022) của Bộ Chính trị về phương hướng, nhiệm vụ phát triển Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2024; ngày 17/3/2026, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 02-NQ/TW về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới.

Hạ tầng đô thị tại Thủ đô Hà Nội ngày càng được đầu tư khang trang, hiện đại. (Ảnh TRẦN THU HÀ)
Hạ tầng đô thị tại Thủ đô Hà Nội ngày càng được đầu tư khang trang, hiện đại. (Ảnh TRẦN THU HÀ)

Hướng tới là thành phố kết nối toàn cầu

Nghị quyết số 02-NQ/TW đề ra 5 quan điểm phát triển của Thủ đô thời gian tới. Trong đó, đáng chú ý là quan điểm về vai trò, vị thế của Thủ đô là trung tâm đầu não chính trị-hành chính quốc gia; trung tâm kiến tạo, giữ vai trò dẫn dắt, định hình mô hình và tư duy phát triển mới.

Thủ đô sẽ là hạt nhân, trung tâm kết nối và động lực phát triển của cả vùng và cực tăng trưởng của cả nước; dẫn đầu cả nước và vươn tầm khu vực về một số lĩnh vực: Giáo dục và đào tạo, y tế, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, hướng tới là thành phố kết nối toàn cầu. Thứ hai, xây dựng và phát triển Thủ đô “Văn hiến-Văn minh-Hiện đại-Hạnh phúc”, lấy con người làm trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực của phát triển; trong đó, đặt văn hóa ở vị trí trung tâm của chiến lược phát triển kinh tế-xã hội. Thứ ba, quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn dài hạn 100 năm, cấu trúc đô thị “đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm”, lấy sông Hồng làm trục cảnh quan sinh thái-văn hóa chủ đạo; gắn kết chặt chẽ với vùng Thủ đô, vùng Đồng bằng sông Hồng, vùng trung du và miền núi phía bắc và các hành lang kinh tế quốc gia, quốc tế. Thứ tư, xác lập thể chế đặc thù, vượt trội; phân cấp; phân quyền triệt để, toàn diện gắn với cơ chế kiểm soát và trách nhiệm giải trình...

Nghị quyết đề ra các mục tiêu, chỉ tiêu cụ thể. Theo đó, đến năm 2035, Thủ đô trở thành đô thị xanh, thông minh, hiện đại; hội tụ tinh hoa văn hóa, hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng; có năng lực cạnh tranh cao, chính trị-xã hội ổn định, thành phố thanh bình, người dân hạnh phúc, trở thành điểm đến an toàn, thân thiện và hấp dẫn. Hình thành một số trung tâm giáo dục-đào tạo, y tế chất lượng cao thuộc nhóm dẫn đầu trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương; giữ vai trò hạt nhân trong các chuỗi liên kết phát triển vùng Thủ đô, vùng Đồng bằng sông Hồng, vùng trung du và miền núi phía bắc, cả nước, khu vực và toàn cầu.

Đến năm 2045, Hà Nội trở thành một trung tâm đổi mới sáng tạo quan trọng của khu vực châu Á-Thái Bình Dương; người dân có chất lượng sống cao; xã hội văn minh, an toàn, đáng sống, hạnh phúc. Hướng tới 100 năm giải phóng Thủ đô (năm 2054) và đến năm 2065, Thủ đô Hà Nội là thành phố toàn cầu, có trình độ phát triển cao và bền vững; thuộc nhóm các thủ đô có chất lượng sống và hạnh phúc cao trên thế giới.

Nghị quyết đề ra từng chỉ tiêu cụ thể cho từng giai đoạn và chín nhóm nhiệm vụ trọng tâm, giải pháp chủ yếu gồm: Quy hoạch phát triển Thủ đô với tầm nhìn dài hạn, ổn định; đẩy mạnh liên kết, phát triển vùng; xây dựng thể chế đột phá phát triển Thủ đô; phát triển toàn diện văn hóa, con người Thủ đô; xác lập mô hình tăng trưởng mới của Thủ đô; phát triển các ngành kinh tế thế mạnh của Thủ đô. Cùng với đó là huy động, khai thác và sử dụng hiệu quả nguồn lực; giữ vững quốc phòng-an ninh, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội; nâng tầm công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế; nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng bộ Thủ đô.

Mở rộng không gian phát triển

Nhà báo Hồ Quang Lợi, nguyên Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội (nay là Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy), Phó Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam phân tích, Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới nêu rõ 5 quan điểm phát triển của Thủ đô thời gian tới, trong đó, quan điểm đầu tiên nêu “Xây dựng và phát triển Thủ đô là trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị, trực tiếp và thường xuyên là Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Thủ đô”.

Đây là một cơ hội lịch sử, có thể nói là chưa từng có đối với Hà Nội, để giải quyết những vấn đề mà lâu nay còn vướng mắc. Hà Nội là Thủ đô, là trái tim của Việt Nam, là biểu tượng của đất nước. Nếu Hà Nội không phát triển tương xứng thì Việt Nam khó có thể phát triển lớn mạnh. Nếu không có một Hà Nội văn hiến, văn minh, hiện đại và hạnh phúc, thì cũng không thể có một Việt Nam văn minh, hiện đại và hùng cường. Vì vậy, xây dựng Hà Nội không phải là câu chuyện riêng của Thủ đô, mà là vấn đề trọng yếu, có ý nghĩa rất lớn đối với cả đất nước. Do đó, việc xác định đây là trách nhiệm chung của các ngành, các cấp từ Trung ương đến cơ sở, cùng Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Hà Nội chung tay xây dựng Thủ đô là hoàn toàn đúng đắn.

Chị Nguyễn Minh Châu ở phố Hàm Long, phường Cửa Nam chia sẻ, để đạt được mục tiêu giai đoạn 2026-2030, thành phố cần xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy tri thức, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nguồn lực văn hóa và nguồn nhân lực chất lượng cao làm động lực trung tâm, là yếu tố then chốt tạo đột phá về năng suất, chất lượng tăng trưởng và sức cạnh tranh.

Anh Nguyễn Anh Tuấn ở phố Ô Cách, phường Việt Hưng đánh giá: Nghị quyết số 02-NQ/TW có quan điểm có tính đột phá, đề ra những nhiệm vụ cụ thể để phát triển văn hóa Hà Nội xứng tầm trong kỷ nguyên mới. Anh Tuấn đề xuất, để nghị quyết đi vào cuộc sống, văn hóa đóng vai trò tiên phong, dẫn dắt, thành phố cần có những giải pháp cụ thể hơn nữa. Hà Nội có những di sản tầm cỡ thế giới như: Hoàng thành Thăng Long, khu di tích Cổ Loa, Văn Miếu-Quốc Tử Giám, cần phải phát huy được những giá trị ấy trong du lịch văn hóa, công nghiệp văn hóa, giáo dục truyền thống.

Ông Nguyễn Văn Minh ở phường Thanh Liệt quan tâm tới định hướng mở rộng không gian phát triển cho Thủ đô, chuyển cấu trúc đô thị từ đơn trung tâm sang đa trung tâm; đồng thời khai thác hiệu quả không gian trên cao, mặt đất và không gian ngầm, vừa bố trí hạ tầng giao thông góp phần giảm tải cho đô thị, vừa hình thành đô thị ngầm. Theo ông Minh, việc mở rộng không gian phát triển các đô thị mới không chỉ giảm áp lực dồn nén đô thị hiện nay, mà còn giúp người dân có thêm cơ hội tiếp cận đất đai, cải thiện chỗ ở, nâng cao chất lượng cuộc sống. Nếu làm được những điều này, Hà Nội sẽ thật sự trở thành một thành phố văn minh, đáng sống trong kỷ nguyên mới của đất nước....

(Hết)

(Xem trang Hà Nội, Báo Nhân Dân từ số ra ngày 24/3/2026)

Có thể bạn quan tâm

Tuyến đường Vành đai 1 (Hà Nội) đang được thi công. (Ảnh QUANG THÁI)

Thay đổi tư duy từ quy hoạch đến đầu tư

Hà Nội đang xây dựng Quy hoạch Tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, với nhiều kỳ vọng mới. Việc chuyển biến đồng bộ trong tư duy quy hoạch và tư duy đầu tư trở thành yếu tố then chốt, quyết định tính khả thi của một chiến lược phát triển dài hạn.

Các phương tiện cơ giới làm việc liên tục tại dự án hồ đầu mối Mễ Trì.

Sớm hoàn thành hồ đầu mối Mễ Trì

Với quyết tâm nâng cao năng lực tiêu thoát nước, khắc phục tình trạng úng ngập kéo dài khu vực phía tây ngay trong mùa mưa 2026, thành phố Hà Nội đang triển khai khẩn cấp dự án đầu tư xây dựng hồ đầu mối Mễ Trì (Đồng Bông 2), tại phường Đại Mỗ.

Trường trung học phổ thông Đỗ Mười (phường Yên Sở, Hà Nội) bắt đầu tuyển sinh từ năm học 2025-2026.

Mở rộng hệ thống trường trung học phổ thông

Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 ở Hà Nội là kỳ thi có tính cạnh tranh lớn. Vì vậy, thông tin từ năm học 2026-2027, thành phố sẽ có thêm sáu trường trung học phổ thông mới đi vào hoạt động đã phần nào giúp các bậc cha mẹ và thí sinh vơi bớt áp lực.

Lễ hội chùa Nành nổi tiếng với những lễ rước độc đáo.

Lễ hội chùa Nành và những nghi thức độc đáo

Phần lớn lễ hội gắn với các ngôi đình, ngôi đền. Tuy nhiên, hoạt động văn hóa tâm linh nổi bật nhất ở làng Nành (còn gọi là làng Ninh Hiệp, xã Phù Đổng, Thành phố Hà Nội) là lễ hội gắn với ngôi chùa làng với hàng loạt nghi thức thuộc có một không hai.

Bảo đảm tiến độ các dự án trọng điểm

Xác định công tác giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ khó khăn, phức tạp, xã Tam Hưng (thành phố Hà Nội) đã huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, thực hiện dân chủ, công khai, đối thoại trực tiếp, lắng nghe ý kiến nhân dân để tạo sự đồng thuận. Nhờ đó, nhiều dự án trọng điểm trên địa bàn đã được triển khai, bảo đảm tiến độ.

Hà Nội là địa phương đầu tiên trên cả nước tổng kết công tác bầu cử.

Thành công của công tác bầu cử tại Hà Nội phản ánh niềm tin và kỳ vọng của cử tri thành phố

Chiều 26/3, Ủy ban Bầu cử thành phố Hà Nội đã tổ chức hội nghị Tổng kết công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2030. Đến dự hội nghị có đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội; đồng chí Nguyễn Thị Thanh, Phó Chủ tịch Quốc hội.

Các khách mời tham gia chương trình giao lưu trực tuyến. (Ảnh HSS)

Giải đáp trực tuyến về chế độ thai sản và ốm đau cho người lao động

Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 quy định một số điểm mới về chế độ thai sản và ốm đau. Sự chủ động của cơ quan Bảo hiểm xã hội trong hướng dẫn hồ sơ, thủ tục, đồng thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh về hai chế độ này hết sức cần thiết, tạo điều kiện thuận lợi tối đa và bảo đảm người lao động được thụ hưởng đầy đủ quyền lợi.

(Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Hà Nội: Xét tuyển theo nơi cư trú để tuyển sinh mầm non, lớp 1, lớp 6

Năm học 2026-2027, trong tuyển sinh vào các trường mầm non, lớp 1, lớp 6, các trường học trên địa bàn thành phố Hà Nội thực hiện phương thức "xét tuyển theo nơi cư trú" của học sinh; tiếp tục sử dụng phần mềm hỗ trợ tuyển sinh trực tuyến trên toàn thành phố, ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI và bản đồ số GIS.

Học sinh Trường trung học cơ sở chất lượng cao Chu Văn An (phường Việt Hưng) trong một tiết học.

Chuẩn bị cuộc đua vào lớp 6 chất lượng cao

Với mong muốn con được học trong môi trường tốt, nhiều gia đình đã gia nhập cuộc đua vào các trường trung học cơ sở công lập tốp đầu của thành phố. Các em học sinh cấp 1 phải trải qua chuỗi ngày tháng ôn luyện và những kỳ thi đầy thử thách, cạnh tranh.

Đường Xã Đàn thuộc tuyến vành đai 1, thành phố Hà Nội.

Xác lập rõ lộ trình thực thi Quy hoạch Tổng thể Thủ đô

Đồ án Quy hoạch Tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm đang được triển khai, lấy ý kiến góp ý đối với 3 nhóm đối tượng theo quy định về thành phần hồ sơ, trình tự, thủ tục lập, thẩm định, phê duyệt, điều chỉnh Quy hoạch Tổng thể Thủ đô được ban hành cùng Nghị quyết số 84/2025/ NQ-HĐND (ngày 13/12/2025) của HĐND TP Hà Nội.

Cầu Mai Lĩnh thuộc dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 6 đang được khẩn trương thi công. (Ảnh PHẠM CÔNG)

Điểm nhấn từ công tác giải phóng mặt bằng

Thời gian gần đây, nhiều dự án giao thông trọng điểm của thành phố Hà Nội đang được đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng. Có được kết quả này là do thành phố đã có cơ chế, chính sách tháo gỡ kịp thời vướng mắc. Các địa phương cũng đã chủ động, quyết liệt hơn đối với nhiệm vụ quan trọng này.

Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 6 phối hợp Công an phường Yên Hòa tăng cường tuyên truyền đến người dân chấp hành trật tự đô thị.

Xây dựng văn hóa giao thông từ mô hình “Ba nhất”

Thực hiện Nghị quyết của Đảng ủy Công an thành phố Hà Nội; thời gian qua, Phòng Cảnh sát giao thông đã triển khai mô hình tuyến đường “Ba nhất” với ba tiêu chí cốt lõi: "Trật tự giao thông an toàn nhất; trật tự đô thị sáng, xanh, sạch, đẹp nhất; cán bộ, chiến sĩ thực hiện nhiệm vụ trách nhiệm nhất".

1- Các đại biểu và nhân dân Thủ đô hào hứng tham gia Ngày chạy Olympic trong không khí trong lành, mát mẻ sáng Chủ nhật.

Sôi nổi, lan tỏa ý nghĩa Ngày chạy Olympic

Sáng 22/3, tại Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, TP Hà Nội, gần 17.000 người đã cùng sải bước trong Ngày chạy Olympic: Vì sức khỏe toàn dân-Vì an ninh Tổ quốc năm 2026. Đây là hoạt động có ý nghĩa chính trị-xã hội sâu sắc, góp phần khơi dậy, lan tỏa phong trào thể dục, thể thao trong toàn xã hội.

Lễ hội chùa Hương 2026 có nhiều bước đột phá, ngày càng văn minh hơn.

Lễ hội chùa Hương có nhiều thay đổi đột phá

Không gian di tích thoáng đãng, khang trang, hiện tượng “chặt chém” dịch vụ hầu như không còn, việc di chuyển trên dòng suối Yến an toàn, văn minh hơn... Lễ hội chùa Hương năm 2026 đem đến cho khách hành hương một diện mạo mới khi có những bước thay đổi có tính đột phá, khắc phục những bất cập tồn tại dai dẳng nhiều năm nay.

Nhiều đoạn trên tuyến Quốc lộ 6 đoạn qua địa bàn xã Phú Nghĩa được thi công ngay sau khi hoàn thành giải phóng mặt bằng.

Đẩy nhanh tiến độ dự án mở rộng Quốc lộ 6

Sau thời gian vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng, đến nay dự án cải tạo, nâng cấp Quốc lộ 6 đoạn Ba La-Xuân Mai đang được các cấp chính quyền tập trung chỉ đạo, phối hợp triển khai với quyết tâm hoàn thành trong năm 2027, theo đúng tiến độ đề ra.

Phố Lý Thường Kiệt, Hà Nội.

Cơ hội để tái thiết đô thị

Với tầm nhìn quy hoạch trăm năm cùng những định hướng, chiến lược mang tính đột phá chưa từng có trong các lần điều chỉnh trước, Hà Nội đang đứng trước cơ hội hiếm có để tái thiết đô thị một cách bài bản.

Lãnh đạo Thành ủy Hà Nội và Ban Tổ chức Trung ương trao giải Đặc biệt Giải báo chí về xây dựng Đảng và hệ thống chính trị thành phố Hà Nội lần thứ VIII-năm 2025 cho nhóm tác giả báo Hà Nội Mới, nay là Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội. (Ảnh VIẾT THÀNH)

Cổ vũ, nhân rộng những nhân tố tích cực trong công tác xây dựng Đảng

Giải Báo chí về xây dựng Đảng và hệ thống chính trị thành phố Hà Nội lần thứ VIII - năm 2025 tiếp tục khẳng định uy tín, sức lan tỏa mạnh mẽ với số lượng tác phẩm, cơ quan báo chí tham gia tăng cao, chất lượng tác phẩm ngày càng được nâng lên, bám sát thực tiễn công tác xây dựng Đảng của Thủ đô.

Phối cảnh dự án Khu đô thị thể thao Olympic.

Nỗ lực giải phóng mặt bằng đại dự án đúng tiến độ

Là địa bàn có diện tích thu hồi đất lớn phục vụ đại dự án Khu đô thị thể thao Olympic, cả hệ thống chính trị xã Dân Hòa (thành phố Hà Nội) đang nỗ lực triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư, giải phóng mặt bằng đúng tiến độ.

Sở Công thương Hà Nội trưng bày các mẫu thiết kế mới của làng nghề sơn mài, khảm trai Chuyên Mỹ.

Lan tỏa giá trị của làng nghề

Sau hai làng nghề Bát Tràng, Vạn Phúc được công nhận vào năm 2024, mới đây, thành phố Hà Nội tiếp tục có thêm hai làng nghề Chuyên Mỹ và Sơn Đồng được Hội đồng Thủ công thế giới vinh danh là "Làng thủ công thế giới".

Cần chính sách cụ thể cho lộ trình “xanh hóa” xe taxi

Hà Nội xác định mục tiêu đến năm 2030 sẽ chuyển đổi toàn bộ taxi sang sử dụng điện, năng lượng xanh. Dù bày tỏ sự đồng tình, ủng hộ cao, tuy nhiên các doanh nghiệp và lái xe taxi vẫn đề nghị thành phố cần sớm có những hỗ trợ cụ thể.