Theo kế hoạch chuyển đổi phương tiện taxi sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sử dụng điện, năng lượng xanh trên địa bàn thành phố, Hà Nội đặt mục tiêu chậm nhất đến năm 2030 sẽ hoàn thành chuyển đổi toàn bộ xe taxi chạy xăng, dầu sang xe taxi sử dụng điện, năng lượng xanh; xây dựng cơ chế, chính sách khuyến khích, hỗ trợ doanh nghiệp kinh doanh vận tải taxi chủ động chuyển đổi phương tiện, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.
Căn cứ hiện trạng các đơn vị, phương tiện kinh doanh vận tải hành khách bằng xe taxi và ý kiến của các đơn vị về lộ trình chuyển đổi, thành phố xác định, năm 2026, lượng phương tiện taxi chuyển đổi đạt 63-64%; năm 2027 đạt 68-70%; năm 2028 đạt 74-77%; năm 2029 đạt 88-96%; năm 2030 đạt 100%.
Ngay khi nhận được thông tin này, đa số doanh nghiệp và lái xe taxi đều bày tỏ sự đồng tình với chủ trương, tuy nhiên mong muốn các cơ quan chức năng sẽ có những hỗ trợ phù hợp. Ông Lê Văn Hưng (trú tại phường Hoàng Liệt), có hơn 20 năm chạy xe taxi xăng cho biết, ông ủng hộ chuyển đổi từ phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang năng lượng xanh, bởi đó là xu thế tất yếu, phù hợp với định hướng phát triển chung của thế giới và góp phần xây dựng Thủ đô xanh, sạch, đẹp hơn trong tương lai. Tuy nhiên, ông cũng có không ít trăn trở, khi rất nhiều lái xe taxi truyền thống tự bỏ tiền túi mua xe theo hình thức trả góp, sau đó liên kết với các hãng taxi để hoạt động. Chính vì vậy, với những người mới đầu tư xe được 2-3 năm, việc phải chuyển đổi sang xe điện trong thời gian ngắn sẽ tạo ra áp lực tài chính rất lớn. Để quá trình chuyển đổi diễn ra thuận lợi, ông Lê Văn Hưng cho rằng, thành phố cần xây dựng lộ trình phù hợp, bảo đảm lái xe có đủ thời gian thu hồi vốn.
Đồng tình với ý kiến này khi chia sẻ với báo chí, Chủ tịch Hiệp hội taxi Hà Nội Nguyễn Công Hùng cho biết, các doanh nghiệp đồng thuận và cam kết thực hiện theo đúng lộ trình của Chính phủ và thành phố Hà Nội về chuyển đổi phương tiện taxi sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sử dụng năng lượng xanh. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp rất mong thành phố cùng đồng hành, sớm tháo gỡ cơ chế, chính sách, nhất là trong tiếp cận nguồn vốn đầu tư, hỗ trợ lãi vay chuyển đổi phương tiện. Bởi hầu hết doanh nghiệp taxi tại Hà Nội hiện nay vay vốn đầu tư phương tiện chỉ để hoạt động taxi. Doanh nghiệp đang phải đối mặt rủi ro bởi với xe xăng có thể tính toán được khấu hao sau “vòng đời” hoạt động liên tục từ 5-7 năm, nhưng với xe điện thì chưa thể xác định được, vì là sản phẩm mới. Theo tính toán, đầu tư mỗi xe điện cần khoảng 450-500 triệu đồng. Sau 5 năm hoạt động, chi phí thay hệ thống pin ít nhất cần khoảng 140-150 triệu đồng/xe, chưa kể các linh kiện, phụ kiện phải thay thế và chi phí sửa chữa bảo dưỡng.
Một vấn đề nữa cũng đang khiến doanh nghiệp băn khoăn là khi thực hiện chuyển đổi taxi “xanh” theo lộ trình sẽ có một lượng lớn ô-tô sử dụng xăng phải thanh lý. Với việc thành phố Hà Nội quy định vùng phát thải thấp, việc thanh lý xe cũ càng khó, giá trị xe xuống thấp, dẫn tới báo cáo tài chính của doanh nghiệp rất xấu, các ngân hàng thu hẹp hạn mức cho vay. Do đó, thành phố cần kiến nghị với Chính phủ, Bộ Tài chính cho phép nâng tỷ lệ vay vốn lên mức 80% giá trị phương tiện; miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong khoảng thời gian nhất định; ưu đãi phí, lệ phí đăng ký phương tiện, cấp biển số định danh với taxi chuyển đổi sang sử dụng điện, năng lượng xanh.
Để giải quyết những vướng mắc, khó khăn này, kế hoạch của Ủy ban nhân dân thành phố nêu rõ sẽ xây dựng và trình Hội đồng nhân dân thành phố ban hành Nghị quyết quy định một số chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện giao thông đường bộ sử dụng năng lượng sạch. Các cơ chế dự kiến gồm hỗ trợ một phần lãi suất vay ngân hàng thương mại đối với các hợp đồng vay phục vụ chuyển đổi phương tiện taxi sử dụng điện, năng lượng xanh của các đơn vị kinh doanh vận tải khách bằng xe taxi; các đơn vị phát triển hạ tầng phục vụ năng lượng sạch; tạo điều kiện để các đơn vị này tiếp cận các nguồn vốn ưu đãi từ Quỹ Đầu tư phát triển thành phố và các quỹ liên quan theo quy định; hỗ trợ, giảm lệ phí đăng ký, cấp biển số lần đầu đối với taxi sử dụng điện, năng lượng xanh, áp dụng mức hỗ trợ cao hơn đối với taxi chuyển đổi sang sử dụng điện, năng lượng xanh (đã có biển số định danh).
