Chuyển từ tư duy quản lý sang bảo vệ người lao động

Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2025 đã điều chỉnh nhiều nội dung quan trọng. Đáng chú ý, có nhiều quy định được đổi mới theo hướng mở rộng phạm vi hỗ trợ và bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng cho người tham gia, thụ hưởng chính sách.

Tuyên truyền, phổ biến sâu rộng, giúp nhiều người hiểu hơn về chính sách bảo hiểm xã hội. (Ảnh THỦY HÀ)
Tuyên truyền, phổ biến sâu rộng, giúp nhiều người hiểu hơn về chính sách bảo hiểm xã hội. (Ảnh THỦY HÀ)

Bước đi đột phá

Điểm đáng chú ý, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 bổ sung trợ cấp hưu trí xã hội để hình thành hệ thống bảo hiểm xã hội đa tầng; bổ sung quy định nhằm gia tăng sự liên kết giữa tầng trợ cấp hưu trí xã hội và bảo hiểm xã hội cơ bản; mở rộng đối tượng được tham gia; bổ sung quyền thụ hưởng chế độ ốm đau, thai sản đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã; bổ sung chế độ thai sản vào chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện; đóng bảo hiểm xã hội tối thiểu 15 năm sẽ được hưởng lương hưu; khuyến khích người lao động bảo lưu thời gian đóng để hưởng lương hưu thay vì nhận bảo hiểm xã hội một lần…

Anh Vũ Văn Hùng, làm việc tại khu công nghiệp Bắc Thăng Long (thuộc xã Thiên Lộc, thành phố Hà Nội) chia sẻ: “Trước đây, Luật chỉ quy định hỗ trợ bảo hiểm xã hội trong trường hợp người xin nghỉ ốm cả ngày. Nay, Luật có cả quy định về hưởng chế độ đối với người nghỉ ốm, đau không trọn ngày. Điều này thể hiện sự thấu hiểu, lắng nghe đối với công nhân, lao động. Chúng tôi rất phấn khởi”.

Chung niềm vui ấy, anh Lê Văn Hiếu (phường Hoàng Mai, thành phố Hà Nội) bày tỏ: “Luật mới đã quy định người lao động nghỉ việc vì ốm từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng, sẽ được quỹ bảo hiểm xã hội tiếp tục đóng bảo hiểm y tế. Đây là một điều chỉnh có ý nghĩa rất thiết thực đối với người lao động như chúng tôi”.

Theo Luật sư Trần Sỹ Tiến, Giám đốc Công ty Luật Hà Nội VDT, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 đã làm rõ các quy định về hành vi chậm đóng bảo hiểm xã hội (tại Điều 38), trốn đóng bảo hiểm xã hội (tại Điều 39). Bên cạnh đó, theo Luật này, trình tự tố tụng trong các vụ việc liên quan chậm nộp hoặc trốn đóng bảo hiểm xã hội đã được điều chỉnh. Các Điều 40, 41 cũng đã quy định rõ mức xử phạt đối với hành vi chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội của doanh nghiệp, người sử dụng lao động.

Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam Lê Hùng Sơn cho rằng, những điểm nổi bật của Luật Bảo hiểm xã hội 2024 là minh chứng cho sự nỗ lực không ngừng của Đảng, Nhà nước trong xây dựng hệ thống an sinh xã hội, hướng tới ngày càng hoàn thiện, rộng khắp, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động, người dân và doanh nghiệp.

Bệ đỡ an sinh bền vững

Để triển khai thực thi Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 có hiệu quả cao nhất, ngày 25/6/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 158/2025/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc. Cùng với đó, Bộ Nội vụ ban hành Thông tư số 12/2025/TT-BNV ngày 30/6/2025, quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc; Thông tư số 11/2025/TT-BNV ngày 30/6/2025, quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Tuy nhiên, để đạt được các mục tiêu đề ra, trong thời gian tới, Bảo hiểm xã hội Việt Nam cần chủ động tham mưu với Bộ Tài chính và các đơn vị liên quan trong xây dựng kế hoạch tuyên truyền, giải đáp, tư vấn chính sách, kiện toàn các văn bản thuộc lĩnh vực phụ trách, tạo điều kiện thuận lợi cho việc áp dụng chính sách vào thực tế.

Có một điểm đáng lưu ý, cùng quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, không tổ chức bảo hiểm xã hội cấp huyện, Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư số 10/2025/TT-BNV ngày 19/6/2025, có hiệu lực từ ngày 1/7/2025, quy định Sở Nội vụ và Phòng Văn hóa-xã hội thuộc ủy ban nhân dân cấp xã sẽ chịu trách nhiệm thực hiện các nội dung liên quan chính sách bảo hiểm xã hội. Cụ thể, Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố sẽ có trách nhiệm hướng dẫn và tổ chức thực hiện các quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội trong phạm vi địa phương theo quy định của pháp luật, theo phân công hoặc ủy quyền của cấp tỉnh.

Theo chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh, cơ quan chuyên trách của Bảo hiểm xã hội Việt Nam cần mau chóng đưa bộ luật mới vào đời sống. Theo đó, cần triển khai đồng bộ công tác tuyên truyền, cũng như chuyển đổi phần mềm nghiệp vụ để tương thích với mô hình chính quyền mới, bảo đảm cán bộ, viên chức bảo hiểm xã hội các cấp nắm vững, chủ động xử lý tình huống phát sinh. Cán bộ, viên chức trong toàn hệ thống cũng phải được trang bị thêm kiến thức, kỹ năng để đáp ứng tốt nhất yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình hiện nay.

“Phòng Văn hóa-Xã hội cấp xã, phường đã được giao thực hiện chính sách bảo hiểm ở cơ sở. Họ phải tiếp tục chuyển đổi số, kết nối dữ liệu, bảo đảm hoạt động thông suốt, bảo vệ tốt hơn quyền lợi của người lao động. Đó là cách để bảo hiểm xã hội trở thành bệ đỡ an sinh bền vững”, chuyên gia Đinh Trọng Thịnh nhấn mạnh.

Một vấn đề khác, công nhân, người lao động, người thụ hưởng chính sách cần nắm rõ quy định về tổng mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, bao gồm: 3% tiền lương làm căn cứ đóng vào Quỹ ốm đau và thai sản, và 22% tiền lương làm căn cứ đóng vào Quỹ hưu trí và tử tuất. Còn tổ chức, người sử dụng lao động phải tham gia thêm một số quỹ bảo hiểm khác. Tổng cộng, người sử dụng lao động đóng 21,5% tiền lương cho mỗi người lao động, còn người lao động đóng 10,5%”. Việc nắm vững cơ chế đóng - hưởng, tra cứu và kiểm tra thông tin về tình trạng đóng, là cách tốt nhất để người lao động tự bảo vệ quyền lợi, tránh bị doanh nghiệp trốn đóng, nợ đóng hoặc khai báo sai mức đóng.

Có thể bạn quan tâm

Người dân huyện Thuận Nam (Ninh Thuận cũ) trên đồng ruộng khô cằn bỏ hoang do ảnh hưởng của hạn hán kéo dài. Ảnh: Thành Đạt

Chủ động giữ nguồn nước trước El Nino 2026-2027

Cục Quản lý tài nguyên nước, Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có Báo cáo số 237/BC-TNN ngày 4/9/2026, đánh giá bước đầu nguy cơ thiếu hụt nguồn nước do ảnh hưởng của El Nino, và đề xuất những giải pháp ứng phó nhằm bảo đảm an ninh nguồn nước trong các tháng cuối năm 2026, đầu năm 2027.

Trên thực tế, ngoài các giờ giảng dạy trên lớp, giáo viên còn thường xuyên tham gia các khóa đào tạo để nâng cao năng lực chuyên môn.

Giảm tải giúp giáo viên toàn tâm dạy học

Rà soát, cắt giảm các cuộc thi, hồ sơ sổ sách và thủ tục hành chính là chỉ đạo mới nhất của Bộ Giáo dục và Đào tạo trước khai giảng năm học mới. Hướng đi này nhằm giúp giáo viên có thể toàn tâm, toàn ý cho công tác dạy học và chuyên môn.

Số tiền người dân phải chi trả cho chăm sóc y tế vẫn ở mức cao là trở ngại lớn trong tiếp cận y tế đối với người cao tuổi . Ảnh: Thành Đạt

Tìm giải pháp giảm gánh nặng chi phí y tế cho người dân

Tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế tại Việt Nam ngày càng tăng, cùng với đó là phạm vi quyền lợi được mở rộng. Tuy nhiên, tiền người dân tự chi trả cho chăm sóc y tế vẫn ở mức cao, vì thế mở rộng nguồn lực cho bảo hiểm y tế không chỉ là bài toán cân đối quỹ, mà còn liên quan trực tiếp đến khả năng bảo vệ tài chính cho hàng triệu người bệnh.

Tổng kiểm soát phương tiện kinh doanh vận tải cần được duy trì thường xuyên, liên tục. Ảnh: Lê Khánh

Cần cơ chế chủ động kiểm soát phương tiện giao thông

Theo kế hoạch, từ ngày 26/8 đến 25/9, lực lượng Cảnh sát giao thông trên toàn quốc tổ chức tổng kiểm soát, xử lý vi phạm trật tự, an toàn giao thông đường bộ đối với phương tiện kinh doanh vận tải. Tính đến nay đã có hàng nghìn trường hợp vi phạm được phát hiện, xử lý.

Nỗ lực kết nối, giới thiệu việc làm cho thanh niên. Nguồn: Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội

Tăng hiệu quả kết nối, giới thiệu việc làm

Để giải quyết tình trạng số người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động còn ở mức cao, các cơ quan chức năng cần chuyển từ giải pháp kết nối, giới thiệu việc làm đơn thuần sang chủ động điều tiết cung ứng thông tin cho thị trường lao động.

Một buổi kiểm tra bếp ăn của Trường tiểu học Thăng Long, Hà Nội, với sự tham gia của đại diện cán bộ phường, hội phụ huynh học sinh và Ban giám hiệu nhà trường.

Môt bữa ăn, nhiều tầng trách nhiệm

Trước thềm năm học 2026-2027, nhiều địa phương đang chuẩn hóa lại quy trình tổ chức bữa ăn học đường, từ lựa chọn nhà cung cấp, xây dựng thực đơn đến công khai thông tin và tăng sự tham gia giám sát của phụ huynh, nhằm đáp ứng yêu cầu kép: An toàn thực phẩm và dinh dưỡng phù hợp với lứa tuổi.

Bộ đội Biên phòng Quảng Ninh kêu gọi tàu thuyền về nơi tránh trú bão số 4.

Khẩn trương khắc phục hậu quả mưa lũ

Ảnh hưởng của cơn bão số 4 (bão Narra) và hoàn lưu sau bão đã gây mưa lớn diện rộng tại các tỉnh Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, dẫn đến ngập lụt cục bộ và sạt lở đất nhiều nơi, các địa phương đang căng mình ứng phó.

Người dân miền Tây lao đao vì hạn-mặn.

Sẵn sàng ứng phó hạn - mặn theo kịch bản rủi ro rất cao

Ngày 18/8, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có công văn đề nghị các tỉnh, thành phố khu vực Trung Bộ, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long, tổ chức triển khai các giải pháp phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn do ảnh hưởng của El Nino 2026-2027. Theo đó, Bộ đề nghị các địa phương rà soát, xây dựng kế hoạch ứng phó theo kịch bản rủi ro rất cao.

Dãy nhà siêu mỏng hai mặt tiền trên phố Định Công (Hà Nội) có vị trí đắc địa cho kinh doanh, nhưng cũng ảnh hưởng mỹ quan đô thị. Ảnh: DIÊN KHÁNH

Nhà “siêu mỏng, siêu méo” và bài toán phát triển đô thị

Thủ đô Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh đang triển khai hàng loạt dự án hạ tầng giao thông. Thay vì được thu hồi, hợp thửa hoặc xử lý dứt điểm, một số diện tích vẫn được chỉnh trang thành nhà “siêu mỏng, siêu méo”, vừa tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn, vừa làm ảnh hưởng đến mỹ quan và diện mạo đô thị.

Đại tá Nguyễn Xuân Lai, Báo cáo viên Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3, phát biểu tại hội nghị.

Đẩy mạnh tuyên truyền về biển, đảo, chống khai thác hải sản bất hợp pháp

Ngày 14/8, tại phường Bình Tiên, Thành phố Hồ Chí Minh, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức tuyên truyền về biển, đảo, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU) cho hơn 300 đại biểu là cán bộ, đảng viên, lực lượng nòng cốt cấp cơ sở trên địa bàn.

Điểm sạt lở tại Km 76+250 trên quốc lộ 12. Ảnh: Cục Đường bộ Việt Nam

Xây dựng giải pháp lâu dài ứng phó sạt lở đất

Những trận lũ quét, sạt lở đất liên tiếp xảy ra tại các tỉnh miền núi phía bắc vừa qua, cho thấy thiên tai ngày càng diễn biến cực đoan, khó lường. Theo quy luật, thời điểm này đã bước vào mùa mưa bão (thường từ tháng 6-12 hằng năm), do vậy việc chủ động phòng tránh và xây dựng các giải pháp ứng phó lâu dài là hướng đi hiệu quả để giảm thiểu thiệt hại.

Các địa phương tại Hà Nội đang gấp rút hoàn thiện việc sáp nhập bộ máy.

Tinh gọn bộ máy, đổi mới cách quản trị

Hàng loạt địa phương đang khẩn trương hoàn tất sắp xếp mạng lưới trường học trước thềm năm học 2026-2027. Vấn đề đặt ra lúc này, đó là làm thế nào để vận hành trường mới hiệu quả, giữ được đội ngũ ổn định, học sinh không bị xáo trộn và nguồn lực giáo dục được sử dụng tốt hơn?

Tránh tạo thêm gánh nặng môi trường

Tránh tạo thêm gánh nặng môi trường

Kiểm soát khí thải xe máy là một bước quan trọng để cải thiện chất lượng không khí, nhưng chính sách sẽ chưa trọn vẹn nếu chỉ dừng ở việc kiểm định và loại bỏ những phương tiện không đạt yêu cầu. Khi hàng triệu xe cũ dần hết vòng đời, câu hỏi đặt ra là: Chúng sẽ được thu hồi, xử lý và tái chế như thế nào để không trở thành một nguồn phát thải mới? Đây là bài toán cần được tính toán song hành với lộ trình kiểm soát khí thải.

Đại tá Phan Sỹ Thao, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam

Dù khó khăn thế nào, cũng phải làm với quyết tâm cao nhất!

Sau khi khởi đăng hai kỳ phóng sự Chiến dịch của trái tim và trách nhiệm (số 29-30/2026), chúng tôi nhận được nhiều phản hồi của độc giả bày tỏ sự đánh giá cao về ý nghĩa chính trị, nhân văn sâu sắc của “Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” (Chiến dịch 500 ngày đêm). Trò chuyện với Nhân Dân cuối tuần, Đại tá Phan Sỹ Thao, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam (ảnh nhỏ) chia sẻ về những nỗ lực đưa các Anh hùng liệt sĩ trở về với quê hương, gia đình; thực hiện trọn vẹn đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc.

Tin tức

* Tại cuộc họp về công tác thoát nước và tiến độ các dự án chống ngập sáng 4/8, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu chấm dứt tình trạng bị động. Trong 6 tháng qua, nhiều dự án được triển khai, đưa vào vận hành, góp phần giảm thời gian, phạm vi và độ sâu ngập tại các điểm nóng của thành phố. Tuy nhiên, một số khu vực, kể cả nội đô, vẫn ngập cục bộ do hệ thống thoát nước chưa đồng bộ. Chủ tịch Hà Nội yêu cầu công khai hiệu quả từng dự án, nêu rõ khu vực đã khắc phục, nơi cần tiếp tục đầu tư và lộ trình hoàn thành để người dân, báo chí giám sát.

Trạm Y tế phường Gia Định phối hợp Bệnh viện Nhân dân Gia Định tổ chức chương trình khám sàng lọc, tầm soát bệnh lý tim mạch, đái tháo đường cho người dân trên địa bàn phường. Ảnh: Thế Anh

Tái cấu trúc đưa không gian y tế đến gần người dân

Mới đây, Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh thông tin: Thời gian tới thành phố sẽ lựa chọn phát triển hệ thống y tế theo hướng đa cực, nhằm giảm quá tải bệnh viện trung tâm và tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại địa bàn. Đây được coi là một bước chuyển từ tư duy tập trung nguồn lực sang tư duy phân bố tối ưu năng lực.

Kỹ sư Việt Nam tham gia chế tạo vệ tinh LOTUSat-1 tại Nhật Bản. Ảnh: VNSC

Giúp đội ngũ phát triển công nghệ vững bước

Sau khi Nghị quyết số 57-NQ/TW được ban hành, xuyên suốt 18 tháng qua, gần 400 văn bản quy phạm pháp luật ra đời, phục vụ nỗ lực phát triển khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo quốc gia. Điểm chung của các chính sách mới là tăng quyền tự chủ, giảm thủ tục và chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu, thay cho cách quản lý nặng về đầu vào như trước đây.

Thay vì áp dụng đại trà, việc thí điểm làn vượt trên những tuyến đủ điều kiện, đánh giá kỹ hiệu quả và tác động trước khi nhân rộng là cần thiết.

Cần thí điểm trước khi triển khai rộng

Việc dành làn trái trên cao tốc cho xe vượt có thể hạn chế tình trạng xe chạy chậm, “ôm làn”, giảm các tình huống va chạm nguy hiểm và góp phần tổ chức giao thông hiệu quả hơn. Tuy nhiên, để chủ trương này đi vào thực tế, cần những quy định rõ ràng về tốc độ, chuyển làn, khoảng cách an toàn và điều kiện áp dụng, đồng thời tính đến đặc thù của từng tuyến cao tốc.

Lựa chọn cánh cửa nào để bước tiếp là những bài toán khó. Ảnh: Thế Đại

Chọn đúng đường, thay vì chỉ trúng trường

Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông (THPT) năm 2026 đã khép lại, nhưng với hơn một triệu thí sinh, chặng đường quan trọng nhất mới thật sự bắt đầu. Trong bối cảnh phương thức tuyển sinh ngày càng đa dạng, điểm thi tốt nghiệp không còn là “tấm vé” duy nhất quyết định bước vào giảng đường, cánh cửa đi tới tương lai cũng rộng mở và thách thức hơn.

Các địa phương cần chủ động theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, hướng dẫn người dân đưa phương tiện vào nơi tránh trú ngay khi có yêu cầu. Ảnh: Đạt Đạt

Chủ động phương án sẵn sàng ứng phó mùa mưa bão

Mùa mưa bão năm 2026, dự báo xuất hiện 8-10 cơn bão, mưa lớn diện rộng có thể xảy ra khoảng 16-19 đợt trên cả nước (ít hơn trung bình nhiều năm), đòi hỏi các bộ, ngành, địa phương lên các kịch bản, phương án ứng phó kịp thời.