Chuyển từ tư duy quản lý sang bảo vệ người lao động

Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2025 đã điều chỉnh nhiều nội dung quan trọng. Đáng chú ý, có nhiều quy định được đổi mới theo hướng mở rộng phạm vi hỗ trợ và bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng cho người tham gia, thụ hưởng chính sách.

Tuyên truyền, phổ biến sâu rộng, giúp nhiều người hiểu hơn về chính sách bảo hiểm xã hội. (Ảnh THỦY HÀ)
Tuyên truyền, phổ biến sâu rộng, giúp nhiều người hiểu hơn về chính sách bảo hiểm xã hội. (Ảnh THỦY HÀ)

Bước đi đột phá

Điểm đáng chú ý, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 bổ sung trợ cấp hưu trí xã hội để hình thành hệ thống bảo hiểm xã hội đa tầng; bổ sung quy định nhằm gia tăng sự liên kết giữa tầng trợ cấp hưu trí xã hội và bảo hiểm xã hội cơ bản; mở rộng đối tượng được tham gia; bổ sung quyền thụ hưởng chế độ ốm đau, thai sản đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã; bổ sung chế độ thai sản vào chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện; đóng bảo hiểm xã hội tối thiểu 15 năm sẽ được hưởng lương hưu; khuyến khích người lao động bảo lưu thời gian đóng để hưởng lương hưu thay vì nhận bảo hiểm xã hội một lần…

Anh Vũ Văn Hùng, làm việc tại khu công nghiệp Bắc Thăng Long (thuộc xã Thiên Lộc, thành phố Hà Nội) chia sẻ: “Trước đây, Luật chỉ quy định hỗ trợ bảo hiểm xã hội trong trường hợp người xin nghỉ ốm cả ngày. Nay, Luật có cả quy định về hưởng chế độ đối với người nghỉ ốm, đau không trọn ngày. Điều này thể hiện sự thấu hiểu, lắng nghe đối với công nhân, lao động. Chúng tôi rất phấn khởi”.

Chung niềm vui ấy, anh Lê Văn Hiếu (phường Hoàng Mai, thành phố Hà Nội) bày tỏ: “Luật mới đã quy định người lao động nghỉ việc vì ốm từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng, sẽ được quỹ bảo hiểm xã hội tiếp tục đóng bảo hiểm y tế. Đây là một điều chỉnh có ý nghĩa rất thiết thực đối với người lao động như chúng tôi”.

Theo Luật sư Trần Sỹ Tiến, Giám đốc Công ty Luật Hà Nội VDT, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 đã làm rõ các quy định về hành vi chậm đóng bảo hiểm xã hội (tại Điều 38), trốn đóng bảo hiểm xã hội (tại Điều 39). Bên cạnh đó, theo Luật này, trình tự tố tụng trong các vụ việc liên quan chậm nộp hoặc trốn đóng bảo hiểm xã hội đã được điều chỉnh. Các Điều 40, 41 cũng đã quy định rõ mức xử phạt đối với hành vi chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội của doanh nghiệp, người sử dụng lao động.

Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam Lê Hùng Sơn cho rằng, những điểm nổi bật của Luật Bảo hiểm xã hội 2024 là minh chứng cho sự nỗ lực không ngừng của Đảng, Nhà nước trong xây dựng hệ thống an sinh xã hội, hướng tới ngày càng hoàn thiện, rộng khắp, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động, người dân và doanh nghiệp.

Bệ đỡ an sinh bền vững

Để triển khai thực thi Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 có hiệu quả cao nhất, ngày 25/6/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 158/2025/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc. Cùng với đó, Bộ Nội vụ ban hành Thông tư số 12/2025/TT-BNV ngày 30/6/2025, quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc; Thông tư số 11/2025/TT-BNV ngày 30/6/2025, quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Tuy nhiên, để đạt được các mục tiêu đề ra, trong thời gian tới, Bảo hiểm xã hội Việt Nam cần chủ động tham mưu với Bộ Tài chính và các đơn vị liên quan trong xây dựng kế hoạch tuyên truyền, giải đáp, tư vấn chính sách, kiện toàn các văn bản thuộc lĩnh vực phụ trách, tạo điều kiện thuận lợi cho việc áp dụng chính sách vào thực tế.

Có một điểm đáng lưu ý, cùng quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, không tổ chức bảo hiểm xã hội cấp huyện, Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư số 10/2025/TT-BNV ngày 19/6/2025, có hiệu lực từ ngày 1/7/2025, quy định Sở Nội vụ và Phòng Văn hóa-xã hội thuộc ủy ban nhân dân cấp xã sẽ chịu trách nhiệm thực hiện các nội dung liên quan chính sách bảo hiểm xã hội. Cụ thể, Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố sẽ có trách nhiệm hướng dẫn và tổ chức thực hiện các quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội trong phạm vi địa phương theo quy định của pháp luật, theo phân công hoặc ủy quyền của cấp tỉnh.

Theo chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh, cơ quan chuyên trách của Bảo hiểm xã hội Việt Nam cần mau chóng đưa bộ luật mới vào đời sống. Theo đó, cần triển khai đồng bộ công tác tuyên truyền, cũng như chuyển đổi phần mềm nghiệp vụ để tương thích với mô hình chính quyền mới, bảo đảm cán bộ, viên chức bảo hiểm xã hội các cấp nắm vững, chủ động xử lý tình huống phát sinh. Cán bộ, viên chức trong toàn hệ thống cũng phải được trang bị thêm kiến thức, kỹ năng để đáp ứng tốt nhất yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình hiện nay.

“Phòng Văn hóa-Xã hội cấp xã, phường đã được giao thực hiện chính sách bảo hiểm ở cơ sở. Họ phải tiếp tục chuyển đổi số, kết nối dữ liệu, bảo đảm hoạt động thông suốt, bảo vệ tốt hơn quyền lợi của người lao động. Đó là cách để bảo hiểm xã hội trở thành bệ đỡ an sinh bền vững”, chuyên gia Đinh Trọng Thịnh nhấn mạnh.

Một vấn đề khác, công nhân, người lao động, người thụ hưởng chính sách cần nắm rõ quy định về tổng mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, bao gồm: 3% tiền lương làm căn cứ đóng vào Quỹ ốm đau và thai sản, và 22% tiền lương làm căn cứ đóng vào Quỹ hưu trí và tử tuất. Còn tổ chức, người sử dụng lao động phải tham gia thêm một số quỹ bảo hiểm khác. Tổng cộng, người sử dụng lao động đóng 21,5% tiền lương cho mỗi người lao động, còn người lao động đóng 10,5%”. Việc nắm vững cơ chế đóng - hưởng, tra cứu và kiểm tra thông tin về tình trạng đóng, là cách tốt nhất để người lao động tự bảo vệ quyền lợi, tránh bị doanh nghiệp trốn đóng, nợ đóng hoặc khai báo sai mức đóng.

Có thể bạn quan tâm

Lựa chọn cánh cửa nào để bước tiếp là những bài toán khó. Ảnh: Thế Đại

Chọn đúng đường, thay vì chỉ trúng trường

Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông (THPT) năm 2026 đã khép lại, nhưng với hơn một triệu thí sinh, chặng đường quan trọng nhất mới thật sự bắt đầu. Trong bối cảnh phương thức tuyển sinh ngày càng đa dạng, điểm thi tốt nghiệp không còn là “tấm vé” duy nhất quyết định bước vào giảng đường, cánh cửa đi tới tương lai cũng rộng mở và thách thức hơn.

Các địa phương cần chủ động theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, hướng dẫn người dân đưa phương tiện vào nơi tránh trú ngay khi có yêu cầu. Ảnh: Đạt Đạt

Chủ động phương án sẵn sàng ứng phó mùa mưa bão

Mùa mưa bão năm 2026, dự báo xuất hiện 8-10 cơn bão, mưa lớn diện rộng có thể xảy ra khoảng 16-19 đợt trên cả nước (ít hơn trung bình nhiều năm), đòi hỏi các bộ, ngành, địa phương lên các kịch bản, phương án ứng phó kịp thời.

Lực lượng cứu hộ vượt lũ dữ tiếp cận những nơi bị cô lập, giải cứu người dân mắc kẹt. Ảnh: TRẦN TUẤN

Triển khai “4 tại chỗ” trong ứng phó lũ quét

Mưa lớn đã gây ra lũ quét, ảnh hưởng đến người dân ở một số xã thuộc các tỉnh Lai Châu, Tuyên Quang, Lào Cai. Trong đó, xã Mường Than, tỉnh Lai Châu bị ảnh hưởng nặng nhất. Các cơ quan chức năng đang nỗ lực thực hiện giải pháp khắc phục hậu quả, tái định cư, giúp ổn định đời sống người dân.

Những kệ hàng đầy ắp dễ thu hút người tiêu dùng với các biển hiệu giảm giá. Ảnh: Nam Nam

Thị trường tăng trưởng từ nỗi lo

Hàng trăm loại sản phẩm thực phẩm chức năng, vitamin và vi chất bổ sung dành cho trẻ em đang “phủ sóng” kín các cửa hàng, sàn thương mại điện tử và mạng xã hội. Trong “ma trận” quảng cáo ấy, nỗi lo con thấp còi, biếng ăn hay thiếu chất của nhiều bậc cha mẹ đã trở thành đòn bẩy cho một thị trường phát triển nhanh, nhưng vẫn còn không ít khoảng trống pháp lý.

Chung cư có tuổi thọ nhất định, vì vậy cần cơ chế rõ ràng để sửa chữa, cải tạo khi xuống cấp. Ảnh: VĂN HỌC

Cần quy định rõ hơn cơ chế quản lý chung cư

Việc Bộ Xây dựng vừa rút đề xuất quy định “sở hữu chung cư có thời hạn” khỏi dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) tiếp tục nhận được những ý kiến đóng góp, nhằm quản trị tốt hơn đô thị để vừa bảo đảm quyền lợi cho người dân, vừa có thể cải tạo, sửa chữa chung cư khi hết niên hạn sử dụng.

Nền đất yếu cùng hiện tượng xới chân bờ khiến nguy cơ sạt lở ngày càng tăng. Ảnh: TTXVN

Miền Tây liên tiếp đối mặt sạt lở

Tình trạng sạt lở bờ sông, bờ biển tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long diễn biến ngày càng phức tạp, đang đòi hỏi việc bảo vệ an toàn và ổn định sinh kế cho người dân trở thành nhiệm vụ cấp bách.

Chất lượng giáo dục được xem là yếu tố tạo nên sức hút của mỗi nhà trường trong mùa tuyển sinh đầu cấp.

Điều còn lại sau một mùa tuyển sinh

Mùa tuyển sinh đầu cấp năm nay chưa thực sự khép lại khi phụ huynh hoàn tất việc đăng ký nhập học. Những ngày rà soát hồ sơ, xác minh dữ liệu và tuyển bổ sung đang cho thấy một thực tế: Để mỗi học sinh có được chỗ học phù hợp, vẫn còn nhiều bài toán phải giải quyết ngoài những con số trên hệ thống.

Đơn vị thi công triển khai đấu nối tuyến cống thoát nước dọc phố Quang Trung và hồ Thiền Quang. Ảnh: VĂN HỌC

Lấp đầy quy hoạch phòng chống ngập lụt cho Hà Nội

Vừa qua, trên địa bàn Thành phố Hà Nội xảy ra tình trạng, một số tuyến phố vẫn ngập cục bộ khi trời đổ mưa. Thực tế này khiến dư luận một lần nữa đặt câu hỏi về tính hiệu quả của những công trình chống ngập khẩn cấp vừa được xây dựng.

Đội thanh niên xung phong 25 sửa Đường 20 Quyết Thắng. Ảnh Tư liệu

Sáng mãi ngọn lửa thanh xuân

Suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, lực lượng thanh niên xung phong (TNXP) đã viết nên huyền thoại bằng ý chí sắt đá, xuyên mưa bom bão đạn để giữ vững mạch máu giao thông cho tiền tuyến. Góp phần làm nên khúc tráng ca ấy, không thể không nhắc đến Ban Xây dựng 67 - đơn vị anh hùng trên tuyến Trường Sơn huyền thoại.

Toàn bộ hơn 6.600 người dân xã đảo Minh Châu (Hà Nội) sẽ được khám sức khỏe và cấp phát thuốc miễn phí. Ảnh: THÀNH ĐẠT

Kích hoạt chiến dịch khám sức khỏe miễn phí toàn dân

Từ ngày 1/7, tại nhiều địa phương, công tác khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí gắn với sổ sức khỏe điện tử cho người dân được triển khai. Đây là bước đi cụ thể hóa Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, mục tiêu để toàn dân được khám sức khỏe định kỳ miễn phí, tiến tới miễn viện phí cơ bản năm 2030.

Nhân lực chất lượng cao là một trong những yếu tố quan trọng thu hút FDI. Ảnh: VĂN HỌC

Chất lượng nguồn nhân lực là “chìa khóa vàng”

Nối tiếp những thành công trong thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI), Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển dịch chiến lược từ số lượng sang chất lượng. Nhằm hiện thực hóa mục tiêu của Nghị quyết số 10-NQ/TW vừa ban hành, việc đột phá và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phải trở thành ưu tiên hàng đầu để nâng tầm vị thế và giữ vững năng lực cạnh tranh quốc gia.

Lớp tập huấn kỹ năng tâm lý học đường cho giáo viên của Trường trung học phổ thông Ỷ La (Tuyên Quang).

Mùa “phổ cập AI” và kỹ năng cho người thầy

Mùa hè này, hàng nghìn giáo viên trên cả nước đang tham gia các lớp tập huấn, cập nhật kỹ năng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong dạy học, bồi dưỡng tâm lý học đường cho năm học 2026-2027. Đây là bước chuyển động của ngành giáo dục trong việc chuẩn bị đội ngũ trước những yêu cầu mới của thời đại.

Đoàn tàu “Bệnh viện Bạch Mai” mang số hiệu PL1/PL2 đi vào hoạt động, chuyên chở các y, bác sĩ tại Bệnh viện Bạch Mai từ Hà Nội đến cơ sở 2 tại Ninh Bình. Ảnh: BVCC

Đưa chất lượng bệnh viện tuyến cuối đến gần người dân

Sau Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 2 chính thức hoạt động, Bộ Y tế vừa chỉ đạo các đơn vị liên quan huy động tổng lực, hoàn thành tiến độ đưa Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cơ sở 2 tại Ninh Bình bắt đầu khám, chữa bệnh cho người dân vào ngày 10/7.

Nhiều công nhân vẫn phải sống trong những khu nhà trọ chật hẹp. Ảnh: GIANG NAM

Mở rộng cánh cửa an cư cho người lao động

Là lực lượng lao động trực tiếp tạo ra giá trị song không ít công nhân vẫn đang chật vật với bài toán an cư. Khi nhà ở xã hội và căn hộ cho thuê giá phù hợp còn thiếu, thì một nơi ở ổn định, phù hợp khả năng chi trả để yên tâm lập nghiệp vẫn là mong mỏi của nhiều công nhân.

TS Nguyễn Văn Đáng.

Chủ động ngăn chặn sớm mọi nguy cơ

Tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, các đại biểu được quán triệt 5 chuyên đề. TS Nguyễn Văn Đáng, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh trao đổi với Nhân Dân cuối tuần về ý nghĩa và tầm quan trọng của việc ban hành và thực hiện các nghị quyết về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng cũng như công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

TS Trần Anh Tuấn (thứ ba từ trái sang) chia sẻ kinh nghiệm trong Chuỗi hội thảo công nghệ Tech Series 8.

Xu hướng biến tri thức thành tài sản số

"Mỗi phần trăm tăng trưởng GDP phải chứa đựng hàm lượng tri thức và giá trị gia tăng cao hơn”, Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu bế mạc Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Trên tinh thần ấy, nhiều chuyên gia và doanh nghiệp Việt Nam đang nỗ lực biến tri thức thành tài sản số.

Thượng tá Hoàng Trung Hiếu, báo cáo viên Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3, phát biểu tại hội nghị.

Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 đẩy mạnh công tác tuyên truyền biển, đảo và phòng, chống ma túy

Ngày 25/6, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức tuyên truyền biển, đảo; quan điểm của Đảng, Nhà nước ta trong đấu tranh bảo vệ chủ quyền biển, đảo và thông tin về công tác đấu tranh phòng, chống ma túy tại Phường Linh Xuân, Thành phố Hồ Chí Minh.

Sinh thời, Thiếu tướng, nhà văn Nguyễn Chí Trung rất chăm đi thực tế sáng tác, lắng nghe nhân dân, trò chuyện với những người lao động.

Ngọn lửa âm thầm cháy mãi

Có những người khi đã đi xa, thời gian dường như không làm họ lùi vào dĩ vãng mà càng khiến hình bóng cùng những đóng góp của họ ngày một hiện rõ hơn trong ký ức người ở lại.

Đồ họa: Khiếu minh

Di sản báo chí số cần được bảo vệ khẩn cấp

Việc quy hoạch phát triển và quản lý báo chí toàn quốc đang bước vào giai đoạn quyết liệt. Hàng loạt đài, báo địa phương sáp nhập, đổi tên, sắp xếp lại bộ máy để hướng tới một nền báo chí “tinh - gọn - mạnh”. Cùng với đó, việc lưu trữ nội dung, tư liệu số tích lũy được qua nhiều thập kỷ đang rất cần được quan tâm đúng mức.

Những thí nghiệm khoa học thú vị luôn hấp dẫn trẻ tò mò và say mê khám phá, đã được bổ sung vào các lớp năng khiếu tại Cung Thiếu nhi Hà Nội. Nguồn: Cung Thiếu nhi Hà Nội

Tái định vị những sân chơi công lập

Ngày càng có nhiều sự lựa chọn trải nghiệm vui chơi mùa hè cho trẻ em, vô hình trung khiến những thiết chế văn hóa truyền thống như Cung Thiếu nhi, Nhà văn hóa,… dần đánh mất sức hút. Nhiều đơn vị đã chủ động đổi mới để từng bước chuyển mình từ nơi học năng khiếu đơn thuần thành những trung tâm trải nghiệm sáng tạo.

Nhiều bạn trẻ lựa chọn học nghề để sớm tham gia thị trường lao động. Ảnh: Văn Học

Khi đại học không phải là con đường duy nhất

Thời gian gần đây, xu hướng bạn trẻ sau khi tốt nghiệp trung học phổ thông đã lựa chọn học nghề ngày càng đông. Đây là hướng đi vừa phù hợp khả năng bản thân, vừa rút ngắn thời gian học và học viên cũng nhanh chóng tham gia thị trường lao động, góp phần phát triển kinh tế.

Nhà nước cần có cơ chế phù hợp để phát triển loại hình nhà ở xã hội cho thuê. Ảnh: HẢI XUÂN

Hình thành hệ sinh thái nhà ở cho thuê

Trong bối cảnh giá nhà ở không ngừng tăng cao, công tác phát triển nhà ở xã hội vẫn tồn tại những điểm nghẽn, việc phát triển nhà ở cho thuê là giải pháp căn cơ để bảo đảm an cư cho người lao động.

Đừng để những áp lực cuộc sống làm bản thân kiệt sức. Ảnh: ĐÔNG PHONG

Stress ngày càng gia tăng trong xã hội hiện đại

Ngày 26/5 vừa qua, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh (HCDC) cảnh báo: Những áp lực trong cuộc sống hiện đại đang khiến tình trạng stress tại Việt Nam gia tăng nhanh chóng và có xu hướng trẻ hóa.