Cạnh tranh công nghệ quyết liệt, cần khắc phục những rủi ro tiềm ẩn từ các nền tảng AI

Lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) tiếp tục chứng kiến cuộc đua khốc liệt giữa các hãng công nghệ lớn, với hàng loạt mô hình AI có các tính năng vượt trội ra đời. Tuy vậy, những rủi ro tiềm ẩn từ công nghệ mới này đòi hỏi các công ty công nghệ phải thật sự thận trọng và phát huy tinh thần trách nhiệm trong xây dựng, phát triển sản phẩm.
"Gã khổng lồ" công nghệ Google đang thử nghiệm một chương trình AI chuyên biệt cho lĩnh vực y tế. Ảnh: google.com
"Gã khổng lồ" công nghệ Google đang thử nghiệm một chương trình AI chuyên biệt cho lĩnh vực y tế. Ảnh: google.com

Mới đây, "gã khổng lồ" công nghệ Google đang thử nghiệm một chương trình AI chuyên biệt cho lĩnh vực y tế, trong bối cảnh cuộc cạnh tranh với đối thủ Microsoft ngày càng trở nên gay gắt. Chatbot với tên gọi Med-PaLM 2 được phát triển trên cơ sở của PaLM 2, mô hình ngôn ngữ lớn tiên tiến nhất của Google.

Theo đó, Med-PaLM 2 được cho là có thể đưa ra các câu trả lời về chuyên ngành y tế có chất lượng vượt trội hơn so với các chatbot thông thường khác như Bing của Microsoft và ChatGPT của OpenAI.

Trong khi đó, Meta và Microsoft cũng thúc đẩy hợp tác để phát triển Llama 2, một mô hình AI ngôn ngữ lớn hướng tới cả mục đích thương mại và nghiên cứu.

Để tăng sức nóng cho cuộc đua công nghệ, đơn vị điện toán đám mây của Amazon cũng cho ra mắt công nghệ nhằm giúp các công ty khác phát triển công cụ chatbot riêng và dịch vụ tạo hình ảnh bằng AI.

Sự ra mắt của sản phẩm ChatGPT của OpenAI hồi tháng 11/2022 đã mở đường cho cuộc canh tranh gay cấn trong giới công nghệ.

Không thể phủ nhận đây là một hướng phát triển đầy triển vọng cho các hãng công nghệ, trong bối cảnh hoạt động kinh doanh của các công ty này khá ảm đạm do tình hình khó khăn chung của nền kinh tế và sự thay đổi thói quen sử dụng mạng của khách hàng sau khi đại dịch Covid-19 được kiểm soát.

Cùng với sự nóng dần của cuộc đua AI, kết quả kinh doanh của các "đại gia" công nghệ xuất hiện những tín hiệu khả quan hơn.

Tập đoàn công nghệ Alphabet, công ty mẹ của Google, cho biết doanh thu trong quý I năm nay đạt gần 70 tỷ USD, cao hơn mức dự báo 60 tỷ USD của các nhà phân tích, trong khi lợi nhuận ròng đạt 15 tỷ USD.

Kết quả kinh doanh của tập đoàn Microsoft trong quý I/2023 cũng làm hài lòng các nhà đầu tư, với lợi nhuận đạt 18,3 tỷ USD trên tổng doanh thu là 52,9 tỷ USD, chủ yếu là nhờ doanh thu từ các sản phẩm đám mây và AI.

Những lợi ích mà AI mang lại cho xã hội là không thể phủ nhận, nhưng ngày càng có nhiều lời cảnh báo về các rủi ro tiềm tàng của công nghệ mới này, kéo theo sự siết chặt quản lý của các quốc gia.

Mới đây, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc lần đầu họp để bàn về các nguy cơ từ việc phát triển AI. Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres nhấn mạnh, những ứng dụng của AI trong cả lĩnh vực quân sự và phi quân sự đều có thể gây ra những hậu quả rất nghiêm trọng đối với hòa bình và an ninh toàn cầu. Ông Antonio Guterres kêu gọi tất cả các quốc gia khẩn trương thực hiện các biện pháp cần thiết để kiểm soát công nghệ này.

Bảy công ty công nghệ lớn, trong đó có OpenAI, Alphabet và Meta, mới đây cam kết phát triển một hệ thống gắn dấu nhận biết tất cả những nội dung từ văn bản, hình ảnh, âm thanh tới video do AI tạo ra để người dùng được minh bạch thông tin.

Khi các nhà lập pháp trên toàn thế giới tập trung xem xét những cách thức giảm nguy cơ từ AI, các công ty công nghệ lớn đã có những động thái cho thấy nỗ lực mang đến các sản phẩm an toàn hơn cho người dùng.

Bảy công ty công nghệ lớn, trong đó có OpenAI, Alphabet và Meta, mới đây cam kết phát triển một hệ thống gắn dấu nhận biết tất cả những nội dung từ văn bản, hình ảnh, âm thanh tới video do AI tạo ra để người dùng được minh bạch thông tin.

Các công ty của Mỹ cũng công bố thành lập diễn đàn mang tên Frontier Model Forum có chức năng giúp giảm những rủi ro phát sinh từ các nền tảng AI cũng như xây dựng tiêu chuẩn về ngành này.

Theo giới phân tích, trong vài năm tới, thế giới sẽ tiếp tục chứng kiến cuộc chạy đua về công nghệ AI, một cuộc đua "hao tài tốn của" cho các tập đoàn công nghệ.

Trong bối cảnh đó, để con người thật sự làm chủ công nghệ, cần có sự vào cuộc của cả các chính phủ và các công ty trong lĩnh vực này nhằm cung cấp cho người dùng những sản phẩm an toàn hơn.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.