Bình luận quốc tế

Cảnh báo về nạn di cư ở Trung Mỹ

Số người di cư vượt rừng rậm Darien, biên giới tự nhiên giữa Panama và Colombia, lập kỷ lục mới. Số người di cư thiệt mạng tại khu vực sông Bravo, biên giới tự nhiên giữa Mexico và Mỹ vượt con số 200. Những con số thống kê đáng buồn lại gióng lên hồi chuông cảnh báo về số phận của những người di cư ở khu vực Trung Mỹ.
Người di cư di chuyển tại Huixtla, bang Chiapas, Mexico trong hành trình tới Mỹ. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Người di cư di chuyển tại Huixtla, bang Chiapas, Mexico trong hành trình tới Mỹ. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Giới chức Panama công bố số liệu cho thấy, từ đầu năm 2022 đến nay đã có 134.178 người di cư vượt rừng rậm Darien, vượt mức kỷ lục ghi nhận năm 2021. Theo Bộ An ninh công cộng Panama, trong số những người di cư có cả phụ nữ mang thai và trẻ em, thậm chí là trẻ sơ sinh.

Trong hành trình tìm kiếm “giấc mơ Mỹ”, khi đến lãnh thổ Panama, những người di cư đã gần như kiệt sức. Từ nhiều năm qua, hàng trăm nghìn người di cư di chuyển qua tỉnh Darien và vùng lân cận Guna Yala, ở Panama trên đường đến Bắc Mỹ, bất chấp địa hình hiểm trở, thời tiết khắc nghiệt và nguy cơ rơi vào tay các nhóm tội phạm buôn người, cướp bóc, tống tiền và lạm dụng tình dục.

Sông Bravo, biên giới tự nhiên giữa Mexico và Mỹ cũng là một trong những tuyến đường phổ biến với người di cư trái phép tìm cách vào Mỹ. Tuyến đường gần 400km dọc sông Bravo đặc biệt nguy hiểm, bởi nước sông chảy nhanh và đổi hướng đột ngột. Thế nhưng, chỉ riêng tháng 7 vừa qua, có khoảng 50.000 người di cư qua đây và bị bắt giữ. Cơ quan bảo vệ biên giới Mỹ cho biết, hơn 200 thi thể người di cư được phát hiện tại khu vực sông Bravo từ tháng 10/2021 đến tháng 7/2022. Hôm 3/9, nhà chức trách Mỹ và Mexico thông báo trục vớt 9 thi thể người di cư xấu số.

Bất chấp hiểm nguy trên đường đi và các biện pháp ngăn chặn của lực lượng chức năng, người di cư vẫn ồ ạt kéo đến khu vực biên giới Mexico-Mỹ. Trong tháng 8, đã có 8 đoàn người di cư xuất phát từ miền nam Mexico hướng tới biên giới Mỹ.

Ngày 2/9, lại có thêm một đoàn gồm khoảng 400 người di cư khởi hành từ thành phố Tapachula, giáp biên giới Guatemala. Ngày 22/9, nhà chức trách Mexico thông báo đã phát hiện hơn 150 người di cư từ Trung Mỹ chen chúc trong một xe tải bị bỏ lại trên đường cao tốc. Vụ việc gợi lại ký ức đau buồn hồi tháng 6, khi có hơn 50 người di cư thiệt mạng sau khi bị bỏ rơi trong công-ten-nơ ở bang Texas của Mỹ.

Về phía Mỹ, giới chức các địa phương cũng đau đầu tìm lời giải cho bài toán người di cư. Tháng 9 vừa qua, Thị trưởng Washington thậm chí phải tuyên bố tình trạng khẩn cấp công cộng liên quan những chuyến xe buýt chở người di cư từ hai bang Texas và Arizona giáp Mexico đến thủ đô Washington. Văn phòng Dịch vụ di cư mới được thành lập tại Washington để giải quyết các vấn đề liên quan, sau khi các số liệu thu thập cho thấy khoảng 9.400 người di cư đã được đưa đến Washington kể từ tháng 4/2022 và thêm hàng trăm người sẽ tiếp tục tới.

Những con số thống kê về người di cư liên tiếp xô đổ kỷ lục cũ, buộc chính phủ Panama, Colombia và các nước trong khu vực phải bắt tay cùng đối phó cuộc khủng hoảng ngày một trầm trọng. Panama siết chặt an ninh và tăng hỗ trợ nhân đạo ở biên giới, thông qua các trung tâm tiếp nhận người di cư, với dịch vụ chăm sóc y tế và cung cấp lương thực.

Mexico tăng cường các chiến dịch tuần tra để ngăn chặn các vụ đưa người vượt biên giới trái phép bằng xe tải, phương thức phổ biến mà những kẻ buôn người sử dụng để đưa người di cư tới Mỹ. Nhà trắng cũng công bố gói viện trợ nhân đạo mới trị giá 200 triệu USD nhằm hỗ trợ Mexico và các quốc gia Trung Mỹ giữ chân người di cư, nâng tổng số viện trợ nhân đạo của Mỹ cho khu vực này lên gần 600 triệu USD, tính từ năm 2018.

Theo một nghiên cứu của Viện Chính sách di cư (MPI) và Chương trình Lương thực của Liên hợp quốc (WFP), nghèo đói, mất an ninh lương thực, bạo lực và biến đổi khí hậu đã đẩy khoảng 378.000 người Trung Mỹ di cư đến Mỹ trong vòng 5 năm qua. Vấn đề gốc rễ dẫn đến tình trạng người di cư không thể được giải quyết bằng những nỗ lực riêng lẻ và chỉ trong ngày một, ngày hai ■

Có thể bạn quan tâm

Các chuyên gia khí tượng Pháp cảnh báo sự xuất hiện quá sớm của các đợt nắng nóng cực đoan trong năm nay có thể gây ra thiệt hại nặng nề về hạ tầng, kinh tế và năng lượng.

Giải pháp của hai bài toán khó

Thế giới đang cùng lúc gánh chịu những tác động nặng nề từ hai cuộc khủng hoảng: Biến đổi khí hậu và chủ quyền năng lượng. Tuy nhiên, giải pháp cho hai bài toán khó nêu trên chỉ có một. Đó là chấm dứt kỷ nguyên của nhiên liệu hóa thạch, đẩy mạnh tiến trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.