Bình luận quốc tế

Cảnh báo về nạn di cư ở Trung Mỹ

Số người di cư vượt rừng rậm Darien, biên giới tự nhiên giữa Panama và Colombia, lập kỷ lục mới. Số người di cư thiệt mạng tại khu vực sông Bravo, biên giới tự nhiên giữa Mexico và Mỹ vượt con số 200. Những con số thống kê đáng buồn lại gióng lên hồi chuông cảnh báo về số phận của những người di cư ở khu vực Trung Mỹ.
Người di cư di chuyển tại Huixtla, bang Chiapas, Mexico trong hành trình tới Mỹ. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Người di cư di chuyển tại Huixtla, bang Chiapas, Mexico trong hành trình tới Mỹ. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Giới chức Panama công bố số liệu cho thấy, từ đầu năm 2022 đến nay đã có 134.178 người di cư vượt rừng rậm Darien, vượt mức kỷ lục ghi nhận năm 2021. Theo Bộ An ninh công cộng Panama, trong số những người di cư có cả phụ nữ mang thai và trẻ em, thậm chí là trẻ sơ sinh.

Trong hành trình tìm kiếm “giấc mơ Mỹ”, khi đến lãnh thổ Panama, những người di cư đã gần như kiệt sức. Từ nhiều năm qua, hàng trăm nghìn người di cư di chuyển qua tỉnh Darien và vùng lân cận Guna Yala, ở Panama trên đường đến Bắc Mỹ, bất chấp địa hình hiểm trở, thời tiết khắc nghiệt và nguy cơ rơi vào tay các nhóm tội phạm buôn người, cướp bóc, tống tiền và lạm dụng tình dục.

Sông Bravo, biên giới tự nhiên giữa Mexico và Mỹ cũng là một trong những tuyến đường phổ biến với người di cư trái phép tìm cách vào Mỹ. Tuyến đường gần 400km dọc sông Bravo đặc biệt nguy hiểm, bởi nước sông chảy nhanh và đổi hướng đột ngột. Thế nhưng, chỉ riêng tháng 7 vừa qua, có khoảng 50.000 người di cư qua đây và bị bắt giữ. Cơ quan bảo vệ biên giới Mỹ cho biết, hơn 200 thi thể người di cư được phát hiện tại khu vực sông Bravo từ tháng 10/2021 đến tháng 7/2022. Hôm 3/9, nhà chức trách Mỹ và Mexico thông báo trục vớt 9 thi thể người di cư xấu số.

Bất chấp hiểm nguy trên đường đi và các biện pháp ngăn chặn của lực lượng chức năng, người di cư vẫn ồ ạt kéo đến khu vực biên giới Mexico-Mỹ. Trong tháng 8, đã có 8 đoàn người di cư xuất phát từ miền nam Mexico hướng tới biên giới Mỹ.

Ngày 2/9, lại có thêm một đoàn gồm khoảng 400 người di cư khởi hành từ thành phố Tapachula, giáp biên giới Guatemala. Ngày 22/9, nhà chức trách Mexico thông báo đã phát hiện hơn 150 người di cư từ Trung Mỹ chen chúc trong một xe tải bị bỏ lại trên đường cao tốc. Vụ việc gợi lại ký ức đau buồn hồi tháng 6, khi có hơn 50 người di cư thiệt mạng sau khi bị bỏ rơi trong công-ten-nơ ở bang Texas của Mỹ.

Về phía Mỹ, giới chức các địa phương cũng đau đầu tìm lời giải cho bài toán người di cư. Tháng 9 vừa qua, Thị trưởng Washington thậm chí phải tuyên bố tình trạng khẩn cấp công cộng liên quan những chuyến xe buýt chở người di cư từ hai bang Texas và Arizona giáp Mexico đến thủ đô Washington. Văn phòng Dịch vụ di cư mới được thành lập tại Washington để giải quyết các vấn đề liên quan, sau khi các số liệu thu thập cho thấy khoảng 9.400 người di cư đã được đưa đến Washington kể từ tháng 4/2022 và thêm hàng trăm người sẽ tiếp tục tới.

Những con số thống kê về người di cư liên tiếp xô đổ kỷ lục cũ, buộc chính phủ Panama, Colombia và các nước trong khu vực phải bắt tay cùng đối phó cuộc khủng hoảng ngày một trầm trọng. Panama siết chặt an ninh và tăng hỗ trợ nhân đạo ở biên giới, thông qua các trung tâm tiếp nhận người di cư, với dịch vụ chăm sóc y tế và cung cấp lương thực.

Mexico tăng cường các chiến dịch tuần tra để ngăn chặn các vụ đưa người vượt biên giới trái phép bằng xe tải, phương thức phổ biến mà những kẻ buôn người sử dụng để đưa người di cư tới Mỹ. Nhà trắng cũng công bố gói viện trợ nhân đạo mới trị giá 200 triệu USD nhằm hỗ trợ Mexico và các quốc gia Trung Mỹ giữ chân người di cư, nâng tổng số viện trợ nhân đạo của Mỹ cho khu vực này lên gần 600 triệu USD, tính từ năm 2018.

Theo một nghiên cứu của Viện Chính sách di cư (MPI) và Chương trình Lương thực của Liên hợp quốc (WFP), nghèo đói, mất an ninh lương thực, bạo lực và biến đổi khí hậu đã đẩy khoảng 378.000 người Trung Mỹ di cư đến Mỹ trong vòng 5 năm qua. Vấn đề gốc rễ dẫn đến tình trạng người di cư không thể được giải quyết bằng những nỗ lực riêng lẻ và chỉ trong ngày một, ngày hai ■

Có thể bạn quan tâm

Cảnh đổ nát sau một cuộc không kích tại Nangarhar, Afghanistan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Thách thức trên hành trình tái thiết Afghanistan

Afghanistan vừa tổ chức các hoạt động kỷ niệm 5 năm lực lượng Taliban trở lại nắm quyền. Từng bị tàn phá nặng nề bởi xung đột, Afghanistan đang nỗ lực xây dựng lại đất nước từ đống tro tàn của chiến tranh. Mặc dù tình hình an ninh đã được cải thiện, quốc gia này vẫn bị bủa vây bởi nhiều thách thức.

Một người phụ nữ và các con trong một căn lều tại trại tị nạn gần thị trấn biên giới Al-Tina ở miền tây Sudan, vào ngày 19/6/2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Cơ hội tới trường của trẻ em ở các khu vực xung đột: Khoảng trống khó khỏa lấp

Tháng 9, tháng tựu trường đang đến gần, hàng triệu trẻ em trên thế giới nô nức chuẩn bị sách vở, háo hức đón chờ ngày khai giảng. Tuy nhiên, không phải trẻ em nào cũng được hưởng niềm vui và quyền cơ bản đó. Đối với trẻ em tại nhiều nước đang xảy ra xung đột, cơ hội đến trường vẫn chỉ là ước mơ xa vời.

Mực nước sông Loire ở Pháp xuống thấp kỷ lục. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Biến đổi khí hậu đe dọa an ninh toàn cầu

Ảnh hưởng trầm trọng đến nhiều lĩnh vực, biến đổi khí hậu không chỉ là một thách thức về môi trường đơn thuần mà đã được giới chuyên gia nhìn nhận như mối đe dọa an ninh, địa chính trị toàn cầu.

Công nhân khai thác mỏ ở Nam Phi. (Ảnh: WORLDFINANCE)

Cơ hội và thách thức của châu Phi

Sở hữu khoảng 30% trữ lượng khoáng sản chiến lược trên thế giới, châu Phi đang trở thành “mắt xích” quan trọng trong chuỗi cung ứng nguyên liệu thiết yếu phục vụ quá trình phát triển công nghệ và chuyển đổi năng lượng. 

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hòa bình tại Gaza: Cánh cửa hé mở nhưng các bên vẫn khó qua

Hy vọng mới cho hòa bình tại Gaza đang được nhen nhóm, sau khi Hội đồng Hòa bình do Mỹ bảo trợ hồi cuối tháng 7/2026 công bố lộ trình 15 điểm nhằm chấm dứt chiến sự. Cánh cửa hòa bình đã hé mở, song không dễ dàng, bởi vẫn còn tồn tại nhiều “nút thắt” khó gỡ trong quá trình thực thi.

Một góc đường phố Thủ đô Jakarta của Indonesia. (Ảnh: TTXVN)

Bước chuyển hướng chiến lược của Indonesia

Tuyên bố mới đây của Bộ trưởng Thương mại Indonesia Budi Santoso về việc nước này và Brazil đang thúc đẩy đề xuất xây dựng Thỏa thuận Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Indonesia và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược đáng chú ý trong chính sách ngoại giao kinh tế của Jakarta.

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.