Ở Ấn Độ, GST là loại thuế tiêu dùng áp dụng cho hầu hết hàng hóa và dịch vụ, thay thế nhiều loại thuế khác trước đó. Trước đây các mức thuế GST áp dụng phổ biến là 5%, 12%, 18% và 28%. Tuy nhiên Hội đồng GST lần thứ 56 đã đơn giản hóa hệ thống thuế thu gián tiếp này từ cơ cấu bốn bậc xuống còn cơ cấu hai bậc là 5% và 18% đối với hàng hóa và dịch vụ tại Ấn Độ.
Ấn Độ cũng đã từng duy trì một số loại thuế gián tiếp như thuế dịch vụ, thuế giá trị gia tăng (VAT), thuế tiêu thụ đặc biệt… vốn được áp ở nhiều giai đoạn của chuỗi cung ứng. Một số loại thuế do các bang quản lý, một số khác do chính quyền trung ương quản lý. Không có một loại thuế thống nhất và tập trung nào đánh vào cả hàng hóa và dịch vụ. Do đó, việc cải cách và áp dụng GST theo hướng tất cả các loại thuế gián tiếp chính được gộp lại thành một, đã giảm đáng kể gánh nặng tuân thủ cho người nộp thuế và giúp chính phủ dễ dàng quản lý thuế hơn.
GST đã kết hợp thuế của chính phủ trung ương (CGST) và bang (SGST) đối với giao dịch nội địa, thuế tích hợp (IGST) cho giao dịch giữa các bang hoặc hàng nhập khẩu. Đối với GST 2.0, Chính phủ Ấn Độ nêu bật những trụ cột cải cách được xem là định hình tương lai kinh tế của Ấn Độ. Theo nghị sĩ Ashwini Vaishnaw, GST đã thống nhất hệ thống thuế của Ấn Độ theo nguyên tắc “Một quốc gia, một hệ thống thuế”. Ông cho biết, GST 2.0 đã mở rộng diện người nộp thuế và bảo đảm nguồn thu ổn định trong nước.
Để đạt được ý tưởng “Một quốc gia, một hệ thống thuế”, các nhà lập pháp Ấn Độ đã điều chỉnh GST 2.0 theo hướng thay thế nhiều loại thuế gián tiếp vốn tồn tại trong chế độ thuế trước đây. Lợi thế của việc áp dụng một loại thuế duy nhất đồng nghĩa với việc mỗi bang ở Ấn Độ áp dụng cùng một mức thuế suất cho một sản phẩm hoặc dịch vụ cụ thể. Chính quyền trung ương cũng dễ dàng quản lý thuế hơn và áp dụng những chính sách thống nhất theo luật chung. GST 2.0 đặt mục tiêu tăng thu từ người nộp thuế khi giảm bớt những mẫu tờ khai và quy định về thời hạn nộp, giúp người nộp thuế tuân thủ nghĩa vụ.
Phát biểu ý kiến tại một cuộc họp báo, ông Vaishnaw cho biết: “Các cải cách về GST chuyển đổi sang hệ thống thuế hai bậc (5% và 18%) đơn giản, giảm tranh chấp phân loại, làm cơ cấu thuế suất vận hành trôi chảy hơn, đẩy nhanh hoàn thuế nhằm tăng thanh khoản, qua đó hợp lý hóa thuế để hướng tới thu thuế công bằng hơn”. Ngoài ra, các cơ quan thuế vụ nhấn mạnh, ưu điểm của quy trình đăng ký dễ dàng cho các doanh nghiệp nhỏ và ít rủi ro, hoàn thuế tạm ứng 90% cho doanh nghiệp xuất khẩu, số hóa từ đầu đến cuối với hóa đơn điện tử và phát hiện rủi ro dựa vào trí tuệ nhân tạo (AI), qua đó đơn giản hóa việc kê khai dựa vào công nghệ.
Đối với hàng hóa và dịch vụ thiết yếu, quy định mới áp dụng mức thuế từ 0 - 5%, trong khi các mặt hàng giá trị cao như ô-tô và đồ gia dụng giảm từ 28% xuống còn 18%, giúp chi tiêu hằng ngày ở mức hợp lý hơn và người dân có thể dễ tiếp cận các sản phẩm mong muốn. GST 2.0 cũng nhắm đến tăng những hỗ trợ về thuế quan cho hàng hóa và dịch vụ theo chương trình “Make in India”, khi đẩy nhanh hoàn thuế và đơn giản hóa thủ tục cho doanh nghiệp, qua đó trao quyền cho các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa cùng các nhà sản xuất trong nước.
Các cải cách GST thế hệ mới cho thấy nỗ lực tăng nguồn thu bền vững cho các bang của Ấn Độ thông qua việc hợp lý hóa thuế suất GST, từ đó thúc đẩy nhu cầu và tiêu dùng cao hơn. Thuế suất thấp hơn sẽ khuyến khích tiết kiệm và chi tiêu khi các hộ gia đình mua sắm nhiều hơn, kéo theo nhu cầu tăng, thúc đẩy phát triển công nghiệp. Giới chức kỳ vọng hệ thống thuế này phát triển theo hướng thân thiện hơn với người dân và doanh nghiệp, qua đó thúc đẩy tăng trưởng và ổn định cho nền kinh tế Ấn Độ. Ô-tô, đồ gia dụng, thiết bị điện tử rẻ hơn sẽ gia tăng nhu cầu và tạo động lực cho sản xuất.
