Bảo đảm quyền được định hướng nghề nghiệp, lựa chọn lộ trình học tập của học sinh

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa công bố dự thảo Thông tư quy định về hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục, đưa ra định hướng phân luồng học sinh sau trung học cơ sở và trung học phổ thông dựa trên nhu cầu nhân lực của từng vùng, miền và khả năng đáp ứng của hệ thống giáo dục.

(Ảnh: THU TRANG)
(Ảnh: THU TRANG)

Phân luồng học sinh dựa trên nhu cầu nhân lực từng vùng, miền

Bộ Giáo dục cho biết, dự thảo Thông tư quy định về hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục được xây dựng nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật sửa đổi một số điều của Luật Giáo dục, Luật Giáo dục nghề nghiệp (sửa đổi), cùng các yêu cầu tại Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Chỉ thị số 29-CT/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh phân luồng học sinh trong giáo dục phổ thông.

Dự thảo Thông tư xác định rõ nội dung hướng nghiệp bao gồm: Cung cấp thông tin nghề nghiệp; Hỗ trợ học sinh tự nhận thức; Phát triển kỹ năng lựa chọn nghề; Tổ chức trải nghiệm nghề nghiệp; ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số trong hướng nghiệp. Việc thực hiện được tổ chức thông qua các môn học, hoạt động giáo dục, tư vấn trực tiếp và trực tuyến, phối hợp cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học và doanh nghiệp.

Dự thảo Thông tư đưa ra định hướng phân luồng học sinh sau trung học cơ sở và trung học phổ thông dựa trên nhu cầu nhân lực của từng vùng, miền và khả năng đáp ứng của hệ thống giáo dục. Học sinh được hỗ trợ thông qua tư vấn phân luồng, cung cấp thông tin các lựa chọn học tập-việc làm, kết nối với cơ sở giáo dục nghề nghiệp, tăng cường truyền thông nhằm nâng cao nhận thức về phân luồng.

Bảo đảm quyền được định hướng nghề nghiệp và lựa chọn lộ trình học tập của học sinh

Hiện nay, việc triển việc triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018 theo định hướng phát triển năng lực đã tạo điều kiện cho học sinh lớp 10 lựa chọn tổ hợp môn học phù hợp với sở trường, năng lực và định hướng nghề nghiệp. Đây là bước tiến quan trọng trong việc hình thành cơ chế phân luồng sớm ngay từ cấp trung học cơ sở.

Giáo dục phổ thông 12 năm, gồm hai giai đoạn giáo dục: Giai đoạn giáo dục cơ bản (gồm cấp tiểu học 5 năm và cấp trung học cơ sở 4 năm) và giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp (cấp trung học phổ thông 3 năm). Giáo dục cơ bản bảo đảm trang bị cho học sinh trí thức phổ thông nền tảng, đáp ứng yêu cầu phân luồng mạnh sau trung học cơ sở. Giáo dục định hướng nghề nghiệp bảo đảm học sinh tiếp cận nghề nghiệp, chuẩn bị cho giai đoạn học sau phổ thông có chất lượng.

Theo đánh giá của Vụ Giáo dục phổ thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo, nội dung, phương pháp, hình thức giáo dục hướng nghiệp được xác định có vai trò quan trọng đối với giáo dục hướng nghiệp - đã được xây dựng và thực hiện hiệu quả trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất phục vụ dạy học gắn với giáo dục hướng nghiệp đã được tăng cường đáng kể và ngày càng nhiều nguồn lực xã hội được huy động tham gia vào hoạt động giáo dục hướng nghiệp trong nhà trường phổ thông.

Tuy nhiên, giáo dục hướng nghiệp thời gian qua vẫn còn những hạn chế: Nhận thức của nhiều phụ huynh vẫn coi đại học là con đường duy nhất để lập nghiệp; Áp lực thi cử khiến nhiều trường phổ thông coi nhẹ hướng nghiệp, chỉ tập trung luyện thi; Đội ngũ giáo viên làm công tác hướng nghiệp còn thiếu về số lượng, chủ yếu là kiêm nhiệm, chưa được bồi dưỡng sâu về kỹ năng tư vấn nghề nghiệp.

Tại dự thảo Thông tư quy định về hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã đề ra các nội dung, biện pháp, điều kiện bảo đảm và trách nhiệm tổ chức thực hiện phân luồng trong giáo dục.

Dự thảo quy định về đội ngũ thực hiện, cơ sở vật chất, thiết bị tối thiểu, tài liệu, học liệu, kinh phí; đồng thời quy định rõ trách nhiệm của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Sở Giáo dục và Đào tạo, cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở đào tạo giáo viên, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, doanh nghiệp và các tổ chức, cá nhân liên quan.

Về đội ngũ, dự thảo Thông tư quy định, người làm nhiệm vụ tư vấn hướng nghiệp và phân luồng phải đáp ứng tiêu chuẩn về phẩm chất, năng lực và kỹ năng tư vấn theo quy định; có năng lực cốt lõi về tư vấn hướng nghiệp, tổ chức hoạt động giáo dục, đánh giá và hỗ trợ học sinh, ứng dụng công nghệ số, phối hợp gia đình và xã hội; được bồi dưỡng thường xuyên để nâng cao năng lực thực hiện nhiệm vụ.

Về cơ sở vật chất, dự thảo Thông tư quy định cơ sở giáo dục bố trí phòng hoặc không gian tư vấn hướng nghiệp bảo đảm điều kiện tiếp cận thông tin, trao đổi và hỗ trợ học sinh; trang bị đầy đủ tài liệu, thiết bị cần thiết theo yêu cầu thực hiện nhiệm vụ hướng nghiệp và phân luồng.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc ban hành dự thảo Thông tư tạo khuôn khổ pháp lý đầy đủ, thống nhất và cập nhật giúp các địa phương triển khai công tác hướng nghiệp, phân luồng gắn với thực tiễn kinh tế, xã hội, nhu cầu nhân lực, bảo đảm quyền được định hướng nghề nghiệp và lựa chọn lộ trình học tập của học sinh.

Có thể bạn quan tâm

Trẻ em trực tiếp trải nghiệm điều khiển robot lập trình thông minh tại gian hàng Neopia, kích thích tư duy sáng tạo và niềm yêu thích khoa học công nghệ. (Ảnh: Bảo Ngân)

Nâng cấp hạ tầng công nghệ và đổi mới phương pháp: Lời giải cho bài toán chuyển đổi số giáo dục

Không chỉ là nơi giao thương thiết bị học đường, Triển lãm quốc tế giáo dục Việt Nam 2026 (VietEdu Fair 2026) còn gợi mở nhiều hướng đi cho đổi mới giáo dục: chuẩn hóa học liệu STEM trong chương trình chính khóa, tích hợp liên môn và xây dựng hệ sinh thái học tập cho thế hệ trẻ trong kỷ nguyên số.

Các đại biểu, giảng viên và sinh viên chụp ảnh lưu niệm tại chương trình. (Ảnh: TQ)

Đổi mới hoạt động lớp học, nâng cao năng lực giao tiếp tiếng Anh

Chương trình chuyên đề “Phát triển sự tự tin khi nói tiếng Anh: Các hoạt động thực tiễn trong lớp học dành cho giáo viên tiếng Anh” nhằm tạo cơ hội trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy và tiếp cận các phương pháp dạy học tiếng Anh hiện đại, hướng tới nâng cao năng lực giao tiếp cho người học.

Trẻ em trực tiếp trải nghiệm điều khiển robot lập trình thông minh tại gian hàng Neopia, kích thích tư duy sáng tạo và niềm yêu thích khoa học công nghệ.

[Ảnh] Đổi mới phương pháp học tập qua công nghệ và đồ chơi giáo dục tại VietEdu Fair 2026

Ngày 15/10, Triển lãm quốc tế giáo dục Việt Nam 2026 (VietEdu Fair 2026) chính thức mở cửa tại Trung tâm triển lãm Việt Nam (Hà Nội). Sự kiện giới thiệu các giải pháp công nghệ giáo dục, thiết bị học tập STEM và dòng đồ chơi phát triển trí tuệ, phản ánh xu hướng "học qua chơi" đang ngày càng chiếm ưu thế trong giáo dục hiện đại.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng các đồng chí lãnh đạo và đại diện GELEXIMCO bấm nút khánh thành không gian Đổi mới sáng tạo liên ngành. (Ảnh: TOÀN PHƯƠNG)

Khánh thành không gian Đổi mới sáng tạo liên ngành tại Đại học Bách khoa Hà Nội

Ngày 15/10, Tập đoàn GELEXIMCO và Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức khánh thành không gian Đổi mới sáng tạo liên ngành, đánh dấu bước tiến mới trong quan hệ hợp tác chiến lược giữa hai đơn vị, đồng thời thúc đẩy mô hình phối hợp “3 nhà”: Nhà nước-Nhà trường-Doanh nghiệp trong nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ.

Hội nghị công bố quyết định và kế hoạch giám sát đối với Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ Giáo dục và Đào tạo. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

[Infographic] Đoàn Giám sát của Ban Bí thư thực hiện giám sát chuyên đề về công tác giáo dục phổ thông

Hoạt động giám sát thực hiện theo chương trình tổng thể của Ban Bí thư, nhằm đánh giá khách quan kết quả thực hiện, làm rõ những nội dung còn hạn chế, tồn tại, những vấn đề nhân dân và hệ thống chính trị quan tâm, đề xuất giải pháp tiếp tục đổi mới giáo dục phổ thông trong thời gian tới. 

Hình ảnh tại buổi gặp mặt đội tuyển tham dự Kỳ thi chọn học sinh giỏi cấp thành phố năm học 2026-2027. (Ảnh: Trường THPT Việt Đức)

Hà Nội: Công bố kết quả giải thi chọn học sinh giỏi Thành phố và chọn đội tuyển dự thi cấp quốc gia

Ngày 13/10, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội công bố Quyết định công nhận học sinh đoạt giải trong kỳ thi chọn học sinh giỏi thành phố và chọn đội tuyển học sinh giỏi dự thi cấp quốc gia các môn văn hóa lớp 12 cấp trung học phổ thông năm học 2026-2027. Năm nay, thành phố có 3.331 học sinh đoạt giải. 

Đồng chí Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, Trưởng đoàn Giám sát chủ trì hội nghị. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

Giám sát việc thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị: Tập trung vào lĩnh vực giáo dục phổ thông

Ngày 13/10, tại trụ sở Bộ Giáo dục và Đào tạo, Đoàn giám sát của Ban Bí thư Trung ương Đảng về triển khai thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo tổ chức Hội nghị công bố quyết định và kế hoạch giám sát đối với Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Phiên thảo luận với chủ đề "Gen Z & Dấu chân xanh” tập trung vào những vấn đề thiết thực với người trẻ trong thời đại số. (Ảnh: DƯƠNG TRIỀU)

Trang bị kỹ năng tài chính số an toàn cho sinh viên

Ngày 12/10, tại Hà Nội, báo Tiền Phong phối hợp một số đơn vị tổ chức tọa đàm “Chạm số - Sống xanh” nhằm tạo diễn đàn để sinh viên trao đổi về xu hướng thanh toán số, kỹ năng quản lý tài chính cá nhân, an toàn giao dịch, góp phần lan tỏa thông điệp về lối sống xanh, tiêu dùng có trách nhiệm trong thế hệ trẻ. 

Hoạt động nghiên cứu, thực hành tại Đại học Phenikaa. (Ảnh: THƠM VŨ)

Nâng cao hiệu quả hoạt động khoa học, công nghệ trong giáo dục đại học

Cùng với đào tạo, công tác nghiên cứu, phát triển khoa học, công nghệ là một trụ cột quan trọng của giáo dục đại học. Thời gian qua, hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được các cơ sở giáo dục đại học tích cực triển khai nhằm góp phần tạo động lực cho phát triển kinh tế-xã hội đất nước.

Ngày hội quy tụ gần 70 trường đại học và tổ chức giáo dục hàng đầu đại diện cho 17 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu. (Ảnh: BTC)

Hợp tác giáo dục mở rộng ra nhiều cơ hội học tập cho sinh viên Việt Nam tại Liên minh châu Âu

Tuần lễ Giáo dục châu Âu 2026 đã chính thức khép lại sau chuỗi hoạt động sôi nổi diễn ra từ ngày 8-11/10 tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Sự kiện quy tụ gần 70 trường đại học, cơ sở giáo dục đến từ 17 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU), thu hút hơn 2.700 học sinh, sinh viên và phụ huynh.