Khát vọng số nơi Đất Mũi-Cà Mau

Bài 2: Hóa giải điểm nghẽn, xây đắp tương lai số bền vững

Đằng sau những gam màu sáng của bức tranh tăng trưởng, hành trình đưa công nghệ vào thực tiễn tại vùng sông nước Cà Mau vẫn còn đó những nốt trầm.

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Cà Mau Huỳnh Quốc Việt (thứ 2 từ phải qua) tham quan gian hàng trưng bày thành tựu chuyển đổi số tại Cà Mau.
Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Cà Mau Huỳnh Quốc Việt (thứ 2 từ phải qua) tham quan gian hàng trưng bày thành tựu chuyển đổi số tại Cà Mau.

Từ việc gỡ khó về nguồn nhân lực, hoàn thiện hạ tầng đến việc hiện thực hóa các mục tiêu lớn lao của chặng đường mới đòi hỏi sự chỉ đạo quyết liệt và một tinh thần chung sức đồng lòng của toàn hệ thống chính trị.

Bám sát Nghị quyết, khơi thông mọi nguồn lực

Dù đã ghi nhận nhiều bước tiến dài tích cực, nhưng nhìn thẳng vào thực tế, quá trình chuyển đổi số tại Cà Mau vẫn chưa thể đi sâu vào mọi ngõ ngách. Rào cản lớn nhất nằm ở chính quy mô nội tại của đại đa số doanh nghiệp Cà Mau: nhỏ bé, nguồn lực tài chính eo hẹp và vẫn còn gắn chặt với thói quen sản xuất kinh doanh theo lối mòn truyền thống.

Hơn thế, mạng lưới hạ tầng số, dù đã được phủ sóng, nhưng tại các vùng nông thôn sâu xa vẫn bộc lộ sự thiếu đồng bộ. Điểm yếu cốt lõi nhất được chỉ ra chính là nguồn nhân lực phục vụ cho công nghệ số vẫn đang trong tình trạng vừa thiếu lại vừa yếu.

ndo_br_tan-thanh-8-6091.jpg
Đồng chí Nguyễn Hồ Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau (thứ 2 từ trái qua) tham quan Trung tâm giải quyết thủ tục hành chính công phường Tân Thành, tỉnh Cà Mau.

Nhận diện thẳng thắn những “điểm nghẽn” này, tại Phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo thực hiện Nghị quyết 57, đồng chí Nguyễn Hồ Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau, đã đưa ra những chỉ đạo mang tính hành động cao. Trọng tâm trước mắt là phải tăng tốc số hóa, chỉnh lý tài liệu để nhanh chóng hình thành cơ sở dữ liệu quản lý đồng bộ.

Cùng với đó, tỉnh phải bảo đảm vận hành hiệu quả 64 Trung tâm phục vụ hành chính công, biến chuyển đổi số thành “đòn bẩy” thiết thực cho cải cách hành chính và nâng cao năng suất lao động.

Hướng về cơ sở, người đứng đầu Đảng bộ tỉnh yêu cầu các cơ quan chức năng phải sát sao, hướng dẫn cụ thể cho cấp xã đưa Nghị quyết 57 vào thực tiễn; đồng thời khẩn trương nghiên cứu cơ chế khen thưởng xứng đáng để ươm mầm cho các sáng kiến khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

ndo_br_cdv-2-689.jpg
Bí thư Đảng ủy xã Cái Đôi Vàm (tỉnh Cà Mau) Nguyễn Hoàn Đạo (bìa phải) kiểm tra thiết bị chuyên dụng tại khu vực hành chính công của xã.

Gửi gắm định hướng cho sự phát triển dài hạn, đồng chí Nguyễn Hồ Hải đặc biệt lưu ý: “Phải đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học-công nghệ vào các thế mạnh cốt lõi của địa phương, tăng cường liên kết để phát triển bền vững. Đặc biệt, cần quan tâm hỗ trợ Trung tâm Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo của tỉnh nhằm tạo môi trường kết nối, thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp”.

Tính đến đầu tháng 3/2026 vừa qua, toàn tỉnh đã được giao 239 nhiệm vụ về khoa học công nghệ và số hóa, trong đó 121 nhiệm vụ đã hoàn thành tốt đẹp, không có bất kỳ nhiệm vụ nào rơi vào tình trạng quá hạn.

Kết quả này giúp Cà Mau vào tốp 4/34 tỉnh, thành phố về bộ chỉ số phục vụ người dân, doanh nghiệp trong giải quyết thủ tục hành chính và cung cấp dịch vụ công - theo đánh giá của Văn phòng Chính phủ.

ndo_br_ho-tro-5-4071.jpg
Lực lượng tình nguyện Công an tỉnh Cà Mau hỗ trợ người dân cài đặt ứng dụng VNeID trên điện thoại di động.

Để giải quyết bài toán con người, Cà Mau đã và đang triển khai rộng khắp sáng kiến thiết thực mang đậm tính nhân văn, đó là nền tảng "Bình dân học vụ số". Nền tảng này tập trung phổ cập kỹ năng mềm và kiến thức số cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, đặc biệt là ở cấp xã. Niềm vui đã nảy mầm khi có hơn 33.700 tài khoản học viên đăng ký, tạo ra một không gian học tập sôi nổi với hơn 406.000 lượt tương tác và xem bài giảng.

Chỉ riêng lĩnh vực xã hội số, tỷ lệ tài khoản định danh điện tử mức độ 2 hiện đạt hơn 85,2%, sổ sức khỏe điện tử, khám chữa bệnh bảo hiểm y tế bằng căn cước công dân được triển khai hiệu quả, góp phần hình thành công dân số, xã hội số…

Khát vọng về một hệ sinh thái số toàn diện

Trong năm 2026, Cà Mau xác định chuyển đổi số không chỉ là phong trào bề nổi mà là nhiệm vụ trọng tâm xuyên suốt, gắn liền với cải cách hành chính và nâng cao hiệu lực quản trị.

ndo_br_ho-tro-1.jpg
Tổ công nghệ số cộng đồng xã Nguyễn Phích (tỉnh Cà Mau) đến tận nhà hỗ trợ người dân khai thác các ứng dụng số trên điện thoại di động.

Tầm quan trọng nêu trên cũng là lý do để Cà Mau ưu tiên nhiều hơn về nguồn lực tài chính cho lĩnh vực này lên tới hơn 841 tỷ đồng, bao gồm hơn 408 tỷ đồng dành cho chi đầu tư phát triển, và khoảng 433 tỷ đồng chi thường xuyên.

Mục tiêu tối thượng được đặt ra là hoàn thiện mô hình chính quyền số, vận hành dựa trên dòng chảy của dữ liệu thời gian thực. Những chỉ tiêu được vạch ra cho năm 2026 bao gồm kinh tế số sẽ chiếm 10% GRDP, đưa thương mại điện tử chiếm hơn 12% tổng mức bán lẻ hàng hóa.

Trong khu vực doanh nghiệp, Cà Mau đặt kỳ vọng 70% đơn vị sẽ áp dụng các hình thức thanh toán số hoặc quét mã QR. Đối với thế mạnh nông nghiệp, 100% vùng sản xuất tập trung sẽ được trang bị bản đồ số, trong khi ngành du lịch xanh của Cà Mau cũng phấn đấu có 60% khu điểm vui chơi được số hóa và 70% cơ sở lưu trú ứng dụng công nghệ trong vận hành.

Chính quyền phục vụ cũng đặt thước đo chất lượng lên hàng đầu với mục tiêu làm hài lòng 95% người dân và doanh nghiệp khi sử dụng các dịch vụ công trực tuyến. Tỷ lệ hồ sơ được xử lý hoàn toàn trên môi trường mạng dự kiến sẽ đạt hơn 95% ở cấp tỉnh và 90% tại tuyến cấp xã, phường.

ndo_br_khoa-hoc-5-8485.jpg
Mô hình nuôi tôm siêu thâm canh với hàm lượng khoa học cao được triển khai tại nhiều vùng trọng điểm của tỉnh Cà Mau, giúp tăng năng suất tôm nuôi lên đến vài chục tấn mỗi ha.

Đặc biệt, ở lĩnh vực an sinh xã hội, Cà Mau mong muốn 65% dân số trưởng thành dễ dàng tiếp cận các dịch vụ số thiết yếu về y tế và giáo dục. Hướng tới chăm sóc con người một cách toàn diện, mục tiêu hơn 60% bệnh viện áp dụng bệnh án điện tử, hơn 90% người dân có sổ sức khỏe điện tử và 100% dữ liệu ngành giáo dục được chuẩn hóa...

Để hiện thực hóa các mục tiêu và khát vọng lớn lao nêu trên, Tiến sĩ Nguyễn Phương Bắc, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Cà Mau cho biết, tỉnh đã lên kế hoạch chi tiết triển khai hàng loạt dự án công nghệ lớn. Nổi bật là dự án đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin cho khối cơ quan Đảng giai đoạn 2025-2028 và công trình chỉnh lý, số hóa tài liệu lịch sử trị giá khoảng 273 tỷ đồng…

“Mọi sự nỗ lực của tỉnh hướng về đích đến xa hơn vào năm 2030, với kỳ vọng kinh tế số bứt tốc chiếm khoảng 20% GRDP và 100% doanh nghiệp vừa và nhỏ trở thành những “người chơi” công nghệ thực thụ”, Tiến sĩ Nguyễn Phương Bắc tiết lộ.

ndo_br_anh-7-4619-5879.jpg
Lãnh đạo cấp ủy, chính quyền tỉnh Cà Mau tham quan gian hàng trưng bày các sản phẩm mới ứng dụng chuyển đổi số.

Khép lại những chông gai bước đầu, Cà Mau đang vững vàng vượt sóng nhờ quyết tâm chính trị mạnh mẽ và sự linh hoạt trong công tác điều hành.

Nơi ấy, chuyển đổi số không còn là khái niệm xa xôi, mà dần trở thành "hơi thở" tự nhiên trong nhịp sống thường nhật. Nền tảng ấy cũng chính là bệ phóng để vùng địa đầu cực nam Tổ quốc tự tin tạo nên những đột phá mới, khẳng định vị thế trong bức tranh kinh tế số quốc gia.

Chuyển đổi số không đơn thuần là bài toán công nghệ, mà là đòn bẩy chiến lược để địa phương bứt phá năng lực cạnh tranh, đón dòng vốn đầu tư chất lượng cao. Xây dựng đồng bộ chính quyền số, kinh tế số và xã hội số chính là cách để Cà Mau kiến tạo một diện mạo mới: năng động, minh bạch và khát vọng hội nhập.

Tiến sĩ Nguyễn Minh Luân, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau

Có thể bạn quan tâm

Các thí sinh dự thi vòng chung kết Cuộc thi Gia Lai Youth HackAIthon năm 2026.

Tuổi trẻ Gia Lai tiên phong chuyển đổi số vì cộng đồng

Sáng 3/10, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn Gia Lai phối hợp Trường đại học FPT cơ sở Quy Nhơn và Trường cao đẳng FPT Polytechnic Quy Nhơn khai mạc Trại sáng tạo số và Cuộc thi Gia Lai Youth HackAIthon năm 2026 với chủ đề “Thanh niên Gia Lai sáng tạo cùng AI - Chuyển đổi số vì cộng đồng”.

Diễn đàn công nghệ số Việt Nam-Nhật Bản 2026 với chủ đề “Cộng hưởng số Việt-Nhật: Đồng sáng tạo tương lai với trí tuệ nhân tạo và công nghệ chuyên sâu”. (Ảnh: Ban tổ chức)

Mở rộng hợp tác công nghệ Việt Nam-Nhật Bản theo hướng đồng sáng tạo

Từ nền tảng hợp tác phần mềm hơn hai thập kỷ, Việt Nam và Nhật Bản đang mở rộng sang nghiên cứu, phát triển công nghệ chuyên sâu và cùng đưa sản phẩm ra thị trường. Tại Diễn đàn công nghệ số Việt Nam-Nhật Bản 2026 ngày 2/10 tại Tokyo, hai bên nhấn mạnh chuyển từ cung ứng dịch vụ sang cùng giải quyết bài toán, tạo sản phẩm.

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh và đại diện Tập đoàn Công nghiệp Viễn thông Quân đội Viettel thực hiện nghi thức ra mắt Trung tâm giám sát, điều hành thông minh (IOC) và Ứng dụng Công dân số NinhBinh-S.

Ninh Bình ra mắt Trung tâm IOC, Ứng dụng NinhBinh-S

Ngày 2/10, tỉnh Ninh Bình tổ chức Hội nghị chào mừng Ngày Chuyển đổi số quốc gia (10/10), Ngày Công dân số Việt Nam (15/10) và ra mắt Trung tâm Điều hành thông minh (IOC), Ứng dụng Công dân số NinhBinh-S, phát động Tháng cao điểm triển khai “Bộ học liệu đa phương tiện”, lan tỏa phong trào “Bình dân học vụ số”.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Tuấn Hưng, Viện trưởng Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: CTV)

Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ triển khai chương trình 300 ngày đổi mới, phát triển

Ngày 2/10, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam công bố Kế hoạch thực hiện Chương trình “300 ngày đổi mới, phát triển Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ”, với thông điệp “3Đ-3P: Đổi mới để tạo đột phá-Phát triển để tạo giá trị”.

Hiện thực hóa chiến lược đưa Thành phố Hồ Chí Minh thành trung tâm trí tuệ nhân tạo

Hiện thực hóa chiến lược đưa Thành phố Hồ Chí Minh thành trung tâm trí tuệ nhân tạo

Thành phố Hồ Chí Minh đang đứng trước bước ngoặt khi bước vào kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), giai đoạn phát triển dựa trên nền tảng tri thức và đổi mới sáng tạo. Với vị thế là trung tâm tài chính và đổi mới sáng tạo, Thành phố đang tập trung tái cấu trúc từng bước chuyển mình thành một trung tâm AI hàng đầu khu vực.

Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định phát biểu tại phiên họp. (Ảnh: chinhphu.vn)

Bảo đảm hiệu quả triển khai các nhiệm vụ công nghệ chiến lược

Bộ Khoa học và Công nghệ đề nghị không triển khai những nhiệm vụ công nghệ chiến lược chưa đủ điều kiện, không đặt mục tiêu giải ngân bằng mọi giá; kinh phí phải gắn với từng mốc đánh giá và kết quả đầu ra. Nhiệm vụ không đạt yêu cầu phải dừng, điều chuyển nguồn lực sang nhiệm vụ có khả năng triển khai hiệu quả.

Các đại biểu tham quan, trải nghiệm các sản phẩm, giải pháp công nghệ của iTECH EXPO 2026. (Ảnh: MST)

Việt Nam thăng hạng GII: Đưa đổi mới sáng tạo thành sức cạnh tranh

Thuộc nhóm các nền kinh tế thu nhập trung bình thăng hạng đổi mới sáng tạo nhanh nhất từ năm 2013, Việt Nam ghi nhận những chuyển biến tích cực về kết quả đầu ra. Theo Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân, bước tiến tiếp theo cần sự đầu tư mạnh mẽ hơn của doanh nghiệp, cùng nền tảng nhân lực và nghiên cứu được củng cố.

Một trong ba nhóm sinh viên xuất sắc nhất trình bày sản phẩm game do nhóm phát triển tại Lễ tổng kết môn SE116 khóa đầu tiên. (Ảnh: Code Tour)

Trí tuệ nhân tạo thay đổi cách lập trình, nhưng không thay thế tư duy thuật toán

Khi trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng có khả năng hỗ trợ viết mã, yêu cầu đối với kỹ sư công nghệ đang dịch chuyển từ “biết viết code” sang hiểu bài toán, thiết kế lời giải, kiểm chứng và làm chủ công cụ. Trong bối cảnh đó, tư duy thuật toán vẫn được xem là nền tảng để người học thích ứng với những thay đổi nhanh của công nghệ.

Bộ trưởng Vũ Hải Quân và Viện trưởng Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam-Hàn Quốc Vũ Đức Lợi tại buổi làm việc. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Sẵn sàng cho giai đoạn 2 Dự án VKIST: Tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược

Giai đoạn 2 Dự án Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam–Hàn Quốc (VKIST) dự kiến triển khai từ năm 2026 đến 2033, tập trung nghiên cứu công nghệ chiến lược, phát triển nhân lực và thúc đẩy chuyển giao, thương mại hóa công nghệ, tăng cường kết nối viện nghiên cứu với doanh nghiệp hai nước.

Lãnh đạo Trung tâm ITPC và Công ty Arobid trao biên bản ký kết hợp tác chiến lược chiều 1/10, tại Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: BTC)

Thành phố Hồ Chí Minh hợp tác ứng dụng AI trong xúc tiến thương mại và đầu tư

Chiều 1/10, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh (ITPC) và Công ty Cổ phần Công nghệ Arobid chính thức ký kết hợp tác chiến lược. Thỏa thuận nhằm tăng cường ứng dụng công nghệ, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) trong xúc tiến thương mại, đầu tư của thành phố, mở rộng kết nối doanh nghiệp.