Khát vọng số nơi Đất Mũi-Cà Mau

Hành trình chuyển đổi số tại vùng đất trù phú này chính là khát vọng vươn lên mãnh liệt của chính quyền, doanh nghiệp và mỗi người dân, chung tay đánh thức các tiềm năng để kiến tạo tương lai phát triển bền vững.

Bài 1: Khơi thông “mạch nguồn số”, đánh thức tiềm năng

Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang len lỏi vào từng nếp nghĩ, cách làm, biến chuyển đổi số trở thành động lực quan trọng thúc đẩy sự phát triển kinh tế-xã hội tại vùng sông nước Cà Mau. Lấy doanh nghiệp và người dân làm trung tâm, công cuộc số hóa đang thổi luồng gió mới làm thay đổi toàn diện, từ môi trường đầu tư cho đến giá trị của từng nông sản tại địa phương.

Đồng hành kiến tạo không gian đầu tư minh bạch

Cà Mau của ngày hôm nay đang bứt tốc vươn lên với chiến lược chuyển đổi số được triển khai đồng bộ trên cả ba trụ cột: Chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Xuyên suốt chặng đường đến năm 2030, mũi đất phương nam kiên định mục tiêu xây dựng một môi trường số hiện đại, minh bạch, coi sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp là thước đo cao nhất.

Sau thời gian triển khai thực hiện, công cuộc số hóa tại Cà Mau mang lại những quả ngọt đầu mùa khi có đến 100% doanh nghiệp trên địa bàn sử dụng hóa đơn điện tử, và đến khoảng 97% doanh nghiệp thực hiện khai và nộp thuế qua mạng. Những công cụ hiện đại như chữ ký số, thương mại điện tử, hay các phần mềm quản trị ERP dần trở nên quen thuộc, giúp cộng đồng doanh nghiệp tiết giảm tối đa chi phí vận hành, nâng cao hiệu quả trong hoạt động kinh doanh.

Đưa ra góc nhìn sâu sắc về chặng đường gỡ khó cho doanh nghiệp, ông Nguyễn Duy Phúc, Giám đốc tư vấn chuyển đổi số của @Base.vn, chia sẻ tâm huyết: “Chuyển đổi số là quá trình thay đổi toàn diện từ quản trị, sản xuất đến kinh doanh. Doanh nghiệp cần xác định rõ lộ trình, mục tiêu và nguồn lực để triển khai, tránh tình trạng làm theo phong trào, thiếu hiệu quả. Doanh nghiệp cần từng bước áp dụng các nền tảng số như: Quản trị doanh nghiệp (ERP), thương mại điện tử, thanh toán không tiền mặt, cũng như tận dụng công nghệ điện toán đám mây, dữ liệu lớn để nâng cao năng lực vận hành”.

Song hành việc vun đắp nội lực cho các đơn vị kinh tế, chuyển đổi số đã và đang là “chiếc thẻ bài” quý giá giúp nâng tầm sức hấp dẫn của môi trường đầu tư tại Cà Mau.

Khi chính quyền quyết liệt ứng dụng công nghệ vào quản lý hành chính và cung cấp dịch vụ công trực tuyến, rào cản về thời gian thủ tục sẽ được rút ngắn, tính minh bạch được nâng lên, rủi ro cho nhà đầu tư được giảm thiểu...

Để làm được điều này, nền tảng hạ tầng số đã được đầu tư đồng bộ. Đến nay, 100% xã, phường trên địa bàn tỉnh Cà Mau đã được kết nối cáp quang và phủ sóng mạng di động 3G/4G/5G. Hệ thống trung tâm tích hợp dữ liệu của tỉnh vận hành theo mô hình điện toán đám mây tiên tiến, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế ISO/IEC 27001:2022, đang gồng gánh và vận hành trơn tru hơn 120 hệ thống thông tin.

Theo bà Phạm Thị Mai Hương, Giám đốc khối khách hàng doanh nghiệp và hành chính công, phụ trách AMD tại Việt Nam, việc lựa chọn Cà Mau để đầu tư và đồng hành trong chuyển đổi số xuất phát từ lợi thế nổi bật về kinh tế biển của địa phương.

“Cà Mau tuy xa nhưng đang đi nhanh trong bối cảnh công nghệ ngày càng bao phủ toàn cầu. Rõ ràng, khi chính quyền thể hiện sự năng động và sẵn sàng hội nhập, vùng đất cực nam thật sự trở thành bến đỗ an lành cho các dòng vốn đầu tư chất lượng cao”, bà Hương đánh giá.

Chắp cánh cho nông sản địa phương

Không chỉ len lỏi trong các tòa nhà hành chính hay văn phòng doanh nghiệp, hơi thở của công nghệ đang lan tỏa về tận các vùng quê sông nước Cà Mau, xuống tận các vuông tôm, đồng lúa… Cà Mau hiện sở hữu hệ sinh thái nuôi trồng thủy sản khổng lồ với diện tích hơn 400.000ha, đóng góp tỷ trọng lớn vào kim ngạch xuất khẩu tôm của cả nước, với tổng kim ngạch xuất khẩu khoảng 2,5 tỷ USD/năm.

Nhưng ít ai biết rằng, câu chuyện muôn thuở về nền sản xuất manh mún, dựa vào kinh nghiệm truyền thống và thiếu liên kết chuỗi từng là lực cản khiến giá trị gia tăng chưa tương xứng với tiềm năng thật sự.

Để giải bài toán này, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Cà Mau Thái Trường Giang khẳng định, chuyển đổi số trở thành yếu tố then chốt quyết định việc nâng cao giá trị nông sản của địa phương giai đoạn hiện nay. Đây cũng chính là chìa khóa để tái cấu trúc nền nông nghiệp theo hướng bền vững.

“Nhờ công nghệ, năng suất nuôi tôm, ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh hiện đã đạt mức 20 đến 40 tấn/ha, gấp nhiều lần so với trước đây. Quan trọng hơn, thông qua các hệ thống truy xuất nguồn gốc minh bạch, sản phẩm tôm Cà Mau đã đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường EU, Mỹ và Nhật Bản”, ông Thái Trường Giang chia sẻ.

Nói về trải nghiệm thực tế, ông Dư Thái Bình, Giám đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn Dư Thái Bình, doanh nghiệp chuyên cung ứng mặt hàng cua Năm Căn (Cà Mau) phấn khởi cho biết: “Thời gian qua, việc ứng dụng mã QR, nhật ký điện tử, các nền tảng quản lý giúp minh bạch quy trình sản xuất, kiểm soát chất lượng, đáp ứng yêu cầu xuất khẩu và nâng cao uy tín sản phẩm. Các nền tảng số còn kết nối trực tiếp người sản xuất với thị trường, giảm khâu trung gian, tăng lợi nhuận, cung cấp dữ liệu dự báo cung-cầu, giá cả, giúp sản xuất theo nhu cầu thị trường”.

Nhỏ hơn con cua, câu chuyện về chuyển đổi số áp dụng lên sản phẩm con ba khía tại Hợp tác xã Ba khía Ðầm Dơi (tỉnh Cà Mau) cũng là một minh chứng sống động. Bằng sự nhạy bén, các thành viên hợp tác xã đã chủ động xây dựng Fanpage, lên các sàn thương mại điện tử và tổ chức livestream bán hàng, kết hợp song song với tem truy xuất mã QR.

Đề cập đến những kết quả bước đầu, bà Trần Thị Xa, Chủ nhiệm Hợp tác xã Ba khía Ðầm Dơi đúc kết kinh nghiệm: “Việc ứng dụng thương mại điện tử và các nền tảng mạng xã hội đã giúp chúng tôi tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng, nâng cao hiệu quả kinh doanh, mở rộng tệp khách hàng và tăng tương tác. Nhờ đó, sản phẩm không chỉ “cháy hàng” mà còn đẩy doanh thu tăng vọt hơn 30%, bảo đảm đầu ra quanh năm”.

Đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp, thời gian gần đây, Liên minh Hợp tác xã tỉnh phối hợp Báo và Đài Phát thanh-Truyền hình Cà Mau thực hiện “livestream trên nền tảng chính thống”, tạo nên một cú hích lớn. Các sản phẩm lên sóng được “bảo chứng” uy tín tuyệt đối, giúp đặc sản địa phương vượt ra khỏi lũy tre làng, vươn đến tận tay kiều bào ở nước ngoài.

Đánh giá về cách làm mới này, ông Nguyễn Văn Vũ, Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã tỉnh Cà Mau khẳng định: “Mô hình này đã góp phần nâng cao giá trị thương hiệu cho các hợp tác xã... Thông qua livestream, các hợp tác xã còn được hỗ trợ nâng cao kỹ năng chuyển đổi số, từ xây dựng nội dung, kỹ năng giới thiệu sản phẩm, tương tác khách hàng đến xử lý đơn hàng. Ðây là nền tảng quan trọng để các hợp tác xã từng bước làm chủ các nền tảng số trong dài hạn”.

Bằng sự vào cuộc đồng bộ và tư duy đổi mới, Cà Mau đang từng bước chuyển từ vùng sản xuất thuần túy thành một trung tâm kinh tế nông nghiệp hiện đại. Mạch nguồn số hóa khi được khơi thông sẽ trở thành đòn bẩy chiến lược giúp vùng đất cực nam nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo sức bật mạnh mẽ cho bước đi dài hơi trong tương lai.

(còn tiếp...)