Áp lực gia tăng với y tế toàn cầu

Báo cáo được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) công bố mới đây cho biết, khủng hoảng khí hậu đang gây ra những áp lực lớn chưa từng có với hệ thống y tế toàn cầu. Các dịch bệnh bùng phát liên tục như hiện nay đặt ra nhu cầu cấp thiết không chỉ về củng cố hệ thống y tế tại các nước, mà còn tăng cường đoàn kết quốc tế nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Một bác sĩ nhi khoa khám cho bệnh nhi bị nhiễm trùng đường hô hấp ở Armenia. (Ảnh: WHO)
Một bác sĩ nhi khoa khám cho bệnh nhi bị nhiễm trùng đường hô hấp ở Armenia. (Ảnh: WHO)

Báo cáo Đếm ngược về sức khỏe và biến đổi khí hậu của Tạp chí Y khoa The Lancet năm 2023 mới được WHO công bố nêu rõ, biến đổi khí hậu đang đẩy nhanh sự lây lan của các bệnh truyền nhiễm có nguy cơ gây tử vong cao.

Kể từ năm 1982, sự nóng lên của đại dương đã tạo điều kiện cho vi khuẩn tả biển lây lan dọc bờ biển, khiến 1,4 tỷ người có nguy cơ bị tiêu chảy, nhiễm trùng vết thương nghiêm trọng và nhiễm trùng máu. Tình trạng biến đổi khí hậu còn cản trở nỗ lực giải quyết các bệnh truyền nhiễm có nguy cơ gây tử vong cao. Cụ thể, những hiện tượng thời tiết cực đoan như lũ lụt, hạn hán… buộc các cộng đồng phải di dời, gây lây lan bệnh truyền nhiễm và làm cản trở hoạt động chữa trị.

Kể từ năm 1982, sự nóng lên của đại dương đã tạo điều kiện cho vi khuẩn tả biển lây lan dọc bờ biển, khiến 1,4 tỷ người có nguy cơ bị tiêu chảy, nhiễm trùng vết thương nghiêm trọng và nhiễm trùng máu.

Nắng nóng khắc nghiệt do biến đổi khí hậu là nguyên nhân dẫn đến nhiều ca tử vong thời gian qua.

Tác động của nắng nóng với sức khỏe con người sẽ là chủ đề được trao đổi tại Hội nghị lần thứ 28 Các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP28) sắp tới. Đây là lần đầu vấn đề này được mang ra bàn thảo trong khuôn khổ hội nghị khí hậu nêu trên, phản ánh sự cấp bách của việc ngăn chặn mối đe dọa y tế này.

Theo nghiên cứu của The Lancet, trong thập kỷ qua, số người chết do nhiệt độ cao ở nhóm người hơn 65 tuổi tăng 85% so với thập kỷ từ năm 1991 đến 2000.

Sau một thời gian dài chống chọi với dịch Covid-19, ngành y tế của nhiều quốc gia rơi vào cảnh kiệt quệ. Dù dịch Covid-19 không còn là tình trạng khẩn cấp về y tế toàn cầu, nhưng nguy cơ làn sóng dịch mới bùng phát vẫn luôn rình rập. Đặc biệt, những hệ lụy dai dẳng, nặng nề của Covid-19 tiếp tục cản trở người dân quay lại với nhịp sống bình thường, trong đó nổi bật là “hội chứng Covid” kéo dài. Đây cũng là nguyên nhân dẫn tới sự thiếu hụt trầm trọng lực lượng lao động trong ngành y tế, bên cạnh các yếu tố như công việc áp lực, lương thấp, môi trường làm việc không an toàn...

Theo nghiên cứu của The Lancet, trong thập kỷ qua, số người chết do nhiệt độ cao ở nhóm người hơn 65 tuổi tăng 85% so với thập kỷ từ năm 1991 đến 2000.

Trong bối cảnh đợt dịch tả bùng phát mới đây ở Zimbabwe với hơn 7.000 trường hợp nghi mắc bệnh, các nhà chức trách nhận định, việc thiếu nhân viên y tế cũng như thiếu nguồn lực để ngăn chặn sự lây truyền bệnh khiến tình hình trở nên trầm trọng hơn.

Bức tranh nhân lực y tế ở các quốc gia phát triển tại châu Âu cũng phủ gam màu u ám. Cơ quan Dịch vụ y tế quốc gia Anh (NHS) ước tính thiếu đến 571.000 nhân viên y tế vào năm 2036. Đức cũng đối mặt tình trạng thiếu bác sĩ trầm trọng, với gần 5.000 vị trí đang bị bỏ trống. Trên thực tế, hệ thống y tế toàn cầu sẽ không thể phục hồi và đủ sức chống chọi với rủi ro nếu thiếu những nhân viên y tế tâm huyết, tài năng.

Tương tự cuộc chiến chống biến đổi khí hậu, tài chính cũng là một vấn đề nan giải với các nước trong cuộc đương đầu với thách thức y tế. WHO ước tính, cần có thêm 200 đến 328 tỷ USD đầu tư mỗi năm để tăng cường, mở rộng dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu ở các nước có thu nhập thấp và trung bình, giúp các hệ thống y tế đáp ứng tới 90% các dịch vụ y tế thiết yếu, cứu sống ít nhất 60 triệu người vào năm 2030.

Theo báo cáo của WHO và Ngân hàng Thế giới (WB), tính đến năm 2021, vẫn còn 4,5 tỷ người chưa được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ y tế thiết yếu.

Những mối đe dọa y tế trong tương lai có thể xảy ra với tổn thất lớn, gây ảnh hưởng nặng nề đến sức khỏe cộng đồng không kém gì đại dịch Covid-19, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu trầm trọng kéo theo sự gia tăng bùng phát dịch bệnh. Trước những thách thức cũ, mới đan xen, các nước cần tiếp tục phối hợp hành động, xây dựng chiến lược giúp ngành y tế tăng cường khả năng dự báo và chống chịu tốt hơn trước các cú sốc.

Có thể bạn quan tâm

Mực nước sông Loire ở Pháp xuống thấp kỷ lục. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Biến đổi khí hậu đe dọa an ninh toàn cầu

Ảnh hưởng trầm trọng đến nhiều lĩnh vực, biến đổi khí hậu không chỉ là một thách thức về môi trường đơn thuần mà đã được giới chuyên gia nhìn nhận như mối đe dọa an ninh, địa chính trị toàn cầu.

Công nhân khai thác mỏ ở Nam Phi. (Ảnh: WORLDFINANCE)

Cơ hội và thách thức của châu Phi

Sở hữu khoảng 30% trữ lượng khoáng sản chiến lược trên thế giới, châu Phi đang trở thành “mắt xích” quan trọng trong chuỗi cung ứng nguyên liệu thiết yếu phục vụ quá trình phát triển công nghệ và chuyển đổi năng lượng. 

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hòa bình tại Gaza: Cánh cửa hé mở nhưng các bên vẫn khó qua

Hy vọng mới cho hòa bình tại Gaza đang được nhen nhóm, sau khi Hội đồng Hòa bình do Mỹ bảo trợ hồi cuối tháng 7/2026 công bố lộ trình 15 điểm nhằm chấm dứt chiến sự. Cánh cửa hòa bình đã hé mở, song không dễ dàng, bởi vẫn còn tồn tại nhiều “nút thắt” khó gỡ trong quá trình thực thi.

Một góc đường phố Thủ đô Jakarta của Indonesia. (Ảnh: TTXVN)

Bước chuyển hướng chiến lược của Indonesia

Tuyên bố mới đây của Bộ trưởng Thương mại Indonesia Budi Santoso về việc nước này và Brazil đang thúc đẩy đề xuất xây dựng Thỏa thuận Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Indonesia và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược đáng chú ý trong chính sách ngoại giao kinh tế của Jakarta.

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.