Đây là kết quả đợt 1 của dự án do Oxfam tại Việt Nam phối hợp cùng Hội Liên hiệp Phụ nữ các tỉnh triển khai, trong khuôn khổ chương trình hợp tác giữa Liên minh châu Âu và Việt Nam có tên gọi Đối tác xanh do phụ nữ lãnh đạo, thực hiện từ tháng 10/2024 đến tháng 3/2029. Theo đó, dự án PWG sẽ tài trợ cho khoảng 65 sáng kiến tại các tỉnh, thành phố Lào Cai, Huế, Đà Nẵng và Cà Mau, với mục tiêu chính là tăng cường sự tham gia đồng thời cải thiện khả năng tiếp cận của phụ nữ và trẻ em gái thuộc các nhóm khác nhau trong nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn.
Trong 18 sáng kiến đợt này, có sáng kiến do Trung tâm Nghiên cứu cây trồng thích ứng với biến đổi khí hậu (CRCC), thuộc Trường đại học Nông-Lâm Thái Nguyên, triển khai cùng phụ nữ tại ba xã Xuân Ái, Tân Hợp và Lâm Giang, tỉnh Lào Cai, nhằm phát triển kinh tế tuần hoàn từ cây chuối Tiến Vua của địa phương. Thông qua dự án, phụ nữ trực tiếp tham gia và đóng vai trò chủ chốt, từ trồng chuối hữu cơ, chế biến chuối sấy dẻo, giấm chuối đến sử dụng phụ phẩm làm phân bón hữu cơ. Mô hình đang chuyển từ cách làm “trồng, thu hoạch, bỏ phụ phẩm” sang kinh tế tuần hoàn, qua đó giảm chất thải, tiết kiệm nguyên liệu và tăng giá trị kinh tế từ cây chuối.
Sáng kiến khác, do Viện Mekong, thuộc Đại học Cần Thơ triển khai, trợ giúp chị em phụ nữ ở vùng trũng phèn Ninh Quới (tỉnh Cà Mau) thay đổi cách làm ăn theo hướng xanh, bền vững và thích ứng tốt hơn với biến đổi khí hậu, với 5 mô hình thử nghiệm sinh kế xanh. Bên cạnh sản xuất, nhóm triển khai sáng kiến còn đồng hành cùng các tổ hợp tác và nhóm cộng đồng phụ nữ tại xã Ninh Quới kết nối thị trường, bán hàng trực tuyến sản phẩm thủ công từ lục bình, thủy trúc, giúp những mô hình này tiếp tục phát triển lâu dài và mang lại thu nhập thường xuyên cho bà con.
Kết quả ban đầu của dự án minh chứng: Sự liên kết chặt chẽ giữa chuyên gia nông nghiệp với bà con nông dân cùng sự đồng hành của nhà tài trợ và các cơ quan chức năng là điều kiện nền tảng cho thành công của việc chuyển đổi sinh kế theo hướng xanh, tuần hoàn. Kinh nghiệm, thành công ban đầu là động lực để bà con tiếp tục chủ động và sáng tạo trong phát triển kinh tế đa mục tiêu một cách bền vững.
