Mở lối cho làng nghề phát triển

Đến làng nghề gỗ mỹ nghệ Thiết Úng, xã Thư Lâm, thành phố Hà Nội, cảm nhận không khí rộn ràng của tiếng đục, tiếng đẽo âm vang dưới những ngôi nhà mái ngói đỏ.

Nghệ nhân làng nghề gỗ mỹ nghệ Thiết Úng truyền nghề cho con, cháu. Ảnh: Đỗ Phong
Nghệ nhân làng nghề gỗ mỹ nghệ Thiết Úng truyền nghề cho con, cháu. Ảnh: Đỗ Phong

Nghề chạm khắc gỗ xuất hiện tại Thiết Úng từ nhiều thế kỷ trước. Theo lời kể của các bậc cao niên, thời nhà Nguyễn, nhiều nghệ nhân trong thôn được triệu vào cung để tham gia xây dựng cung điện, và được ban sắc phong nhờ tay nghề xuất sắc. Dấu ấn tài hoa ấy nay còn lưu lại ở đình, chùa Thiết Úng - di tích cấp Quốc gia, cùng hệ thống nhà thờ họ cổ kính.

Làng nghề gỗ mỹ nghệ Thiết Úng hiện có hàng trăm lao động làm nghề, trong đó có 28 nghệ nhân và năm Nghệ nhân Ưu tú.

Nghệ nhân Đỗ Văn Cường - Chủ tịch Hội làng nghề chạm khắc gỗ mỹ nghệ Thiết Úng, cho biết: Điểm đặc biệt ở Thiết Úng nằm ở việc mỗi nghệ nhân, mỗi gia đình đều chuyên tâm phát triển sản phẩm theo phong cách riêng, tạo nên sự đa dạng và độc đáo. Các sản phẩm gỗ mỹ nghệ của làng rất phong phú, từ tượng thờ, hoành phi, câu đối đến các sản phẩm nội thất cao cấp. Nhiều sản phẩm đạt chứng nhận OCOP 3 và 4 sao, được thị trường trong và ngoài nước ưa chuộng. Nhờ vậy, các nghệ nhân luôn giữ được nghề và không ai phải rời bỏ nghề vì thiếu việc làm.

Đáng mừng, những năm gần đây, du khách tìm đến Thiết Úng để tham quan, tìm hiểu và trải nghiệm ngày càng nhiều. Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Thư Lâm Phạm Trọng La cho biết: Xã xác định phát triển làng nghề gắn với du lịch văn hóa là hướng đi bền vững. Xã đang từng bước hoàn thiện hạ tầng, xây dựng các điểm trưng bày, giới thiệu sản phẩm, đồng thời tổ chức các hoạt động trải nghiệm để thu hút du khách. Mục tiêu để Thiết Úng không chỉ là nơi sản xuất, mà còn là điểm đến văn hóa đặc sắc của Thủ đô.

Năm 2025, theo Quyết định số 1567/QĐ-UBND, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội chính thức công nhận Điểm du lịch Làng nghề gỗ mỹ nghệ Thiết Úng, mở ra triển vọng xây dựng các sản phẩm văn hóa sáng tạo đặc trưng từ nền tảng nghề chạm khắc gỗ lưu truyền hàng trăm năm.