Trong khuôn khổ hoạt động "Chung tay vì Khu Công viên phần mềm Quang Trung xanh" năm 2026 diễn ra vào cuối tháng 8, QTSC đã trồng mới 234 cây xanh, đồng thời gắn mã QR cho thêm 104 cây xanh lâu năm, nâng tổng số cây được quản lý trên hệ thống thông tin địa lý của QTSC lên hơn 1.800 cây. Với tổng diện tích 43 ha, mảng xanh tại đây chiếm hơn 8% diện tích toàn khu.
QTSC quản lý tới 33 lớp dữ liệu trên hệ thống thông tin địa lý (GIS), bao phủ từ quan trắc môi trường, không khí, tòa nhà thông minh, giao thông, điện chiếu sáng, đồng hồ nước cho đến cây xanh. Do đó, nếu phát hiện vấn đề như khi đường ống ngầm rò rỉ, hệ thống sẽ xác định vị trí và gửi thông tin kèm sơ đồ kỹ thuật cho đội bảo trì, rút ngắn đáng kể thời gian điều phối và xử lý.
Bên cạnh đó, việc gắn mã QR cho cây xanh giúp bổ sung thông tin nhận diện, hỗ trợ tra cứu và kết nối dữ liệu của từng cây với hệ thống quản lý số. Hiện tại, công tác chăm sóc, theo dõi và quản lý cây xanh đã từng bước chuyển từ phương thức thủ công sang quản lý dựa trên dữ liệu.
Không phải tới tận bây giờ, mà từ năm 2016, QTSC đã nỗ lực số hóa toàn bộ hạ tầng kỹ thuật tại đây, quản lý tập trung trên hệ thống GIS, tích hợp các dữ liệu như vị trí, chủng loại, tuổi cây, tình trạng sinh trưởng, cũng như lịch sử chăm sóc. Đó là lý do khiến các hoạt động tại đây có phần khác biệt so với phần lớn chương trình đô thị xanh diễn ra trên địa bàn thành phố. Đây không phải cam kết mới, mà là phần mở rộng thêm mỗi năm của hệ thống vốn đã vận hành liên tục xuyên suốt một thập kỷ.
Sắp tới, QTSC sẽ tiếp tục nâng cấp hệ thống thông tin địa lý, quản lý tài sản trên nền tảng web, đồng thời kết hợp thêm thiết bị Internet vạn vật (IoT) để tự động theo dõi lượng điện, nước tiêu thụ, phát hiện và xử lý sự cố hạ tầng... Các giải pháp công nghệ này giúp tiết kiệm đến 20% điện năng, hạn chế lãng phí tài nguyên, góp phần hướng tới mục tiêu Net Zero. Dự kiến, dữ liệu phát thải và khả năng hấp thụ carbon của từng cây cũng sẽ được bổ sung vào hệ thống, từ đó hình thành cơ sở dữ liệu phục vụ kiểm kê khí thải.
Như chia sẻ của Giám đốc QTSC Trần Hữu Dũng, trong định hướng chuyển đổi kép tại QTSC, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh không phải là hai quá trình tách biệt. Các hoạt động xanh cần được hỗ trợ bởi dữ liệu và công nghệ, trong khi các ứng dụng số cũng cần hướng đến mục tiêu sử dụng tài nguyên hiệu quả và nâng cao chất lượng môi trường. Quá trình theo dõi, phân tích và cảnh báo sớm, sẽ cung cấp cơ sở thử nghiệm vững chắc, từng bước xây dựng QTSC trở thành mô hình đô thị công nghệ xanh - thông minh.
Mô hình gắn mã QR cho cây, dù mang lại hiệu quả tại QTSC, chưa chắc đã là công thức có thể nhân rộng ra toàn thành phố. Tương tự, hệ thống GIS từng được thử nghiệm cách đây nhiều năm nhưng cũng chưa thể được ứng dụng trên địa bàn.
Bởi vậy, để có thể nhân rộng mô hình ứng dụng công nghệ quản lý dữ liệu cây xanh, cần sự thống nhất, đồng bộ trong công tác quản lý, hạ tầng công nghệ đến phương thức xử lý các hệ thống thông tin.
